Previous Verse
Next Verse

Shloka 114

Jayantī–Kāvyā (Śukra) Saṃvāda: Varadāna and the Ten-Year Concealment

विनिघ्नन्सर्वभूतानि मानुषानेव सर्वशः / कृत्वा बीजावशेषां तु महीं क्रूरेण कर्मणा

vinighnansarvabhūtāni mānuṣāneva sarvaśaḥ / kṛtvā bījāvaśeṣāṃ tu mahīṃ krūreṇa karmaṇā

Ia membinasakan semua makhluk, terutama manusia, di segala penjuru; dengan perbuatan yang kejam ia menjadikan bumi tinggal sisa benih belaka.

vinighnanslaying
vinighnan:
Karta (कर्ता/agent)
TypeVerb
Rootvi-√han (धातु)
FormPresent active participle (शतृ/वर्तमान कृदन्त), Masculine (पुंलिङ्ग), Nominative (1st/प्रथमा), Singular (एकवचन)
sarva-bhūtāniall beings
sarva-bhūtāni:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootsarva (प्रातिपदिक) + bhūta (प्रातिपदिक/कृदन्त)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Plural (बहुवचन); कर्मधारय ‘all beings’
mānuṣānhumans
mānuṣān:
Karma (कर्म/object; apposition)
TypeNoun
Rootmānuṣa (प्रातिपदिक)
FormMasculine (पुंलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Plural (बहुवचन)
evaonly/indeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), restrictive particle (अवधारण)
sarvaśaḥentirely, in every way
sarvaśaḥ:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsarvaśas (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), adverb (क्रियाविशेषण)
kṛtvāhaving made
kṛtvā:
Kriya (क्रिया/gerundial)
TypeIndeclinable
Root√kṛ (धातु)
FormAbsolutive (क्त्वान्त), gerund; ‘having made/done’
bīja-avaśeṣāmwith (only) seed remaining
bīja-avaśeṣām:
Karma (कर्म/object complement)
TypeAdjective
Rootbīja (प्रातिपदिक) + avaśeṣa (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन); षष्ठी-तत्पुरुष ‘bījānām avaśeṣā’ = ‘with seed remaining’
tubut/then
tu:
Sambandha (सम्बन्ध/particle)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
FormAvyaya (अव्यय), adversative/contrast particle (विरोध/अन्वय)
mahīmthe earth
mahīm:
Karma (कर्म/object)
TypeNoun
Rootmahī (प्रातिपदिक)
FormFeminine (स्त्रीलिङ्ग), Accusative (2nd/द्वितीया), Singular (एकवचन)
krūreṇacruel
krūreṇa:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootkrūra (प्रातिपदिक)
FormNeuter/Masculine (नपुंसक/पुं) Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन); agrees with karmaṇā
karmaṇāby deed/action
karmaṇā:
Karana (करण/means)
TypeNoun
Rootkarman (प्रातिपदिक)
FormNeuter (नपुंसकलिङ्ग), Instrumental (3rd/तृतीया), Singular (एकवचन)