Brahmanda Purana — Upodghata Pada, Shloka 139
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
एनां लोकेषु बहवः कामाक्षीं परदेवताम् / उपास्य विधिवद्भक्त्या प्राप्ताः कामानशेषतः
Transliteration
enāṃ lokeṣu bahavaḥ kāmākṣīṃ paradevatām / upāsya vidhivadbhaktyā prāptāḥ kāmānaśeṣataḥ
Translation
लोकों में बहुतों ने इस परम देवी कामाक्षी की विधिपूर्वक भक्ति से उपासना कर, समस्त कामनाएँ पूर्ण रूप से प्राप्त कीं।
Word by Word
एनाम्her/this (goddess)
एनाम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; सर्वनाम
लोकेषुin the worlds
लोकेषु:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी (7th), बहुवचन
बहवःmany
बहवः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootबहु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; विशेषण (of implied people/devotees)
कामाक्षीम्Kāmākṣī
कामाक्षीम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकामाक्षी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘एनाम्’ इत्यस्य अप्पोजिशन
पर-देवताम्the supreme deity
पर-देवताम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपरा (प्रातिपदिक) + देवता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘कामाक्षीम्’ इत्यस्य विशेषण/अप्पोजिशन
उपास्यhaving worshipped
उपास्य:
Purvakala-kriya (पूर्वकाल-क्रिया)
TypeVerb
Rootउप + आस् (धातु)
Formक्त्वान्त (absolutive/gerund), अव्ययभाव
विधिवत्according to proper rite
विधिवत्:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootविधिवत् (अव्यय)
Formक्रियाविशेषण अव्यय (adverb) ‘according to rule’
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
प्राप्ताःobtained/attained
प्राप्ताः:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + आप् (धातु) → प्राप्त (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकृदन्त (PPP used predicatively), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘बहवः’ इत्यस्य विधेय
कामान्desired objects/wishes
कामान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकाम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
अशेषतःcompletely
अशेषतः:
Kriya-visheshana (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootअशेषतः (अव्यय)
Formपरिमाण/समाप्त्यर्थक अव्यय (adverb) ‘without remainder, entirely’