Previous Verse
Next Verse

Shloka 16

Paraśurāma’s Vow and Jamadagni’s Teaching on Kṣamā

Forbearance

म शमः साधुदीनेषु गुरुष्वीश्वरभावनैः / कर्त्तव्यो दुष्टचेष्टेषु न शमः सुखदो भवेत्

ma śamaḥ sādhudīneṣu guruṣvīśvarabhāvanaiḥ / karttavyo duṣṭaceṣṭeṣu na śamaḥ sukhado bhavet

Kedamaian itu harus dilakukan terhadap orang baik, orang miskin, dan Guru dengan rasa ketuhanan. Namun terhadap mereka yang berniat jahat, kedamaian tidak akan membawa kebahagiaan.

माnot / do not
मा:
Pratishedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootमा (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (prohibitive particle)
शमःcalmness/forbearance
शमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
साधु-दीनेषुamong the good and the humble
साधु-दीनेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootसाधु (प्रातिपदिक) + दीन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; इतरेतर-द्वन्द्व (साधवः च दीनाः च)
गुरुषुamong elders/teachers
गुरुषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootगुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन
ईश्वर-भावनैःby thoughts of the Lord / by godly contemplation
ईश्वर-भावनैः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक) + भावन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (ईश्वरस्य भावना)
कर्तव्यःshould be done/practised
कर्तव्यः:
Vidhi (विधि)
TypeAdjective
Root√कृ (धातु) + तव्यत् (कृदन्त)
Formविधिलिङ्गार्थक कृत्य-प्रत्यय (gerundive/obligatory), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (करणीयः)
दुष्ट-चेष्टेषुamong those of wicked conduct
दुष्ट-चेष्टेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootदुष्ट (प्रातिपदिक) + चेष्ट (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), बहुवचन; कर्मधारय (दुष्टाः चेष्टाः येषु)
not
:
Pratishedha (प्रतिषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेधार्थक अव्यय (negative particle)
शमःcalmness/forbearance
शमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootशम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
सुख-दःgiver of happiness
सुख-दः:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसुख (प्रातिपदिक) + द (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; उपपद-तत्पुरुष (सुखं ददाति इति)
भवेत्would be / should be
भवेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√भू (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद