Shloka 47

श्रीमद्रामायणकथासङ्क्षेपः / The Ramayana in Synopsis

Narada’s Summary to Valmiki

Devanagari script

ततश्शूर्पणखावाक्यादुद्युक्तान्सर्वराक्षसान् ।खरं त्रिशिरसं चैव दूषणं चैव राक्षसम् ।।।।निजघान वने रामस्तेषां चैव पदानुगान् ।

Transliteration

tataḥ śūrpaṇakhāvākyād udyuktān sarvarākṣasān | kharaṃ triśirasaṃ caiva dūṣaṇaṃ caiva rākṣasam | nijaghāna vane rāmas teṣāṃ caiva padānugān || 1.1.47 ||

Translation

तत्पश्चात् शूर्पणखा के वचनों से उकसाए हुए समस्त राक्षस युद्ध के लिए उठ खड़े हुए। तब वन में श्रीराम ने खर, त्रिशिरा, दूषण तथा उनके अनुचरों को भी मार गिराया।

Word by Word

• वने: in the forest
• वने: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: वन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन

• तस्मिन्: in that
• तस्मिन्: Adhikaraṇa (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम

• निवसता: by the one dwelling
• निवसता: Karana/Hetu (करण/हेतु)
• Type: Verb
• Root: नि-वस् (धातु)
• Form: शतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकृदन्त, पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; 'by/while dwelling'

• जनस्थान-निवासिनाम्: of the residents of Janasthana
• जनस्थान-निवासिनाम्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: जनस्थान (प्रातिपदिक) + निवासिन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; समासः सप्तमी-तत्पुरुषः (जनस्थाने निवसन्ति)

• रक्षसाम्: of the rakshasas
• रक्षसाम्: Sambandha (सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: रक्षस् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग (क्वचित् पुंवत्), षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन

• निहतानि: slain
• निहतानि: Karta (कर्ता)
• Type: Verb
• Root: नि-हन् (धातु)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; 'slain'

• आसन्: were
• आसन्: Kriyā (क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस् (धातु)
• Form: लङ्-लकार (Imperfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन

• सहस्राणि: thousands
• सहस्राणि: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सहस्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; संख्यावाचक-नाम

• चतुर्दश: fourteen
• चतुर्दश: Viśeṣaṇa (विशेषण/quantifier)
• Type: Indeclinable
• Root: चतुर्दश (अव्यय/संख्या)
• Form: संख्यावाचक-अव्यय (numeral used indeclinably)

Context

Thereafter Rama killed in the fight all the rakshasas, Khara, Trisira, and Dushana with their followers in a battle who were instigated by Surpanakha's words.

Characters & Entities

• Rāma
• Śūrpaṇakhā
• Khara
• Triśiras
• Dūṣaṇa
• rākṣasas
• forest (vana)

FAQs

What is the core ethical principle (Dharma) in this verse?

Force is employed as a last-resort instrument of dharma: violence used to stop violence and restore safety for sages and the innocent.

What is the narrative situation?

After Śūrpaṇakhā incites them, Khara and other rākṣasas attack; Rāma defeats them along with their retinue.

Which character virtue is emphasized?

Courage aligned with restraint—Rāma fights not for conquest but to neutralize a threat to dharmic order.