Previous Verse
Next Verse

Shloka 123

यज्ञप्रवर्तनम् (Yajña-pravartana) — The Institution/Commencement of Sacrifice in Dvāpara

ख्यातानीह विजानीध्वं कल्पं कल्पेन चैव ह / अनागतेषु तद्वच्च तर्कः कार्यो विजानता

khyātānīha vijānīdhvaṃ kalpaṃ kalpena caiva ha / anāgateṣu tadvacca tarkaḥ kāryo vijānatā

Ketahuilah apa yang termasyhur di sini—pahamilah satu kalpa dengan membandingkannya dengan kalpa yang lain. Demikian pula pada masa yang akan datang, orang bijak hendaknya menimbang dengan nalar yang jernih.

khyātāniknown (things)
khyātāni:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootkhyāta (कृदन्त; √khyā प्रख्याने)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), बहुवचन; भूतकृदन्त (क्त) — past passive participle used adjectivally
ihahere
iha:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootiha (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक अव्यय (locative adverb)
vijānīdhvamknow/understand (you all)
vijānīdhvam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√jñā (धातु) + vi-
Formलोट् (imperative), मध्यमपुरुष (2nd person), बहुवचन; परस्मैपद
kalpama kalpa (aeon)
kalpam:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkalpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
kalpenaby (another) kalpa
kalpena:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootkalpa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
evaindeed/just
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण (emphatic particle)
haindeed (particle)
ha:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootha (अव्यय)
Formअव्यय; स्मरण/निपात (expletive particle)
anāgateṣuin the future (times)
anāgateṣu:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeAdjective
Rootanāgata (प्रातिपदिक)
Formपुं/नपुंसक, सप्तमी (7th/अधिकरण), बहुवचन; विशेषण
tadvatlikewise/like that
tadvat:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottadvat (अव्यय/तद्धित)
Formअव्यय; तुल्यवाचक (adverb: ‘like that’)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
tarkaḥreasoning/inference
tarkaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Roottarka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन
kāryaḥto be done/should be made
kāryaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootkārya (कृदन्त; √kṛ करणे)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विधेयविशेषण; भविष्यत्कर्तव्यता-अर्थक (gerundive/तव्यत्-भाव)
vijānataby the knower/by one who understands
vijānata:
Kartr̥ (कर्ता-सम्बन्धी; agent-instrumental)
TypeNoun
Rootvijānant (कृदन्त; √jñā प्रज्ञाने + vi-)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), एकवचन; वर्तमानकृदन्त (शतृ) — ‘by one who knows’