HomeRig VedaMandala 1Sukta 139Mantra 11
Previous Mantra

Mantra 11

Sukta 1.139

Rishi: Parucchepa Daivodāsi (traditional for RV 1.139)
Devata: Viśve Devāḥ (All-Gods), explicitly grouped as 3×11
Chandas: Triṣṭubh (likely; verify in critical edition)

ये देवासो दिव्येकादश स्थ पृथिव्यामध्येकादश स्थ । अप्सुक्षितो महिनैकादश स्थ ते देवासो यज्ञमिमं जुषध्वम् ॥

ये दे॑वासो दि॒व्येका॑दश॒ स्थ पृ॑थि॒व्यामध्येका॑दश॒ स्थ । अ॒प्सु॒क्षितो॑ महि॒नैका॑दश॒ स्थ ते दे॑वासो य॒ज्ञमि॒मं जु॑षध्वम् ॥

ye devāso divy ekādaśa stha pṛthivyām adhy ekādaśa stha | apsu-kṣito mahinā ekādaśa stha te devāso yajñam imaṃ juṣadhvam ||

हे देवो! जो दिव्य लोक में ग्यारह हो, पृथ्वी पर ग्यारह हो, और अपनी महिमा से जलों में निवास करने वाले ग्यारह हो—हे देवो, इस हमारे यज्ञ को स्वीकार करो और इसमें प्रसन्न होओ।

ये । दे॒वा॒सः॒ । दि॒वि । एका॑दश । स्थ । पृ॒थि॒व्याम् । अधि॑ । एका॑दश । स्थ । अ॒प्सु॒ऽक्षितः॑ । म॒हि॒ना । एका॑दश । स्थ । ते । दे॒वा॒सः॒ । य॒ज्ञम् । इ॒मम् । जु॒ष॒ध्व॒म् ॥ये । देवासः । दिवि । एकादश । स्थ । पृथिव्याम् । अधि । एकादश । स्थ । अप्सुक्षितः । महिना । एकादश । स्थ । ते । देवासः । यज्ञम् । इमम् । जुषध्वम् ॥ye | devāsaḥ | divi | ekādaśa | stha | pṛthivyām | adhi | ekādaśa | stha | apsu-kṣitaḥ | mahinā | ekādaśa | stha | te | devāsaḥ | yajñam | imam | juṣadhvam

येwho, which (those)
ये:
विशेषणम् (देवासः इति) / कर्तृ-संबन्धी
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवासःthe gods
देवासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
दिविin heaven
दिवि:
अधिकरण
TypeNoun
Rootद्यौ/दिव् (प्रातिपदिक)
एकादशeleven
एकादश:
विशेषणम्
TypeNumeral
Rootएकादश (संख्याशब्द)
स्थyou are
स्थ:
आख्यात (सम्बोधन-प्रयोगः) / कर्तृ-सम्बन्धः
TypeVerb
Rootअस् (धातु) → स्थ (लिट्/लुङ्-रूपेषु न; अत्र ‘अस्’ लट् मध्यमपुरुष बहुवचनम्, वैदिक रूप)
पृथिव्याम्on earth
पृथिव्याम्:
अधिकरण
TypeNoun
Rootपृथिवी (प्रातिपदिक)
अध्येin the midst, within
अध्ये:
अधिकरण (स्थानवाचक) सहायक
TypeIndeclinable/Adverbial (Vedic locative form)
Rootअधि (उपसर्ग/अव्यय) + इ (प्रातिपदिक: ‘इ’ = ‘here/this place’ in Vedic usage) → अध्ये (वैदिक लोकेटिव)
एकादशeleven
एकादश:
विशेषणम्
TypeNumeral
Rootएकादश (संख्याशब्द)
स्थyou are
स्थ:
आख्यात
TypeVerb
Rootअस् (धातु) → स्थ (वैदिक लट् मध्यमपुरुष बहुवचनम्)
अप्सुin the waters
अप्सु:
अधिकरण
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक)
क्षितःdwelling, abiding
क्षितः:
विशेषणम् (कर्तृ-सम्बन्धी)
TypeParticiple/Adjective
Rootक्षि (धातु ‘क्षि’ = निवासे) → क्षित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
महिनाby (your) might, in greatness
महिना:
करण (साधन/प्रकार) / हेतुवत्
TypeNoun
Rootमहिन्/मह (प्रातिपदिक: ‘महिन्’ = greatness, might)
एकादशeleven
एकादश:
विशेषणम्
TypeNumeral
Rootएकादश (संख्याशब्द)
स्थyou are
स्थ:
आख्यात
TypeVerb
Rootअस् (धातु) → स्थ (वैदिक लट् मध्यमपुरुष बहुवचनम्)
तेthose
ते:
कर्तृ (पुनरुक्त-निर्देशः) / विशेषणम् (देवासः) सहसंबन्ध
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
देवासःthe gods
देवासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
यज्ञम्sacrifice, rite
यज्ञम्:
कर्म
TypeNoun
Rootयज्ञ (प्रातिपदिक)
इमम्this
इमम्:
विशेषणम् (कर्म-सम्बन्धी)
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
जुषध्वम्enjoy/favour, accept
जुषध्वम्:
आख्यात (सम्बोधन-आज्ञा)
TypeVerb
Rootजुष् (धातु: सेवने/प्रीतौ)