Shloka 29
Saubha-ākhyāna: Śālva’s Approach and the Fortification of Dvārakā (सौभाख्यानम्—द्वारकायाः सुरक्षाविधानम्)
Devanagari script
ततो निर्याय कौरव्य अवस्थाप्य च तद् बलम् | आनर्तानां महाराज प्रद्युम्नो वाक्यमब्रवीत्,महाराज कुरुनन्दन! तब प्रद्युम्नने निकलकर आनर्तवासियोंकी उस सेनाको धीरज बँधाया और इस प्रकार कहा--
Transliteration
tato niryāya kauravya avasthāpya ca tad balam | ānartānāṁ mahārāja pradyumno vākyam abravīt ||
Translation
Lalu Pradyumna melangkah maju, wahai keturunan Kuru, menahan pasukan itu dan meneguhkan hati para pejuang Ānarta; kemudian ia berkata demikian.
Word by Word
ततःthen, thereafter
ततः:
TypeIndeclinable
Rootततः
निर्यायhaving gone out
निर्याय:
TypeVerb
Rootनिर्-या (धातु: या)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), कर्तरि
कौरव्यO Kauravya (descendant of Kuru)
कौरव्य:
TypeNoun
Rootकौरव्य
FormMasculine, Vocative, Singular
अवस्थाप्यhaving stationed/posted
अवस्थाप्य:
TypeVerb
Rootअव-स्था (धातु: स्था)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), कर्तरि
चand
च:
TypeIndeclinable
Rootच
तत्that
तत्:
Karma
TypePronoun
Rootतद्
FormNeuter, Accusative, Singular
बलम्army/force
बलम्:
Karma
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Accusative, Singular
आनर्तानाम्of the Anartas (people of Anarta)
आनर्तानाम्:
TypeNoun
Rootआनर्त
FormMasculine, Genitive, Plural
महाराजO great king
महाराज:
TypeNoun
Rootमहाराज
FormMasculine, Vocative, Singular
प्रद्युम्नःPradyumna
प्रद्युम्नः:
Karta
TypeNoun
Rootप्रद्युम्न
FormMasculine, Nominative, Singular
वाक्यम्speech/words
वाक्यम्:
Karma
TypeNoun
Rootवाक्य
FormNeuter, Accusative, Singular
अब्रवीत्said/spoke
अब्रवीत्:
TypeVerb
Rootब्रू (धातु: ब्रू)
FormImperfect (लङ्), 3rd, Singular, Parasmaipada
Speaker
वायुदेव उवाच
Characters & Entities
P
PradyumnaK
Kuru lineage (Kauravya)Ā
Ānarta (people/region)A
Army/force (bala)Verse Rasa (Emotional Essence)
Geographic Context
Sandhi Notes