Brahmanda Purana — Prakriya Pada, Shloka 27
व्यासशिष्योत्पत्तिवर्णन (Origins/Enumeration of Vyāsa’s Disciplic Succession) — Chapter on Vedic Transmission Lineages
Devanagari script
वैशंपायनशिष्यास्ते चरकाः समुदाहृताः / इत्येते चरकाः प्रोक्ता वाजिनस्तु निबोधत
Transliteration
vaiśaṃpāyanaśiṣyāste carakāḥ samudāhṛtāḥ / ityete carakāḥ proktā vājinastu nibodhata
Translation
वे चरक वैशंपायन के शिष्य कहे गए हैं। इस प्रकार ये ‘चरक’ बताए गए; अब ‘वाजिन’ के विषय में भी जानो।
Word by Word
वैशंपायन-शिष्याःdisciples of Vaiśaṃpāyana
वैशंपायन-शिष्याः:
कर्ता/विधेय (Subject; apposition to चरकाः)
TypeNoun
Rootवैशंपायन (प्रातिपदिक) + शिष्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (वैशंपायनस्य शिष्याः = disciples of Vaiśaṃpāyana)
तेthose
ते:
कर्ता/सम्बन्ध (Subject; resumptive)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
चरकाःCarakas
चरकाः:
कर्ता (Subject)
TypeNoun
Rootचरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
समुदाहृताःare proclaimed/are designated
समुदाहृताः:
क्रिया (Predicate; passive)
TypeVerb
Rootसम्+उद्+आ√हृ (धातु)
Formक्त (Past Passive Participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन (are declared/are named)
इतिthus
इति:
सम्बन्ध (Discourse marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formअव्यय; उद्धरण-समाप्तिसूचक (quotative particle)
एतेthese
एते:
कर्ता (Subject; of प्रोक्ताः)
TypeNoun
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
चरकाःCarakas
चरकाः:
कर्ता (Subject; apposition to एते)
TypeNoun
Rootचरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
प्रोक्ताःare called/said
प्रोक्ताः:
क्रिया (Predicate; passive)
TypeVerb
Rootप्र√वच् (धातु)
Formक्त (Past Passive Participle); पुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन (are said/called)
वाजिनःVājins
वाजिनः:
सम्बोधन-विषय (Topic; to be understood)
TypeNoun
Rootवाजिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; प्रथमा; बहुवचन
तुbut
तु:
सम्बन्ध (Discourse particle)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formनिपात (particle; but/and)
निबोधतunderstand, learn
निबोधत:
क्रिया (Command)
TypeVerb
Rootनि√बुध् (धातु)
Formलोट् (Imperative); परस्मैपद; मध्यमपुरुष (2nd person); बहुवचन