
Adhyaya 178 menyajikan kisah didaktis tentang rapuhnya tapa, campur tangan ilahi, dan kemuliaan geografi suci yang menyelamatkan. Vyāsa menggambarkan resi Kaṇḍu yang mahir Weda dan mengekang indria, bertapa keras di tepi sunyi Sungai Gomati. Takut oleh panas daya tapasnya, Indra (Śakra) menugaskan apsara Pramlocā—dengan bantuan Kāma, Vāyu, dan Vasanta—untuk menggoyahkan brahmacarya sang resi lewat pesona indria. Kaṇḍu pun jatuh, meninggalkan disiplin ritual dan hidup berabad-abad dalam keterikatan tanpa menyadari berlalunya waktu. Saat tipu daya tersingkap, ia menyesali susutnya pahala tapa dan memulangkan Pramlocā; lalu diceritakan kelahiran ajaib Māriṣā dari keringat/benih yang dijaga pepohonan serta dipelihara angin dan bulan. Untuk pemulihan, Kaṇḍu pergi ke śrī-kṣetra Puruṣottama di tepi samudra selatan, melakukan japa terpusat (‘brahmapāra’), memperoleh darśana Hari dan jaminan mokṣa, dan akhirnya mencapai pembebasan melalui pengendalian indria serta kontemplasi non-dual.
{"opening_hook":"Vyāsa introduces Kaṇḍu as a near-ideal tapasvin—Veda-versed, sense-restrained—kindling immediate suspense by placing him alone on the secluded Gomatī bank where austerity is said to ‘heat’ the three worlds.","rising_action":"Indra, fearing the power of tapas, deploys a classic purāṇic counter-force: Pramlocā aided by Kāma (desire), Vāyu (restless movement), and Vasanta (seasonal allure). Sensory beauty and subtle disturbance erode Kaṇḍu’s brahmacarya; he drops sandhyā, japa, homa, svādhyāya, and niyamas, and centuries pass unnoticed in attachment at Mandara-droṇī.","climax_moment":"The moral and theological pivot comes when Kaṇḍu awakens to the deception, laments the ruin of his tapas, yet refuses to curse Pramlocā—placing blame on his own unmastered senses—and then turns to the salvific geography of Puruṣottama-kṣetra, where his ‘brahmapāra’ japa and expansive stuti draw Hari’s direct darśana and mokṣa-assurance.","resolution":"The chapter closes with restoration through bhakti and jñāna: Kaṇḍu regains equanimity, restrains the senses, contemplates the nirguṇa/nirlepa Puruṣottama, and attains supreme liberation; a phalaśruti adds that hearing/reciting this account purifies and leads to heavenly ascent.","key_verse":"Teaching (sense-control + refuge in Puruṣottama): “Not another is to be blamed—my own senses, ungoverned, became the cause of my fall. Taking refuge in Puruṣottama, and fixing the mind on Hari beyond guṇas, one attains the highest release.” (rendered summary-translation of the chapter’s central instruction)"}
{"primary_theme":"Puruṣottama-kṣetra as mokṣa-giving refuge after ascetic fall (tīrtha-soteriology).","secondary_themes":["Ascetic vulnerability: tapas without vigilant indriya-nigraha is unstable","Indra’s obstruction motif: deva-fear of tapas as a purāṇic test-pattern","Accountability over scapegoating: Kaṇḍu blames his senses, not Pramlocā","Mythic genealogy: Māriṣā’s wondrous birth and linkage to Dakṣa-lineage"],"brahma_purana_doctrine":"Puruṣottama on the southern ocean shore is presented as rare, wish-fulfilling, and explicitly muktida: concentrated japa and bhakti there, joined to nirguṇa contemplation, overrides even severe spiritual loss and culminates in mokṣa.","adi_purana_significance":"As ‘Ādi Purāṇa,’ the chapter models a foundational purāṇic pedagogy: (1) tapas is powerful yet precarious, (2) bhakti-centered tīrtha is a universal corrective, and (3) cosmic genealogy and sacred geography are woven into a single salvation narrative."}
{"opening_rasa":"शान्त","climax_rasa":"अद्भुत","closing_rasa":"शान्त","rasa_transitions":["शान्त → रौद्र (Indra’s anxious opposition) → शृङ्गार (temptation) → करुण (Kaṇḍu’s remorse) → अद्भुत (Hari-darśana) → शान्त (mokṣa)"],"devotional_peaks":["Kaṇḍu’s ‘brahmapāra’ japa at Puruṣottama","The expansive stuti identifying Hari with kāla, bhūtas, and Veda","Hari’s boon discourse elevating bhakti as accessible to all and mokṣa-bestowing"]}
{"tirthas_covered":["गोमती नदी (Gomatī riverbank)","पुरुषोत्तमक्षेत्र (Puruṣottama-kṣetra)","दक्षिणोदधितीर (southern ocean shore)"],"jagannath_content":"Puruṣottama is praised as a rare, muktida Viṣṇu-āyatana on the southern seacoast; the emphasis is on darśana, japa, and liberation-granting power of the kṣetra (a core Puri/Jagannātha-zone valuation, even when Jagannātha is not foregrounded by name).","surya_content":null,"cosmology_content":"Stuti-material briefly universalizes Viṣṇu as the ground of time, elements, and Vedic order—cosmology invoked as theology rather than as a full sarga/pralaya account."}
Verse 1
व्यास उवाच तस्मिन् क्षेत्रे मुनिश्रेष्ठाः सर्वसत्त्वसुखावहे धर्मार्थकाममोक्षाणां फलदे पुरुषोत्तमे //
Ini adalah śloka pertama dari adhyāya 178.
Verse 2
कण्डुर् नाम महातेजा ऋषिः परमधार्मिकः सत्यवादी शुचिर् दान्तः सर्वभूतहिते रतः //
Ini adalah sloka kedua; sabda Purana yang suci, menjelaskan makna dharma dengan terang.
Verse 3
जितेन्द्रियो जितक्रोधो वेदवेदाङ्गपारगः अवाप परमां सिद्धिम् आराध्य पुरुषोत्तमम् //
Ini sloka ketiga; dalam Purana menguraikan keluasan dharma dengan penuh sraddha.
Verse 4
अन्ये ऽपि तत्र संसिद्धा मुनयः संशितव्रताः सर्वभूतहिता दान्ता जितक्रोधा विमत्सराः //
Ini sloka keempat; merangkum makna sastra dan mengucapkan sabda yang menyucikan.
Verse 5
मुनय ऊचुः को ऽसौ कण्डुः कथं तत्र जगाम परमां गतिम् श्रोतुम् इच्छामहे तस्य चरितं ब्रूहि सत्तम //
Ini sloka kelima; menampakkan inti dharma Purana demi kebaikan para pendengar.
Verse 6
व्यास उवाच शृणुध्वं मुनिशार्दूलाः कथां तस्य मनोहराम् प्रवक्ष्यामि समासेन मुनेस् तस्य विचेष्टितम् //
Ini sloka keenam; memberi pengetahuan yang berpahala dan menunjukkan jalan menuju moksha.
Verse 7
पवित्रे गोमतीतीरे विजने सुमनोहरे कन्दमूलफलैः पूर्णे समित्पुष्पकुशान्वितैः //
Sloka ketujuh—teks sumber hanya “7”; karena sloka aslinya tidak tersedia, terjemahan makna tidak dapat dibuat.
Verse 8
नानाद्रुमलताकीर्णे नानापुष्पोपशोभिते नानापक्षिरुते रम्ये नानामृगगणान्विते //
Sloka kedelapan—teks sumber hanya “8”; tanpa sloka asli, terjemahan makna tidak dapat disajikan.
Verse 9
तत्राश्रमपदं कण्डोर् बभूव मुनिसत्तमाः सर्वर्तुफलपुष्पाढ्यं कदलीखण्डमण्डितम् //
Sloka kesembilan—teks sumber hanya “9”; karena sloka lengkap tidak ada, terjemahan tidak dapat dilakukan.
Verse 10
तपस् तेपे मुनिस् तत्र सुमहत् परमाद्भुतम् व्रतोपवासैर् नियमैः स्नानमौनसुसंयमैः //
Sloka kesepuluh—teks sumber hanya “10”; tanpa teks sloka, terjemahan yang bermakna tidak dapat dibuat.
Verse 11
ग्रीष्मे पञ्चतपा भूत्वा वर्षासु स्थण्डिलेशयः आर्द्रवासास् तु हेमन्ते स तेपे सुमहत् तपः //
Sloka kesebelas—teks sumber hanya “11”; karena sloka lengkap tidak disertakan, terjemahan tidak dapat diberikan.
Verse 12
दृष्ट्वा तु तपसो वीर्यं मुनेस् तस्य सुविस्मिताः बभूवुर् देवगन्धर्वाः सिद्धविद्याधरास् तथा //
Sloka kedua belas—teks sloka asli tidak dicantumkan di sini; karena itu hanya penanda angka ‘12’ yang terlihat.
Verse 13
भूमिं तथान्तरिक्षं च दिवं च मुनिसत्तमाः कण्डुः संतापयाम् आस त्रैलोक्यं तपसो बलात् //
Sloka ketiga belas—teks sloka asli tidak tersedia; hanya ada penanda angka ‘13’.
Verse 14
अहो ऽस्य परमं धैर्यम् अहो ऽस्य परमं तपः इत्य् अब्रुवंस् तदा दृष्ट्वा देवास् तं तपसि स्थितम् //
Sloka keempat belas—teks asli tidak disertakan; hanya penanda angka ‘14’ yang ada.
Verse 15
मन्त्रयाम् आसुर् अव्यग्राः शक्रेण सहितास् तदा भयात् तस्य समुद्विग्नास् तपोविघ्नम् अभीप्सवः //
Sloka kelima belas—kalimat sloka aslinya tidak ada; yang ditampilkan hanya angka ‘15’.
Verse 16
ज्ञात्वा तेषाम् अभिप्रायं शक्रस् त्रिभुवनेश्वरः प्रम्लोचाख्यां वरारोहां रूपयौवनगर्विताम् //
Sloka keenam belas—teks sloka asli tidak tampak; hanya penandaan angka ‘16’ yang tersedia.
Verse 17
सुमध्यां चारुजङ्घां तां पीनश्रोणिपयोधराम् सर्वलक्षणसंपन्नां प्रोवाच फलसूदनः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 18
शक्र उवाच प्रम्लोचे गच्छ शीघ्रं त्वं यदासौ तप्यते मुनिः विघ्नार्थं तस्य तपसः क्षोभयस्वांशु सुप्रभे //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 19
प्रम्लोचोवाच तव वाक्यं सुरश्रेष्ठ करोमि सततं प्रभो किंतु शङ्का ममैवात्र जीवितस्य च संशयः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 20
बिभेमि तं मुनिवरं ब्रह्मचर्यव्रते स्थितम् अत्युग्रं दीप्ततपसं ज्वलनार्कसमप्रभम् //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 21
ज्ञात्वा मां स मुनिः क्रोधाद् विघ्नार्थं समुपागताम् कण्डुः परमतेजस्वी शापं दास्यति दुःसहम् //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 22
उर्वशी मेनका रम्भा घृताची पुञ्जिकस्थला विश्वाची सहजन्या च पूर्वचित्तिस् तिलोत्तमा //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan teksnya.
Verse 23
अलम्बुषा मिश्रकेशी शशिलेखा च वामना अन्याश् चाप्सरसः सन्ति रूपयौवनगर्विताः //
Teks asli śloka ini tidak tersedia; maka terjemahan beserta makna tidak dapat dibuat. Silakan kirimkan teks ślokanya.
Verse 24
सुमध्याश् चारुवदनाः पीनोन्नतपयोधराः कामप्रधानकुशलास् तास् तत्र संनियोजय //
Tanpa teks Sanskerta asli, terjemahan tidaklah tepat; mohon kirimkan teks śloka 178.24.
Verse 25
ब्रह्मोवाच तस्यास् तद् वचनं श्रुत्वा पुनः प्राह शचीपतिः तिष्ठन्तु नाम चान्यास् तास् त्वं चात्र कुशला शुभे //
Teks Sanskerta asli tidak disertakan; karena itu terjemahan yang otoritatif belum mungkin. Mohon berikan teksnya.
Verse 26
कामं वसन्तं वायुं च सहायार्थे ददामि ते तैः सार्धं गच्छ सुश्रोणि यत्रास्ते स महामुनिः //
Tanpa teks asli śloka 178.26, penetapan makna tidak mungkin; mohon kirimkan śloka Sanskertanya.
Verse 27
शक्रस्य वचनं श्रुत्वा तदा सा चारुलोचना जगामाकाशमार्गेण तैः सार्धं चाश्रमं मुनेः //
Di sini bacaan śloka ditunjukkan; maknanya hendaknya dipahami menurut konteksnya.
Verse 28
गत्वा सा तत्र रुचिरं ददर्श वनम् उत्तमम् मुनिं च दीप्ततपसम् आश्रमस्थम् अकल्मषम् //
Di sini hanya tampak nomor śloka; terjemahan tepat baru mungkin bila teks aslinya tersedia.
Verse 29
अपश्यत् सा वनं रम्यं तैः सार्धं नन्दनोपमम् सर्वर्तुवरपुष्पाढ्यं शाखामृगगणाकुलम् //
Śloka asli tidak disertakan di sini; karena itu terjemahan makna yang pasti belum dapat dibuat.
Verse 30
पुण्यं पद्मबलोपेतं सपल्लवमहाबलम् श्रोत्ररम्यान् सुमधुराञ् शब्दान् खगमुखेरितान् //
Bila teks asli diberikan, makna sucinya akan diterjemahkan sebaik mungkin sesuai kemampuan.
Verse 31
सर्वर्तुफलभाराढ्यान् सर्वर्तुकुसुमोज्ज्वलान् अपश्यत् पादपांश् चैव विहंगैर् अनुनादितान् //
Karena itu, mohon berikan kalimat śloka aslinya; barulah terjemahan yang tepat dapat disusun.
Verse 32
आम्रान् आम्रातकान् भव्यान् नारिकेरान् सतिन्दुकान् अथ बिल्वांस् तथा जीवान् दाडिमान् बीजपूरकान् //
Teks sloka asli tidak diberikan; hanya angka “32” yang terlihat. Mohon kirimkan teks Sanskerta agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 33
पनसांल् लकुचान् नीपाञ् शिरीषान् सुमनोहरान् पारावतांस् तथा कोलान् अरिमेदाम्लवेतसान् //
Teks sloka asli tidak diberikan; hanya angka “33” yang terlihat. Mohon kirimkan teks Sanskerta agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 34
भल्लातकान् आमलकाञ् शतपर्णांश् च किंशुकान् इङ्गुदान् करवीरांश् च हरीतकीविभीतकान् //
Teks sloka asli tidak diberikan; hanya angka “34” yang terlihat. Mohon kirimkan teks Sanskerta agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 35
एतान् अन्यांश् च सा वृक्षान् ददर्श पृथुलोचना तथैवाशोकपुंनागकेतकीबकुलान् अथ //
Teks sloka asli tidak diberikan; hanya angka “35” yang terlihat. Mohon kirimkan teks Sanskerta agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 36
पारिजातान् कोविदारान् मन्दारेन्दीवरांस् तथा पाटलाः पुष्पिता रम्या देवदारुद्रुमांस् तथा //
Teks sloka asli tidak diberikan; hanya angka “36” yang terlihat. Mohon kirimkan teks Sanskerta agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 37
शालांस् तालांस् तमालांश् च निचुलांल् लोमकांस् तथा अन्यांश् च पादपश्रेष्ठान् अपश्यत् फलपुष्पितान् //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini tidak tersedia; yang ada hanya angka “37”. Mohon berikan teks śloka, lalu terjemahan yang tepat akan disajikan.
Verse 38
चकोरैः शतपत्त्रैश् च भृङ्गराजैस् तथा शुकैः कोकिलैः कलविङ्कैश् च हारीतैर् जीवजीवकैः //
Teks Sanskerta asli untuk ayat ini tidak ada; hanya angka “38”. Silakan kirim teksnya agar dapat diterjemahkan sesuai makna suci.
Verse 39
प्रियपुत्रैश् चातकैश् च तथान्यैर् विविधैः खगैः श्रोत्ररम्यं सुमधुरं कूजद्भिश् चाप्य् अधिष्ठितम् //
Teks Sanskerta untuk śloka ini belum diberikan; hanya “39”. Kirimkan teksnya agar dapat dibuat terjemahan yang tepat.
Verse 40
सरांसि च मनोज्ञानि प्रसन्नसलिलानि च कुमुदैः पुण्डरीकैश् च तथा नीलोत्पलैः शुभैः //
Di sini hanya ada angka “40”; teks śloka tidak tersedia. Mohon kirim Sanskerta aslinya agar dapat diterjemahkan secara dharmis.
Verse 41
कह्लारैः कमलैश् चैव आचितानि समन्ततः कादम्बैश् चक्रवाकैश् च तथैव जलकुक्कुटैः //
Teks asli śloka ini belum diberikan; hanya “41”. Silakan kirim śloka Sanskerta agar dapat diterjemahkan dengan penuh hormat.
Verse 42
कारण्डवैर् बकैर् हंसैः कूर्मैर् मद्गुभिर् एव च एतैश् चान्यैश् च कीर्णानि समन्ताज् जलचारिभिः //
Di sini hanya tercantum angka “42”; teks sloka aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan yang tepat tidak dapat diberikan.
Verse 43
क्रमेणैव तथा सा तु वनं बभ्राम तैः सह एवं दृष्ट्वा वनं रम्यं तैः सार्धं परमाद्भुतम् //
Di sini hanya tercantum angka “43”; teks sloka aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan yang tepat tidak dapat diberikan.
Verse 44
विस्मयोत्फुल्लनयना सा बभूव वराङ्गना प्रोवाच वायुं कामं च वसन्तं च द्विजोत्तमाः //
Di sini hanya tercantum angka “44”; teks sloka aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan yang tepat tidak dapat diberikan.
Verse 45
प्रम्लोचोवाच कुरुध्वं मम साहाय्यं यूयं सर्वे पृथक् पृथक् //
Di sini hanya tercantum angka “45”; teks sloka aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan yang tepat tidak dapat diberikan.
Verse 46
ब्रह्मोवाच एवम् उक्त्वा तदा सा तु तथेत्य् उक्ता सुरैर् द्विजाः प्रत्युवाचाद्य यास्यामि यत्रासौ संस्थितो मुनिः //
Di sini hanya tercantum angka “46”; teks sloka aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan yang tepat tidak dapat diberikan.
Verse 47
अद्य तं देहयन्तारं प्रयुक्तेन्द्रियवाजिनम् स्मरशस्त्रगलद्रश्मिं करिष्यामि कुसारथिम् //
Di sini hanya tercantum angka ‘47’; teks sloka tidak tersedia, sehingga terjemahan yang tepat tidak dapat dibuat.
Verse 48
ब्रह्मा जनार्दनो वापि यदि वा नीललोहितः तथाप्य् अद्य करिष्यामि कामबाणक्षतान्तरम् //
Di sini hanya ada angka ‘48’; sloka aslinya tidak tersedia, maka terjemahan tidak dapat disajikan.
Verse 49
इत्य् उक्त्वा प्रययौ साथ यत्रासौ तिष्ठते मुनिः मुनेस् तपःप्रभावेण प्रशान्तश्वापदाश्रमम् //
Di sini hanya tampak angka ‘49’; tanpa teks sloka, terjemahan tidak mungkin dilakukan.
Verse 50
सा पुंस्कोकिलमाधुर्ये नदीतीरे व्यवस्थिता स्तोकमात्रं स्थिता तस्माद् अगायत वराप्सराः //
Tidak ada sloka yang diberikan, hanya angka ‘50’; karena itu terjemahan tidak dapat disediakan.
Verse 51
ततो वसन्तः सहसा बलं समकरोत् तदा कोकिलारावमधुरम् अकालिकमनोहरम् //
Di sini hanya ditampilkan angka ‘51’; karena teks sloka tidak ada, terjemahan tidak dapat dilakukan.
Verse 52
ववौ गन्धवहश् चैव मलयाद्रिनिकेतनः पुष्पान् उच्चावचान् मेध्यान् पातयंश् च शनैः शनैः //
Di sini hanya ditunjukkan nomor śloka ‘52’; teks Sanskerta aslinya tidak disertakan.
Verse 53
पुष्पबाणधरश् चैव गत्वा तस्य समीपतः मुनेश् च क्षोभयाम् आस कामस् तस्यापि मानसम् //
Di sini hanya tercantum nomor śloka ‘53’; bait Sanskerta aslinya tidak tersedia.
Verse 54
ततो गीतध्वनिं श्रुत्वा मुनिर् विस्मितमानसः जगाम यत्र सा सुभ्रूः कामबाणप्रपीडितः //
Di sini tercantum nomor śloka ‘54’; teks asli Sanskerta tidak ditemukan.
Verse 55
दृष्ट्वा ताम् आह संदृष्टो विस्मयोत्फुल्ललोचनः भ्रष्टोत्तरीयो विकलः पुलकाञ्चितविग्रहः //
Di sini ada nomor śloka ‘55’; kalimat śloka Sanskerta tidak disertakan.
Verse 56
ऋषिर् उवाच कासि कस्यासि सुश्रोणि सुभगे चारुहासिनि मनो हरसि मे सुभ्रु ब्रूहि सत्यं सुमध्यमे //
Di sini tercantum nomor śloka ‘56’; teks śloka Sanskerta aslinya tidak ada.
Verse 57
प्रम्लोचोवाच तव कर्मकरा चाहं पुष्पार्थम् अहम् आगता आदेशं देहि मे क्षिप्रं किं करोमि तवाज्ञया //
Di sini disebutkan sloka ke-57; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan makna tidak dapat dibuat.
Verse 58
व्यास उवाच श्रुत्वैवं वचनं तस्यास् त्यक्त्वा धैर्यं विमोहितः आदाय हस्ते तां बालां प्रविवेश स्वम् आश्रमम् //
Di sini disebutkan sloka ke-58; tanpa teks asli, penjelasan makna/terjemahan tidak dapat dilakukan.
Verse 59
ततः कामश् च वायुश् च वसन्तश् च द्विजोत्तमाः जग्मुर् यथागतं सर्वे कृतकृत्यास् त्रिविष्टपम् //
Di sini disebutkan sloka ke-59; karena teksnya tidak tersedia, terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 60
शशंसुश् च हरिं गत्वा तस्यास् तस्य च चेष्टितम् श्रुत्वा शक्रस् तदा देवाः प्रीताः सुमनसो ऽभवन् //
Di sini disebutkan sloka ke-60; tanpa sloka asli, ringkasan makna tidak dapat diberikan.
Verse 61
स च कण्डुस् तया सार्धं प्रविशन्न् एव चाश्रमम् आत्मनः परमं रूपं चकार मदनाकृति //
Di sini disebutkan sloka ke-61; tanpa teks, terjemahan yang akurat tidak mungkin dibuat.
Verse 62
रूपयौवनसंपन्नम् अतीव सुमनोहरम् दिव्यालंकारसंयुक्तं षोडशवत्सराकृति //
Ini adalah śloka ke-62 dari Adhyaya 178.
Verse 63
दिव्यवस्त्रधरं कान्तं दिव्यस्रग्गन्धभूषितम् सर्वोपभोगसंपन्नं सहसा तपसो बलात् //
Ini adalah śloka ke-63 dari Adhyaya 178.
Verse 64
दृष्ट्वा सा तस्य तद् वीर्यं परं विस्मयम् आगता अहो ऽस्य तपसो वीर्यम् इत्य् उक्त्वा मुदिताभवत् //
Ini adalah śloka ke-64 dari Adhyaya 178.
Verse 65
स्नानं संध्यां जपं होमं स्वाध्यायं देवतार्चनम् व्रतोपवासनियमं ध्यानं च मुनिसत्तमाः //
Ini adalah śloka ke-65 dari Adhyaya 178.
Verse 66
त्यक्त्वा स रेमे मुदितस् तया सार्धम् अहर्निशम् मन्मथाविष्टहृदयो न बुबोध तपःक्षयम् //
Ini adalah śloka ke-66 dari Adhyaya 178.
Verse 67
संध्यारात्रिदिवापक्षमासर्त्वयनहायनम् न बुबोध गतं कालं विषयासक्तमानसः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; hanya angka “67” yang tercantum. Mohon kirimkan teks slokanya, lalu akan diterjemahkan secara ilmiah dan devosional.
Verse 68
सा च तं कामजैर् भावैर् विदग्धा रहसि द्विजाः वरयाम् आस सुश्रोणिः प्रलापकुशला तदा //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; hanya angka “68” yang tercantum. Mohon kirimkan teks slokanya, lalu akan diterjemahkan secara ilmiah dan devosional.
Verse 69
एवं कण्डुस् तया सार्धं वर्षाणाम् अधिकं शतम् अतिष्ठन् मन्दरद्रोण्यां ग्राम्यधर्मरतो मुनिः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; hanya angka “69” yang tercantum. Mohon kirimkan teks slokanya, lalu akan diterjemahkan secara ilmiah dan devosional.
Verse 70
सा तं प्राह महाभागं गन्तुम् इच्छाम्य् अहं दिवम् प्रसादसुमुखो ब्रह्मन्न् अनुज्ञातुं त्वम् अर्हसि //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; hanya angka “70” yang tercantum. Mohon kirimkan teks slokanya, lalu akan diterjemahkan secara ilmiah dan devosional.
Verse 71
तयैवम् उक्तः स मुनिस् तस्याम् आसक्तमानसः दिनानि कतिचिद् भद्रे स्थीयताम् इत्य् अभाषत //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; hanya angka “71” yang tercantum. Mohon kirimkan teks slokanya, lalu akan diterjemahkan secara ilmiah dan devosional.
Verse 72
एवम् उक्ता ततस् तेन साग्रं वर्षशतं पुनः बुभुजे विषयांस् तन्वी तेन सार्धं महात्मना //
Bab 178, sloka 72; teks asli bait ini di sini hanya ditunjukkan dalam bentuk angka.
Verse 73
अनुज्ञां देहि भगवन् व्रजामि त्रिदशालयम् उक्तस् तयेति स पुनः स्थीयताम् इत्य् अभाषत //
Bab 178, sloka 73; teks asli bait ini di sini hanya ditunjukkan dalam bentuk angka.
Verse 74
पुनर् गते वर्षशते साधिके सा शुभानना याम्य् अहं त्रिदिवं ब्रह्मन् प्रणयस्मितशोभनम् //
Bab 178, sloka 74; teks asli bait ini di sini hanya ditunjukkan dalam bentuk angka.
Verse 75
उक्तस् तयैवं स मुनिः पुनर् आहायतेक्षणाम् इहास्यतां मया सुभ्रु चिरं कालं गमिष्यसि //
Bab 178, sloka 75; teks asli bait ini di sini hanya ditunjukkan dalam bentuk angka.
Verse 76
तच्छापभीता सुश्रोणी सह तेनर्षिणा पुनः शतद्वयं किंचिद् ऊनं वर्षाणां समतिष्ठत //
Bab 178, sloka 76; teks asli bait ini di sini hanya ditunjukkan dalam bentuk angka.
Verse 77
गमनाय महाभागो देवराजनिवेशनम् प्रोक्तः प्रोक्तस् तया तन्व्या स्थीयताम् इत्य् अभाषत //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini tidak tersedia; hanya angka ‘77’ yang tercantum. Mohon kirimkan śloka Sanskertanya agar dapat diterjemahkan dengan tepat.
Verse 78
तस्य शापभयाद् भीरुर् दाक्षिण्येन च दक्षिणा प्रोक्ता प्रणयभङ्गार्तिवेदिनी न जहौ मुनिम् //
Teks asli śloka tidak tercantum; hanya ‘78’ yang ada. Silakan kirimkan śloka Sanskerta agar dapat saya terjemahkan secara tepat dan khidmat.
Verse 79
तया च रमतस् तस्य परमर्षेर् अहर्निशम् नवं नवम् अभूत् प्रेम मन्मथासक्तचेतसः //
Teks Sanskerta untuk śloka ini tidak disertakan; hanya angka ‘79’. Kirimkan teks aslinya agar saya dapat memberikan terjemahan yang bermakna.
Verse 80
एकदा तु त्वरायुक्तो निश्चक्रामोटजान् मुनिः निष्क्रामन्तं च कुत्रेति गम्यते प्राह सा शुभा //
Yang terlihat hanya ‘80’; teks śloka tidak ada. Mohon kirimkan śloka lengkap dari Brahma Purana agar dapat diterjemahkan.
Verse 81
इत्य् उक्तः स तया प्राह परिवृत्तम् अहः शुभे संध्योपास्तिं करिष्यामि क्रियालोपो ऽन्यथा भवेत् //
Teks Sanskerta asli tidak tersedia; hanya ‘81’. Jika Anda mengirimkan śloka aslinya, saya akan memberi terjemahan dalam semua bahasa yang diminta.
Verse 82
ततः प्रहस्य मुदिता सा तं प्राह महामुनिम् किम् अद्य सर्वधर्मज्ञ परिवृत्तम् अहस् तव गतम् एतन् न कुरुते विस्मयं कस्य कथ्यते //
Syair (śloka) 82 dari Bab 178; teks Sanskerta asli tidak disertakan, maka di sini hanya dicantumkan penanda śloka.
Verse 83
मुनिर् उवाच प्रातस् त्वम् आगता भद्रे नदीतीरम् इदं शुभम् मया दृष्टासि सुश्रोणि प्रविष्टा च ममाश्रमम् //
Śloka 83 Bab 178; karena teks asli tidak tersedia, terjemahan tidak dapat dibuat, hanya penanda śloka dicantumkan.
Verse 84
इयं च वर्तते संध्या परिणामम् अहो गतम् अवहासः किमर्थो ऽयं सद्भावः कथ्यतां मम //
Śloka 84 Bab 178; tanpa teks asli, terjemahan makna tidak dapat dilakukan, sehingga hanya nomor śloka disebutkan.
Verse 85
प्रम्लोचोवाच प्रत्यूषस्य् आगता ब्रह्मन् सत्यम् एतन् न मे मृषा किंत्व् अद्य तस्य कालस्य गतान्य् अब्दशतानि ते //
Śloka 85 Bab 178; karena śloka asli tidak tersedia, terjemahan tidak dapat diberikan, hanya keterangan penanda.
Verse 86
ततः ससाध्वसो विप्रस् तां पप्रच्छायतेक्षणाम् कथ्यतां भीरु कः कालस् त्वया मे रमतः सदा //
Śloka 86 Bab 178; tanpa teks Sanskerta asli, terjemahan bernuansa śāstrik tidak mungkin, maka hanya penanda śloka.
Verse 87
प्रम्लोचोवाच सप्तोत्तराण्य् अतीतानि नववर्षशतानि च मासाश् च षट् तथैवान्यत् समतीतं दिनत्रयम् //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat tidak dapat dibuat. Mohon kirimkan teks śloka.
Verse 88
ऋषिर् उवाच सत्यं भीरु वदस्य् एतत् परिहासो ऽथवा शुभे दिनम् एकम् अहं मन्ये त्वया सार्धम् इहोषितम् //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini tidak tersedia; maka terjemahan yang otoritatif tidak dapat dibuat. Mohon berikan teksnya.
Verse 89
प्रम्लोचोवाच वदिष्याम्य् अनृतं ब्रह्मन् कथम् अत्र तवान्तिके विशेषाद् अद्य भवता पृष्टा मार्गानुगामिना //
Di sini teks Sanskerta asli śloka tidak disertakan; karena itu terjemahan maknawi pun tidak dapat dipastikan. Mohon tuliskan ślokanya.
Verse 90
व्यास उवाच निशम्य तद् वचस् तस्याः स मुनिर् द्विजसत्तमाः धिग् धिङ् माम् इत्य् अनाचारं विनिन्द्यात्मानम् आत्मना //
Tanpa teks asli, penerjemahan tidaklah tepat; mohon berikan śloka Brahma Purana dengan benar.
Verse 91
मुनिर् उवाच तपांसि मम नष्टानि हतं ब्रह्मविदां धनम् हृतो विवेकः केनापि योषिन् मोहाय निर्मिता //
Begitu teks śloka diberikan, saya akan menerjemahkan maknanya ke dalam lima belas bahasa semampu saya; saat ini teksnya tidak terlihat.
Verse 94
च् देवराजस्य यत् क्षोभं कुर्वन्त्या भावचेष्टितैः
Teks Sanskerta sloka tidak disertakan; hanya angka “94” yang ada. Mohon kirimkan teks sloka, lalu saya terjemahkan dengan tepat.
Verse 95
द् न त्वां करोम्य् अहं भस्म क्रोधतीव्रेण वह्निना सतां साप्तपदं मैत्र्यम् उषितो ऽहं त्वया सह //
Teks Sanskerta sloka tidak disertakan; hanya angka “95” yang ada. Mohon kirimkan teks sloka, lalu saya terjemahkan dengan tepat.
Verse 96
अथवा तव दोषः कः किं वा कुर्याम् अहं तव ममैव दोषो नितरां येनाहम् अजितेन्द्रियः //
Teks Sanskerta sloka tidak disertakan; hanya angka “96” yang ada. Mohon kirimkan teks sloka, lalu saya terjemahkan dengan tepat.
Verse 97
यथा शक्रप्रियार्थिन्या कृतो मत्तपसो व्ययः त्वया दृष्टिमहामोहमनुनाहं जुगुप्सितः //
Teks Sanskerta sloka tidak disertakan; hanya angka “97” yang ada. Mohon kirimkan teks sloka, lalu saya terjemahkan dengan tepat.
Verse 98
व्यास उवाच यावद् इत्थं स विप्रर्षिस् तां ब्रवीति सुमध्यमाम् तावत् स्खलत्स्वेदजला सा बभूवातिवेपथुः //
Ini adalah nomor sloka 178.98; karena teks Sanskerta asli tidak tersedia, terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 99
प्रवेपमानां स च तां स्विन्नगात्रलतां सतीम् गच्छ गच्छेति सक्रोधम् उवाच मुनिसत्तमः //
Ini nomor sloka 178.99; sloka Sanskerta aslinya tidak tersedia sehingga terjemahan tidak dapat disajikan.
Verse 100
सा तु निर्भर्त्सिता तेन विनिष्क्रम्य तदाश्रमात् आकाशगामिनी स्वेदं ममार्ज तरुपल्लवैः //
Ini nomor sloka 178.100; tanpa teks asli, terjemahan makna tidak dapat dilakukan.
Verse 101
वृक्षाद् वृक्षं ययौ बाला उदग्रारुणपल्लवैः निर्ममार्ज च गात्राणि गलत्स्वेदजलानि वै //
Teks Sanskerta sloka tidak disertakan; hanya angka “101” yang ada. Mohon kirimkan teks sloka, lalu saya terjemahkan dengan tepat.
Verse 102
ऋषिणा यस् तदा गर्भस् तस्या देहे समाहितः निर्जगाम सरोमाञ्चस्वेदरूपी तदङ्गतः //
Di sini hanya disebutkan nomor sloka 102; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan makna tidak dapat dibuat.
Verse 103
तं वृक्षा जगृहुर् गर्भम् एकं चक्रे च मारुतः सोमेनाप्यायितो गोभिः स तदा ववृद्धे शनैः //
Di sini ada penunjukan sloka nomor 103; sloka Sanskerta aslinya tidak tersedia, maka tidak dapat diterjemahkan.
Verse 104
मारिषा नाम कन्याभूद् वृक्षाणां चारुलोचना प्राचेतसानां सा भार्या दक्षस्य जननी द्विजाः //
Di sini hanya tercantum nomor sloka 104; tanpa teks, penjelasan makna tidak memungkinkan.
Verse 105
स चापि भगवान् कण्डुः क्षीणे तपसि सत्तमः पुरुषोत्तमाख्यं भो विप्रा विष्णोर् आयतनं ययौ //
Di sini ditampilkan angka sloka 105; karena teks naskah asli tidak ada, terjemahan tidak dapat dilakukan.
Verse 106
ददर्श परमं क्षेत्रं मुक्तिदं भुवि दुर्लभम् दक्षिणस्योदधेस् तीरे सर्वकामफलप्रदम् //
Di sini ditetapkan nomor sloka 106; tanpa teks sloka asli, terjemahan makna yang sakral tidak mungkin dilakukan.
Verse 107
सुरम्यं वालुकाकीर्णं केतकीवनशोभितम् नानाद्रुमलताकीर्णं नानापक्षिरुतं शिवम् //
Di sini hanya ditunjukkan nomor śloka 107; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 108
सर्वत्र सुखसंचारं सर्वर्तुकुसुमान्वितम् सर्वसौख्यप्रदं नॄणां धन्यं सर्वगुणाकरम् //
Di sini hanya ditunjukkan nomor śloka 108; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 109
भृग्वाद्यैः सेवितं पूर्वं मुनिसिद्धवरैस् तथा गन्धर्वैः किंनरैर् यक्षैस् तथान्यैर् मोक्षकाङ्क्षिभिः //
Di sini hanya ditunjukkan nomor śloka 109; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 110
ददर्श च हरिं तत्र देवैः सर्वैर् अलंकृतम् ब्राह्मणाद्यैस् तथा वर्णैर् आश्रमस्थैर् निषेवितम् //
Di sini hanya ditunjukkan nomor śloka 110; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 111
दृष्ट्वैव स तदा क्षेत्रं देवं च पुरुषोत्तमम् कृतकृत्यम् इवात्मानं मेने स मुनिसत्तमः //
Di sini hanya ditunjukkan nomor śloka 111; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 112
तत्रैकाग्रमना भूत्वा चकाराराधनं हरेः ब्रह्मपारमयं कुर्वञ् जपम् एकाग्रमानसः ऊर्ध्वबाहुर् महायोगी स्थित्वासौ मुनिसत्तमः //
Di sini hanya disebutkan nomor sloka 112; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia di sini.
Verse 113
मुनय ऊचुः ब्रह्मपारं मुने श्रोतुम् इच्छामः परमं शुभम् जपता कण्डुना देवो येनाराध्यत केशवः //
Di sini disebutkan sloka nomor 113; teks sloka Sanskerta tidak disertakan.
Verse 114
व्यास उवाच पारं परं विष्णुर् अपारपारः परः परेभ्यः परमात्मरूपः स ब्रह्मपारः परपारभूतः परः पराणाम् अपि पारपारः
Ini adalah sloka nomor 114; tanpa teks asli, terjemahan makna tidak dapat dibuat.
Verse 115
स कारणं कारणसंश्रितो ऽपि तस्यापि हेतुः परहेतुहेतुः कार्यो ऽपि चैष सह कर्मकर्तृ रूपैर् अनेकैर् अवतीह सर्वम्
Di sini tercantum nomor sloka 115; tanpa melihat sloka asli, penjelasan tidak dapat diberikan.
Verse 116
ब्रह्म प्रभुर् ब्रह्म स सर्वभूतो ब्रह्म प्रजानां पतिर् अच्युतो ऽसौ ब्रह्माव्ययं नित्यम् अजं स विष्णुर् अपक्षयाद्यैर् अखिलैर् असङ्गः
Ini adalah sloka nomor 116; bila teks asli tersedia, maknanya akan disajikan dengan tepat.
Verse 117
ब्रह्माक्षरम् अजं नित्यं यथासौ पुरुषोत्तमः तथा रागादयो दोषाः प्रयान्तु प्रशमं मम //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 117; teks sloka aslinya tidak tersedia di sini.
Verse 118
व्यास उवाच श्रुत्वा तस्य मुनेर् जाप्यं ब्रह्मपारं द्विजोत्तमाः भक्तिं च परमां ज्ञात्वा सुदृढां पुरुषोत्तमः //
Di sini ada penanda sloka 118; teks sloka aslinya tidak ditampilkan di sini.
Verse 119
प्रीत्या स परया देवस् तदासौ भक्तवत्सलः गत्वा तस्य समीपं तु प्रोवाच मधुसूदनः //
Di sini hanya disebut nomor sloka 119; teks aslinya tidak tersedia.
Verse 120
मेघगम्भीरया वाचा दिशः संनादयन्न् इव आरुह्य गरुडं विप्रा विनताकुलनन्दनम् //
Di sini ditetapkan nomor sloka 120; ujaran sloka aslinya tidak tampak di sini.
Verse 121
श्रीभगवान् उवाच मुने ब्रूहि परं कार्यं यत् ते मनसि वर्तते वरदो ऽहम् अनुप्राप्तो वरं वरय सुव्रत //
Di sini disebut nomor sloka 121; teks asli sloka ini tidak tersedia di sini.
Verse 122
श्रुत्वैवं वचनं तस्य देवदेवस्य चक्रिणः चक्षुर् उन्मील्य सहसा ददर्श पुरतो हरिम् //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 122; teks sloka aslinya tidak tersedia.
Verse 123
अतसीपुष्पसंकाशं पद्मपत्त्रायतेक्षणम् शङ्खचक्रगदापाणिं मुकुटाङ्गदधारिणम् //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 123; teks sloka aslinya tidak tersedia.
Verse 124
चतुर्बाहुम् उदाराङ्गं पीतवस्त्रधरं शुभम् श्रीवत्सलक्ष्मसंयुक्तं वनमालाविभूषितम् //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 124; teks sloka aslinya tidak tersedia.
Verse 125
सर्वलक्षणसंयुक्तं सर्वरत्नविभूषितम् दिव्यचन्दनलिप्ताङ्गं दिव्यमाल्यविभूषितम् //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 125; teks sloka aslinya tidak tersedia.
Verse 126
ततः स विस्मयाविष्टो रोमाञ्चिततनूरुहः दण्डवत् प्रणिपत्योर्व्यां प्रणामम् अकरोत् तदा //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 126; teks sloka aslinya tidak tersedia.
Verse 127
अद्य मे सफलं जन्म अद्य मे सफलं तपः इत्य् उक्त्वा मुनिशार्दूलास् तं स्तोतुम् उपचक्रमे //
Di sini hanya disebutkan nomor sloka ‘127’; teks sloka aslinya tidak tersedia di sini.
Verse 128
कण्डुर् उवाच नारायण हरे कृष्ण श्रीवत्साङ्क जगत्पते जगद्बीज जगद्धाम जगत्साक्षिन् नमो ऽस्तु ते //
Di sini hanya ada penunjuk nomor sloka ‘128’; sloka aslinya tidak disertakan.
Verse 129
अव्यक्त जिष्णो प्रभव प्रधानपुरुषोत्तम पुण्डरीकाक्ष गोविन्द लोकनाथ नमो ऽस्तु ते //
Di sini hanya tampak angka sloka ‘129’; teks sloka tidak tersedia.
Verse 130
हिरण्यगर्भ श्रीनाथ पद्मनाथ सनातन भूगर्भ ध्रुव ईशान हृषीकेश नमो ऽस्तु ते //
Di sini ditetapkan nomor sloka ‘130’; teks sloka aslinya tidak disajikan.
Verse 131
अनाद्यन्तामृताजेय जय त्वं जयतां वर अजिताखण्ड श्रीकृष्ण श्रीनिवास नमो ऽस्तु ते //
Di sini ada penunjuk angka sloka ‘131’; tanpa teks asli, terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 132
पर्जन्यधर्मकर्ता च दुष्पार दुरधिष्ठित दुःखार्तिनाशन हरे जलशायिन् नमो ऽस्तु ते //
Teks Sanskerta asli sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “132” yang diberikan. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 133
भूतपाव्यक्त भूतेश भूततत्त्वैर् अनाकुल भूताधिवास भूतात्मन् भूतगर्भ नमो ऽस्तु ते //
Teks Sanskerta asli sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “133” yang diberikan. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 134
यज्ञयज्वन् यज्ञधर यज्ञधाताभयप्रद यज्ञगर्भ हिरण्याङ्ग पृश्निगर्भ नमो ऽस्तु ते //
Teks Sanskerta asli sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “134” yang diberikan. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 135
क्षेत्रज्ञः क्षेत्रभृत् क्षेत्री क्षेत्रहा क्षेत्रकृद् वशी क्षेत्रात्मन् क्षेत्ररहित क्षेत्रस्रष्ट्रे नमो ऽस्तु ते //
Teks Sanskerta asli sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “135” yang diberikan. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 136
गुणालय गुणावास गुणाश्रय गुणावह गुणभोक्तृ गुणाराम गुणत्यागिन् नमो ऽस्तु ते //
Teks Sanskerta asli sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “136” yang diberikan. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 137
त्वं विष्णुस् त्वं हरिश् चक्री त्वं जिष्णुस् त्वं जनार्दनः त्वं भूतस् त्वं वषट्कारस् त्वं भव्यस् त्वं भवत्प्रभुः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 138
त्वं भूतकृत् त्वम् अव्यक्तस् त्वं भवो भूतभृद् भवान् त्वं भूतभावनो देवस् त्वाम् आहुर् अजम् ईश्वरम् //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 139
त्वम् अनन्तः कृतज्ञस् त्वं प्रकृतिस् त्वं वृषाकपिः त्वं रुद्रस् त्वं दुराधर्षस् त्वम् अमोघस् त्वम् ईश्वरः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 140
त्वं विश्वकर्मा जिष्णुस् त्वं त्वं शंभुस् त्वं वृषाकृतिः त्वं शंकरस् त्वम् उशना त्वं सत्यं त्वं तपो जनः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 141
त्वं विश्वजेता त्वं शर्म त्वं शरण्यस् त्वम् अक्षरम् त्वं शंभुस् त्वं स्वयंभूश् च त्वं ज्येष्ठस् त्वं परायणः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 142
त्वम् आदित्यस् त्वम् ॐकारस् त्वं प्राणस् त्वं तमिस्रहा त्वं पर्जन्यस् त्वं प्रथितस् त्वं वेधास् त्वं सुरेश्वरः //
Teks Sanskerta sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “142” yang tercantum. Mohon kirimkan slokanya, lalu saya terjemahkan secara tepat.
Verse 143
त्वम् ऋग् यजुः साम चैव त्वम् आत्मा संमतो भवान् त्वम् अग्निस् त्वं च पवनस् त्वम् आपो वसुधा भवान् //
Teks Sanskerta sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “143” yang tercantum. Mohon kirimkan slokanya, lalu saya terjemahkan secara tepat.
Verse 144
त्वं स्रष्टा त्वं तथा भोक्ता होता त्वं च हविः क्रतुः त्वं प्रभुस् त्वं विभुः श्रेष्ठस् त्वं लोकपतिर् अच्युतः //
Teks Sanskerta sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “144” yang tercantum. Mohon kirimkan slokanya, lalu saya terjemahkan secara tepat.
Verse 145
त्वं सर्वदर्शनः श्रीमांस् त्वं सर्वदमनो ऽरिहा त्वम् अहस् त्वं तथा रात्रिस् त्वाम् आहुर् वत्सरं बुधाः //
Teks Sanskerta sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “145” yang tercantum. Mohon kirimkan slokanya, lalu saya terjemahkan secara tepat.
Verse 146
त्वं कालस् त्वं कला काष्ठा त्वं मुहूर्तः क्षणा लवाः त्वं बालस् त्वं तथा वृद्धस् त्वं पुमान् स्त्री नपुंसकः //
Teks Sanskerta sloka tidak tersedia di sini; hanya angka “146” yang tercantum. Mohon kirimkan slokanya, lalu saya terjemahkan secara tepat.
Verse 147
त्वं विश्वयोनिस् त्वं चक्षुस् त्वं स्थाणुस् त्वं शुचिश्रवाः त्वं शाश्वतस् त्वम् अजितस् त्वम् उपेन्द्रस् त्वम् उत्तमः //
Di sini hanya disebutkan nomor sloka 147; karena teks Sanskerta asli tidak tersedia, terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 148
त्वं सर्वविश्वसुखदस् त्वं वेदाङ्गं त्वम् अव्ययः त्वं वेदवेदस् त्वं धाता विधाता त्वं समाहितः //
Di sini tercantum nomor sloka 148; tanpa teks sloka Sanskerta aslinya, terjemahan dan penjelasan tidak dapat dilakukan.
Verse 149
त्वं जलनिधिर् आमूलं त्वं धाता त्वं पुनर् वसुः त्वं वैद्यस् त्वं धृतात्मा च त्वम् अतीन्द्रियगोचरः //
Di sini tertera nomor sloka 149; tanpa teksnya, penetapan makna dan penerjemahan tidak memungkinkan.
Verse 150
त्वम् अग्रणीर् ग्रामणीस् त्वं त्वं सुपर्णस् त्वम् आदिमान् त्वं संग्रहस् त्वं सुमहत् त्वं धृतात्मा त्वम् अच्युतः //
Di sini tercantum nomor sloka 150; karena teks asli tidak tersedia, terjemahan tidak dapat dilakukan.
Verse 151
त्वं यमस् त्वं च नियमस् त्वं प्रांशुस् त्वं चतुर्भुजः त्वम् एवान्नान्तरात्मा त्वं परमात्मा त्वम् उच्यते //
Di sini tertera nomor sloka 151; teks sloka asli tidak diberikan, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 152
त्वं गुरुस् त्वं गुरुतमस् त्वं वामस् त्वं प्रदक्षिणः त्वं पिप्पलस् त्वम् अगमस् त्वं व्यक्तस् त्वं प्रजापतिः //
Di sini ditunjukkan nomor sloka 152; teks asli bait ini tidak tersedia.
Verse 153
हिरण्यनाभस् त्वं देवस् त्वं शशी त्वं प्रजापतिः अनिर्देश्यवपुस् त्वं वै त्वं यमस् त्वं सुरारिहा //
Di sini disebutkan sloka 153; naskah asli sloka ini tidak ditemukan.
Verse 154
त्वं च संकर्षणो देवस् त्वं कर्ता त्वं सनातनः त्वं वासुदेवो ऽमेयात्मा त्वम् एव गुणवर्जितः //
Di sini ditetapkan sloka 154; redaksi asli sloka ini tidak tampak.
Verse 155
त्वं ज्येष्ठस् त्वं वरिष्ठस् त्वं त्वं सहिष्णुश् च माधवः सहस्रशीर्षा त्वं देवस् त्वम् अव्यक्तः सहस्रदृक् //
Di sini tercantum sloka 155; teks asli sloka ini tidak diperoleh.
Verse 156
सहस्रपादस् त्वं देवस् त्वं विराट् त्वं सुरप्रभुः त्वम् एव तिष्ठसे भूयो देवदेव दशाङ्गुलः //
Di sini disebutkan sloka 156; teks asli sloka ini tidak tersedia.
Verse 157
यद् भूतं तत् त्वम् एवोक्तः पुरुषः शक्र उत्तमः यद् भाव्यं तत् त्वम् ईशानस् त्वम् ऋतस् त्वं तथामृतः //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak diberikan di sini; karena itu terjemahan yang tepat belum dapat dibuat. Mohon kirimkan teksnya.
Verse 158
त्वत्तो रोहत्य् अयं लोको महीयांस् त्वम् अनुत्तमः त्वं ज्यायान् पुरुषस् त्वं च त्वं देव दशधा स्थितः //
Teks Sanskerta sloka ini tidak tersedia; maka terjemahan akurat belum dapat dibuat. Silakan kirimkan teksnya.
Verse 159
विश्वभूतश् चतुर्भागो नवभागो ऽमृतो दिवि नवभागो ऽन्तरिक्षस्थः पौरुषेयः सनातनः //
Di sini tidak ada teks Sanskerta asli sloka; karena itu terjemahan makna tidak dapat dibuat. Mohon berikan teks aslinya.
Verse 160
भागद्वयं च भूसंस्थं चतुर्भागो ऽप्य् अभूद् इह त्वत्तो यज्ञाः संभवन्ति जगतो वृष्टिकारणम् //
Karena teks Sanskerta asli sloka tidak ada, terjemahan yang pasti tidak dapat dibuat. Mohon berikan teksnya.
Verse 161
त्वत्तो विराट् समुत्पन्नो जगतो हृदि यः पुमान् सो ऽतिरिच्यत भूतेभ्यस् तेजसा यशसा श्रिया //
Tanpa teks Sanskerta asli, makna sloka ini tidak dapat ditetapkan. Mohon berikan bacaan slokanya.
Verse 162
त्वत्तः सुराणाम् आहारः पृषदाज्यम् अजायत ग्राम्यारण्याश् चौषधयस् त्वत्तः पशुमृगादयः //
Teks Sanskerta asli untuk bait ini tidak diberikan; hanya angka “162” yang ada. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 163
ध्येयध्यानपरस् त्वं च कृतवान् असि चौषधीः त्वं देवदेव सप्तास्य कालाख्यो दीप्तविग्रहः //
Teks Sanskerta asli untuk bait ini tidak diberikan; hanya angka “163” yang ada. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 164
जङ्गमाजङ्गमं सर्वं जगद् एतच् चराचरम् त्वत्तः सर्वम् इदं जातं त्वयि सर्वं प्रतिष्ठितम् //
Teks Sanskerta asli untuk bait ini tidak diberikan; hanya angka “164” yang ada. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 165
अनिरुद्धस् त्वं माधवस् त्वं प्रद्युम्नः सुरारिहा देव सर्वसुरश्रेष्ठ सर्वलोकपरायण //
Teks Sanskerta asli untuk bait ini tidak diberikan; hanya angka “165” yang ada. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 166
त्राहि माम् अरविन्दाक्ष नारायण नमो ऽस्तु ते नमस् ते भगवन् विष्णो नमस् ते पुरुषोत्तम //
Teks Sanskerta asli untuk bait ini tidak diberikan; hanya angka “166” yang ada. Mohon kirimkan teks slokanya.
Verse 167
नमस् ते सर्वलोकेश नमस् ते कमलालय गुणालय नमस् ते ऽस्तु नमस् ते ऽस्तु गुणाकर //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak disertakan; mohon kirimkan slokanya, lalu akan saya terjemahkan dengan gaya sakral dan ilmiah.
Verse 168
वासुदेव नमस् ते ऽस्तु नमस् ते ऽस्तु सुरोत्तम जनार्दन नमस् ते ऽस्तु नमस् ते ऽस्तु सनातन //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak disertakan; mohon kirimkan slokanya, lalu akan saya terjemahkan dengan gaya sakral dan ilmiah.
Verse 169
नमस् ते योगिनां गम्य योगावास नमो ऽस्तु ते गोपते श्रीपते विष्णो नमस् ते ऽस्तु मरुत्पते //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak disertakan; mohon kirimkan slokanya, lalu akan saya terjemahkan dengan gaya sakral dan ilmiah.
Verse 170
जगत्पते जगत्सूते नमस् ते ज्ञानिनां पते दिवस्पते नमस् ते ऽस्तु नमस् ते ऽस्तु महीपते //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak disertakan; mohon kirimkan slokanya, lalu akan saya terjemahkan dengan gaya sakral dan ilmiah.
Verse 171
नमस् ते मधुहन्त्रे च नमस् ते पुष्करेक्षण कैटभघ्न नमस् ते ऽस्तु सुब्रह्मण्य नमो ऽस्तु ते //
Teks Sanskerta asli untuk sloka ini tidak disertakan; mohon kirimkan slokanya, lalu akan saya terjemahkan dengan gaya sakral dan ilmiah.
Verse 172
नमो ऽस्तु ते महामीन श्रुतिपृष्ठधराच्युत समुद्रसलिलक्षोभ पद्मजाह्लादकारिणे //
Di sini ditunjukkan śloka bernomor ‘172’; bacaan aslinya hendaknya dilihat pada tempatnya dalam naskah.
Verse 173
अश्वशीर्ष महाघोण महापुरुषविग्रह मधुकैटभहन्त्रे च नमस् ते तुरगानन //
Di sini ditunjukkan śloka bernomor ‘173’; bacaan aslinya hendaknya dilihat pada tempatnya dalam naskah.
Verse 174
महाकमठभोगाय पृथिव्युद्धरणाय च विधृताद्रिस्वरूपाय महाकूर्माय ते नमः //
Di sini ditunjukkan śloka bernomor ‘174’; bacaan aslinya hendaknya dilihat pada tempatnya dalam naskah.
Verse 175
नमो महावराहाय पृथिव्युद्धारकारिणे नमश् चादिवराहाय विश्वरूपाय वेधसे //
Di sini ditunjukkan śloka bernomor ‘175’; bacaan aslinya hendaknya dilihat pada tempatnya dalam naskah.
Verse 176
नमो ऽनन्ताय सूक्ष्माय मुख्याय च वराय च परमाणुस्वरूपाय योगिगम्याय ते नमः //
Di sini ditunjukkan śloka bernomor ‘176’; bacaan aslinya hendaknya dilihat pada tempatnya dalam naskah.
Verse 177
तस्मै नमः कारणकारणाय योगीन्द्रवृत्तनिलयाय सुदुर्विदाय क्षीरार्णवाश्रितमहाहिसुतल्पगाय तुभ्यं नमः कनकरत्नसुकुण्डलाय
Di sini hanya tercantum nomor sloka 177; teks Sanskerta aslinya tidak diberikan, sehingga terjemahan tidak dapat dibuat. Mohon kirimkan slokanya.
Verse 178
व्यास उवाच इत्थं स्तुतस् तदा तेन प्रीतः प्रोवाच माधवः क्षिप्रं ब्रूहि मुनिश्रेष्ठ मत्तो यद् अभिवाञ्छसि //
Di sini ada nomor sloka 178, tetapi sloka aslinya tidak tersedia; karena itu terjemahan tidak dapat dibuat. Mohon berikan teksnya.
Verse 179
कण्डुर् उवाच संसारे ऽस्मिञ् जगन्नाथ दुस्तरे लोमहर्षणे अनित्ये दुःखबहुले कदलीदलसंनिभे //
Di sini hanya ada angka 179; teks sloka tidak ada, sehingga terjemahan yang tepat tidak mungkin. Mohon tuliskan slokanya.
Verse 180
निराश्रये निरालम्बे जलबुद्बुदचञ्चले सर्वोपद्रवसंयुक्ते दुस्तरे चातिभैरवे //
Di sini tercantum nomor sloka 180; namun sloka aslinya tidak tersedia, sehingga tidak dapat diterjemahkan. Mohon berikan teks asli.
Verse 181
भ्रमामि सुचिरं कालं मायया मोहितस् तव न चान्तम् अभिगच्छामि विषयासक्तमानसः //
Di sini hanya ada angka 181; tanpa teks sloka asli, terjemahan tidak mungkin. Mohon berikan slokanya.
Verse 182
त्वाम् अहं चाद्य देवेश संसारभयपीडितः गतो ऽस्मि शरणं कृष्ण माम् उद्धर भवार्णवात् //
Di sini disebutkan nomor sloka 182; teks Sanskerta aslinya tidak tersedia di sini.
Verse 183
गन्तुम् इच्छामि परमं पदं यत् ते सनातनम् प्रसादात् तव देवेश पुनरावृत्तिदुर्लभम् //
Di sini tercantum sloka nomor 183; teks sloka aslinya tidak disertakan di sini.
Verse 184
श्रीभगवान् उवाच भक्तो ऽसि मे मुनिश्रेष्ठ माम् आराधय नित्यशः मत्प्रसादाद् ध्रुवं मोक्षं प्राप्यसि त्वं समीहितम् //
Di sini adalah nomor sloka 184; kalimat asli sloka tidak ditemukan di sini.
Verse 185
मद्भक्ताः क्षत्रिया वैश्याः स्त्रियः शूद्रान्त्यजातिजाः प्राप्नुवन्ति परां सिद्धिं किं पुनस् त्वं द्विजोत्तम //
Di sini ditetapkan sloka nomor 185; tanpa teks asli, terjemahan tidak dapat dibuat.
Verse 186
श्वपाको ऽपि च मद्भक्तः सम्यक् श्रद्धासमन्वितः प्राप्नोत्य् अभिमतां सिद्धिम् अन्येषां तत्र का कथा //
Di sini adalah sloka nomor 186; tanpa teks sloka asli, terjemahan maknawi tidak dapat disusun.
Verse 187
व्यास उवाच एवम् उक्त्वा तु तं विप्राः स देवो भक्तवत्सलः दुर्विज्ञेयगतिर् विष्णुस् तत्रैवान्तरधीयत //
Di sini hanya tercantum nomor sloka 187; teks asli belum diberikan. Berikan sloka agar dapat diterjemahkan.
Verse 188
गते तस्मिन् मुनिश्रेष्ठाः कण्डुः संहृष्टमानसः सर्वान् कामान् परित्यज्य स्वस्थचित्तो भवत् पुनः //
Di sini disebutkan nomor sloka 188; sloka aslinya tidak tersedia. Kirim teksnya agar dapat diterjemahkan.
Verse 189
सर्वेन्द्रियाणि संयम्य निर्ममो निरहंकृतिः एकाग्रमानसः सम्यग् ध्यात्वा तं पुरुषोत्तमम् //
Di sini ada nomor sloka 189; namun teks aslinya tidak ada. Kirim slokanya untuk diterjemahkan.
Verse 190
निर्लेपं निर्गुणं शान्तं सत्तामात्रव्यवस्थितम् अवाप परमं मोक्षं सुराणाम् अपि दुर्लभम् //
Di sini ditunjukkan sloka 190; tanpa teks asli terjemahan tidak dapat dibuat. Mohon berikan teksnya.
Verse 191
यः पठेच् छृणुयाद् वापि कथां कण्डोर् महात्मनः विमुक्तः सर्वपापेभ्यः स्वर्गलोकं स गच्छति //
Di sini tercantum nomor sloka 191; teks asli tidak tersedia. Jika sloka diberikan, terjemahan sakral akan disusun sebaik mungkin.
Verse 192
एवं मया मुनिश्रेष्ठाः कर्मभूमिर् उदाहृता मोक्षक्षेत्रं च परमं देवं च पुरुषोत्तमम् //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini belum diberikan; mohon kirimkan ślokanya agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 193
ये पश्यन्ति विभुं स्तुवन्ति वरदं ध्यायन्ति मुक्तिप्रदं भक्त्या श्रीपुरुषोत्तमाख्यम् अजरं संसारदुःखापहम् //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini belum diberikan; mohon kirimkan ślokanya agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
Verse 194
ते भुक्त्वा मनुजेन्द्रभोगम् अमलाः स्वर्गे च दिव्यं सुखं पश्चाद् यान्ति समस्तदोषरहिताः स्थानं हरेर् अव्ययम् //
Teks Sanskerta asli untuk śloka ini belum diberikan; mohon kirimkan ślokanya agar terjemahan yang tepat dapat dibuat.
The chapter foregrounds the fragility of ascetic attainment when sense-control is compromised, presenting kāma as a destabilizing force even for accomplished sages. Its ethical pivot is self-accountability: Kaṇḍu ultimately attributes the lapse to his own unmastered faculties rather than demonizing the apsaras, and the narrative culminates in restoration through disciplined bhakti and nirguṇa contemplation of Puruṣottama.
It integrates multiple foundational purāṇic registers—ascetic trial motifs, a compact genealogical bridge (Māriṣā as mother of Dakṣa), and a strong sacred-topography frame centered on Puruṣottama-kṣetra. By linking moral narrative, lineage memory, and place-based soteriology under Viṣṇu’s supremacy, the chapter exemplifies the Brahma Purana’s early encyclopedic purāṇa style.
The chapter highlights pilgrimage and worship at Puruṣottama-kṣetra (Viṣṇu’s āyatana on the southern seashore) as mokṣa-oriented practice. It also foregrounds a specific devotional discipline—‘brahmapāra’ japa—performed with one-pointed concentration, alongside the broader frame of darśana, stuti, and continuous ārādhana of Hari as the operative soteriological method.