Brahmanda Purana — Upodghata Pada, Shloka 14
Daṇḍanātha-Śyāmalā Senāyātrā (The Marshal Śyāmalā’s Military Procession) / दण्डनाथश्यामला सेनायात्रा
Devanagari script
हयग्रीव उवाच सिंहासना श्रीललिता महाराज्ञी पराङ्कुशा / चापिनी त्रिपुरा चैव महात्रिपुरसुन्दरी
Transliteration
hayagrīva uvāca siṃhāsanā śrīlalitā mahārājñī parāṅkuśā / cāpinī tripurā caiva mahātripurasundarī
Translation
हयग्रीव बोले— वह सिंहासनारूढ़ श्रीललिता, महाराज्ञी, पराङ्कुशा, धनुषधारिणी, त्रिपुरा तथा महात्रिपुरसुन्दरी हैं।
Word by Word
हयग्रीवःHayagriva
हयग्रीवः:
Karta (कर्ता/वक्ता)
TypeNoun
Rootहयग्रीव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—हयः+ग्रीवः (कर्मधारयः)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्शभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
सिंहासना(She who is) seated on a lion-throne
सिंहासना:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootसिंहासन (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; समासः—सिंहस्य आसनम् (षष्ठी-तत्पुरुष)
श्रीललिताAuspicious Lalitā
श्रीललिता:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootश्रीललिता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—श्रीः+ललिता (कर्मधारयः)
महाराज्ञीgreat queen
महाराज्ञी:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootमहाराज्ञी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—महती राज्ञी (कर्मधारयः)
पराङ्कुशाshe of the supreme goad
पराङ्कुशा:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootपराङ्कुशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—परः अङ्कुशः यस्याः/या (कर्मधारय-प्रायः)
चापिनीbow-bearing (goddess)
चापिनी:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootचापिन् (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; चापः अस्ति अस्याः (धनुर्धारिणी)
त्रिपुराTripurā
त्रिपुरा:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootत्रिपुरा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—त्रयः पुराः (द्विगु/संख्यासमास)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअवधारणार्थक-अव्यय (particle of emphasis)
महात्रिपुरसुन्दरीMahātripurasundarī
महात्रिपुरसुन्दरी:
Visheshya (विशेष्य/नाम)
TypeNoun
Rootमहात्रिपुरसुन्दरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; समासः—महती त्रिपुरसुन्दरी (कर्मधारयः)