Previous Verse
Next Verse

Shloka 13

Bhīma–Hanūmān Dialogue on Yugas (युगवर्णनम्)

स मे भ्राता महावीर्यस्तुल्यो5हं तस्य तेजसा । बले पराक्रमे युद्धे शक्तोडहं तव निग्रहे,वे महापराक्रमी वानरवीर मेरे भाई लगते हैं। मैं भी उन्हींके समान तेजस्वी, बलवान्‌ और पराक्रमी हूँ तथा युद्धमें तुम्हें परास्त कर सकता हूँ

sa me bhrātā mahāvīryas tulyo 'haṃ tasya tejasā | bale parākrame yuddhe śakto 'haṃ tava nigrahe ||

Dia saudaraku, pahlawan berdaya besar; dalam kemilau wibawa aku setara dengannya. Dalam kekuatan, keberanian, dan pertempuran pun aku sanggup menundukkanmu.

सःhe
सः:
Karta
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine, Nominative, Singular
मेmy
मे:
Sampradana
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormGenitive, Singular
भ्राताbrother
भ्राता:
Karta
TypeNoun
Rootभ्रातृ
FormMasculine, Nominative, Singular
महावीर्यःof great prowess
महावीर्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootमहावीर्य
FormMasculine, Nominative, Singular
तुल्यःequal
तुल्यः:
Karta
TypeAdjective
Rootतुल्य
FormMasculine, Nominative, Singular
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
तस्यof him/of that
तस्य:
Sampradana
TypePronoun
Rootतद्
FormMasculine/Neuter, Genitive, Singular
तेजसाby splendor/energy
तेजसा:
Karana
TypeNoun
Rootतेजस्
FormNeuter, Instrumental, Singular
बलेin strength
बले:
Adhikarana
TypeNoun
Rootबल
FormNeuter, Locative, Singular
पराक्रमेin valor
पराक्रमे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootपराक्रम
FormMasculine, Locative, Singular
युद्धेin battle
युद्धे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootयुद्ध
FormNeuter, Locative, Singular
शक्तःable/capable
शक्तः:
Karta
TypeAdjective
Rootशक्
FormMasculine, Nominative, Singular, क्त (past passive participle used adjectivally: 'able')
अहम्I
अहम्:
Karta
TypePronoun
Rootअस्मद्
FormNominative, Singular
तवyour/of you
तव:
Sampradana
TypePronoun
Rootयुष्मद्
FormGenitive, Singular
निग्रहेin subduing/defeating
निग्रहे:
Adhikarana
TypeNoun
Rootनिग्रह
FormMasculine, Locative, Singular

भीम उवाच

B
Bhima
B
brother (Hanuman implied in context)

Educational Q&A

The verse highlights the warrior ethic: confidence in one’s strength must be tied to honor and rightful purpose—asserting capability to restrain an opponent while recognizing kinship and comparable prowess.

Bhima, speaking to a powerful being he identifies as his brother, declares himself equal in splendor and capable in battle of subduing the other—an escalation that frames a test of strength and humility in the surrounding episode.