Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 144
Gāndharva-lakṣaṇa
Traits/Classification of the Gandharvas) and Royal-Genealogical Continuities (Vamśa-prasaṅga
Devanagari script
स तं देशं सुतैः सर्वैः खानयामास पार्थिवः / आसेदुश्च ततस्तस्मिन्खनन्तस्ते महार्मवे
Transliteration
sa taṃ deśaṃ sutaiḥ sarvaiḥ khānayāmāsa pārthivaḥ / āseduśca tatastasminkhanantaste mahārmave
Translation
तब उस पार्थिव ने अपने सभी पुत्रों से उस प्रदेश को खुदवाया; और खोदते-खोदते वे महान समुद्र तक जा पहुँचे।
Word by Word
सःhe
सः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
तम्that
तम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; विशेषण/सर्वनाम
देशम्region/place
देशम्:
Karma (कर्म/Object)
TypeNoun
Rootदेश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
सुतैःwith sons
सुतैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeNoun
Rootसुत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
सर्वैःall
सर्वैः:
Karana (करण/Instrument)
TypeAdjective
Rootसर्व (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; विशेषण
खानयामासcaused (them) to dig
खानयामास:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Root√खन् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; causative (णिच्) ‘caused to dig’
पार्थिवःthe king
पार्थिवः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootपार्थिव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; ‘king’ (earthly ruler)
आसेदुःthey reached/arrived
आसेदुः:
Kriya (क्रिया/Predicate)
TypeVerb
Rootआ-√सद् (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/Connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
ततःthen
ततः:
Adhikarana (अधिकरण/Temporal)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; तस्मात्-प्रभव (ablatival adverb) ‘then/from there’
तस्मिन्in that (place)
तस्मिन्:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; सर्वनाम
खनन्तःdigging
खनन्तः:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeVerb
Root√खन् (धातु)
Formकृदन्त; शतृ (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
तेthey
ते:
Karta (कर्ता/Subject)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; सर्वनाम
महाअर्मवेin the great ocean
महाअर्मवे:
Adhikarana (अधिकरण/Location)
TypeNoun
Rootमहा + अर्मव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; कर्मधारय (महान् अर्मवः)