Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 98
राज्याभिषेक-विभागः
Distribution of Sovereignties / Appointments of Cosmic Lords
Devanagari script
पृथोः सुतायां संभूतः पुत्रस्तस्याभवद्वसुः / उपमन्युः सुतस्तस्य यस्येमे ह्यौपमन्यवः
Transliteration
pṛthoḥ sutāyāṃ saṃbhūtaḥ putrastasyābhavadvasuḥ / upamanyuḥ sutastasya yasyeme hyaupamanyavaḥ
Translation
पृथु की पुत्री से उसका पुत्र वसु उत्पन्न हुआ। उसका पुत्र उपमन्यु हुआ, जिसके वंशज ये औपमन्यव कहलाते हैं।
Word by Word
पृथोःof Pṛthu
पृथोः:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootपृथु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular)
सुतायाम्in (his) daughter
सुतायाम्:
Adhikaraṇa (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootसुता (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग (Feminine), सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन (Singular)
संभूतःborn, arisen
संभूतः:
Kriyā (क्रिया/Predicative—'having been born')
TypeVerb
Rootसम् + भू (धातु) → संभूत (कृदन्त)
Formभूतकृदन्त (past active participle), पुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
पुत्रःson
पुत्रः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपुत्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
तस्यof him/of that (one)
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (Masc/Neut), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular); सर्वनाम
अभवत्became, was
अभवत्:
Kriyā (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootभू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/Past), प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
वसुःVasu (name)
वसुः:
Pratipadya (प्रातिपद्य/Apposition)
TypeNoun
Rootवसु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); नाम (proper name)
उपमन्युःUpamanyu (name)
उपमन्युः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootउपमन्यु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular); नाम (proper name)
सुतःson
सुतः:
Pratipadya (प्रातिपद्य/Apposition)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
तस्यof him/of that (one)
तस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (Masc/Neut), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular); सर्वनाम
यस्यwhose
यस्य:
Sambandha (सम्बन्ध/Genitive relation)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग (Masc/Neut), षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन (Singular); सम्बन्धवाचक (relative pronoun)
इमेthese
इमे:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम/प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural); सर्वनाम
हिindeed
हि:
Sambandha (सम्बन्ध/Emphasis)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle): कारण/निश्चय (indeed/for)
औपमन्यवःthe Aupamanyavas (descendants of Upamanyu)
औपमन्यवः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootऔपमन्यव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग (Masculine), प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), बहुवचन (Plural); गोत्र/वंश-नाम (patronymic/descendants)