Brahmanda Purana — Upodghata Pada, Shloka 10
ललितापरमेश्वरी-सेनाजय-यात्रा
Lalitā Parameśvarī’s Army-March for Victory
Devanagari script
ब्रह्मादीनां परं चिह्नं धारयन्त्यः प्रकीर्तिताः / तासामूर्ध्वस्थानगतां मुद्रा देव्यो महत्तराः
Transliteration
brahmādīnāṃ paraṃ cihnaṃ dhārayantyaḥ prakīrtitāḥ / tāsāmūrdhvasthānagatāṃ mudrā devyo mahattarāḥ
Translation
वे देवियाँ ब्रह्मा आदि का परम चिह्न धारण करने वाली कही गई हैं। उन महत्तर देवियों की मुद्रा ऊर्ध्व-स्थान में स्थित मानी गई है।
Word by Word
ब्रह्मादीनाम्of Brahmā and others
ब्रह्मादीनाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootब्रह्मन् + आदि (प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन; नपुंसकलिङ्ग (ब्रह्मन्) — ‘of Brahmā and others’ (ādi = etc.)
परम्supreme, highest
परम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootपर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; adjective agreeing with चिह्नम्
चिह्नम्mark, sign
चिह्नम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootचिह्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन
धारयन्त्यःbearing, holding
धारयन्त्यः:
Karta (कर्ता/Agent)
TypeVerb
Rootधृ (धातु)
Formवर्तमानकाले शतृ-प्रत्ययान्त कृदन्त (present active participle); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘bearing/holding’
प्रकीर्तिताःare proclaimed
प्रकीर्तिताः:
Karta (कर्ता/Subject—passive predicate)
TypeVerb
Rootप्र + कीर्त् (धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle, क्त); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; ‘have been proclaimed’
तासाम्of those (goddesses)
तासाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; pronoun ‘of those (fem.)’
ऊर्ध्वस्थानगताम्situated in the upper position
ऊर्ध्वस्थानगताम्:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootऊर्ध्व + स्थान + गत (प्रातिपदिक; गत = गम्-धातुज कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘gone to/located in the upper place’; qualifies मुद्राम्
मुद्राम्seal/gesture (mudrā)
मुद्राम्:
Karma (कर्म/Object—understood with ‘(they) bear/possess’)
TypeNoun
Rootमुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
देव्यःgoddesses
देव्यः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
महत्तराःgreater, more exalted
महत्तराः:
Visheshana (विशेषण/Qualifier)
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; तर्हि-प्रत्यय (comparative) ‘greater’; qualifies देव्यः