Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 40
Devanagari script
महाभागा तु सा नारी तस्याश्छायासमुद्गता / प्राञ्जलिः प्रयता भूत्वा पुनः संज्ञामभाषत
Transliteration
mahābhāgā tu sā nārī tasyāśchāyāsamudgatā / prāñjaliḥ prayatā bhūtvā punaḥ saṃjñāmabhāṣata
Translation
Perempuan yang amat mulia itu, yang muncul dari bayangannya, dengan tangan bersedekap dan hati tertata, kembali berbicara kepada Saṃjñā.
Word by Word
महाभागाmost fortunate
महाभागा:
विशेषण (विशेष्य-विशेषण)
TypeAdjective
Rootमहा + भाग (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; कर्मधारय (महान् भागः यस्याः)
तुbut
तु:
सम्बन्ध/निपात (Particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (contrastive particle)
साshe
सा:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; सर्वनाम
नारीwoman
नारी:
समानााधिकरण (Apposition)
TypeNoun
Rootनारी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
तस्याःof her
तस्याः:
सम्बन्ध (Genitive relation/षष्ठी)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6), एकवचन; सर्वनाम
छायाshadow
छाया:
कर्ता (Karta/कर्ता)
TypeNoun
Rootछाया (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन
समुद्गताarisen/emerged
समुद्गता:
क्रियाविशेषण/विधेय (Predicate participle)
TypeVerb
Rootउद् + गम् (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त/Past passive participle), स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; उपसर्ग: सम् + उद्
प्राञ्जलिःwith folded hands
प्राञ्जलिः:
क्रियाविशेषण/अवस्था (Manner/state)
TypeAdjective
Rootप्र + अञ्जलि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; ‘with joined palms’ (adjectival usage)
प्रयताcomposed/attentive
प्रयता:
क्रियाविशेषण/अवस्था (State)
TypeAdjective
Rootप्र + यत (कृदन्त; √यत् धातु)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; भूतकृदन्त (kta) ‘disciplined/attentive’
भूत्वाhaving become
भूत्वा:
पूर्वकाल-क्रिया (Absolutive)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formक्त्वान्त-अव्यय (gerund/absolutive)
पुनःagain
पुनः:
सम्बन्ध/क्रियाविशेषण (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootपुनः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb)
संज्ञाम्Saṃjñā (to her)
संज्ञाम्:
कर्म (Karma/कर्म)
TypeNoun
Rootसंज्ञा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन
अभाषतspoke/addressed
अभाषत:
क्रिया (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootभाष् (धातु)
Formलङ् (अनद्यतनभूत/Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; उपसर्ग: अभि