Rig Veda 6.51.13: Mandala 6, Sukta 51, Mantra 13
Sukta 6.51
Rishi: Bharadvāja Bārhaspatya
Devata: Agni
Chandas: Anuṣṭubh-like (shorter, 8-syllable tendency) or mixed; this closing segment of the hymn contains shorter verses
Samhita Patha (Devanagari)
अप त्यं वृजिनं रिपुं स्तेनमग्ने दुराध्यम् । दविष्ठमस्य सत्पते कृधी सुगम् ॥
Transliteration
ápa tyáṃ vṛjináṃ ripúṃ sténam agne durā́dhyam | davíṣṭham asya sat-pate kṛdhí su-gám ||
Translation
अग्नि, उस बुरी ताकत को दूर कर दे जो टेढ़ी है। वो चोर है, उसको भगा दे। यह मुश्किल से जल्दी नहीं जाता। अग्नि, तुम सच्चे मालिक हो। उसके लिए अच्छा रास्ता बना दे।
Word by Word
अपaway, off
अप:
— (क्रियाविशेषण/उपसर्ग; क्रियायाः दिशाबोधकः)
TypeIndeclinable
Rootअप (upasarga) / अव्यय-प्रातिपदिक
त्यम्that (him/it)
त्यम्:
कर्म (कृधी इत्यस्य)
TypePronoun (Demonstrative)
Rootत्यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वृजिनम्crooked, evil
वृजिनम्:
कर्म (त्यम् इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective/Noun
Rootवृजिन (प्रातिपदिक)
रिपुम्enemy
रिपुम्:
कर्म (त्यम् इत्यस्य समानाधिकरणम्)
TypeNoun
Rootरिपु (प्रातिपदिक)
स्तेनम्thief
स्तेनम्:
कर्म (त्यम् इत्यस्य समानाधिकरणम्)
TypeNoun
Rootस्तेन (प्रातिपदिक)
अग्नेO Agni
अग्ने:
सम्बोधन
TypeNoun (Vocative)
Rootअग्नि (प्रातिपदिक)
दुराध्यम्hard to overcome; troublesome
दुराध्यम्:
कर्म (त्यम् इत्यस्य विशेषणम्)
TypeAdjective
Rootदुर्- + आध्य (प्रातिपदिक; ‘आधि/आध्य’ from √अध्/आधि ‘oppression, trouble’; Vedic adj.)
दविष्ठम्most harmful; most injurious
दविष्ठम्:
कर्म (विशेषणम्)
TypeAdjective (Superlative)
Rootदविष्ठ (प्रातिपदिक; superlative in -इष्ठ, from base दव/दु ‘to burn, hurt’ in Vedic usage)
अस्यof him/this
अस्य:
सम्बन्ध (genitive; ‘of him/this’)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
सत्पतेO lord of the good/true (protector of the righteous)
सत्पते:
सम्बोधन
TypeNoun (Vocative compound)
Rootसत् + पति (समास; प्रातिपदिक)
कृधीmake; do
कृधी:
क्रिया (आज्ञा)
TypeVerb
Root√कृ (करणे)
सुगम्easy passage; good path
सुगम्:
कर्म (कृधी इत्यस्य)
TypeNoun/Adjective
Rootसु- + ग (प्रातिपदिक; ‘good-going, easy passage’)
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free sign-in with Google or Apple keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.