Brahmanda Purana — Anushanga Pada, Shloka 15
Dānavavaṃśa-pradhāna-nāmāvalī
Catalogue of Prominent Sons of Danu
Devanagari script
इमे च वंशानुगता दनोः पुत्रान्वयाः स्मृताः / एकाक्षेश्वप्रभारिष्टः प्रलंबनरकावपि
Transliteration
ime ca vaṃśānugatā danoḥ putrānvayāḥ smṛtāḥ / ekākṣeśvaprabhāriṣṭaḥ pralaṃbanarakāvapi
Translation
ये भी दनु के पुत्रों की परम्परा में आने वाले वंशज माने गए हैं—एकाक्ष, एष्वप्रभ, आरिष्ट, तथा प्रलम्ब और नरक भी।
Word by Word
इमेthese
इमे:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
चand
च:
समुच्चय (Conjunctive)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
वंशानुगताःfollowing the lineage
वंशानुगताः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootवंश (प्रातिपदिक) + अनुगत (कृदन्त; √गम् धातु)
Formतत्पुरुष-समास (वंशम् अनुगताः = lineage-following); भूतकर्मणि कृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
दनोःof Danu
दनोः:
सम्बन्ध (Genitive relation)
TypeNoun
Rootदनु (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी, एकवचन
पुत्रान्वयाःdescendants (in the line) of sons
पुत्रान्वयाः:
विशेषण (Qualifier)
TypeAdjective
Rootपुत्र (प्रातिपदिक) + अन्वय (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (पुत्राणाम् अन्वयाः = descendants of sons); पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन; विशेषण
स्मृताःare remembered/mentioned
स्मृताः:
विधेय-विशेषण (Predicative adjective)
TypeAdjective
Rootस्मृत (कृदन्त; √स्मृ धातु)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (PPP), पुंलिङ्ग, प्रथमा, बहुवचन
एकाक्षEkākṣa (one-eyed; name)
एकाक्ष:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootएक (संख्या-प्रातिपदिक) + अक्ष (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (एकम् अक्षम् यस्य/एकाक्षः); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)
ईश्वप्रभारिष्टःĪśvaprabhāriṣṭa (name)
ईश्वप्रभारिष्टः:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक) + प्रभारिष्ट (प्रातिपदिक/नाम)
Formतत्पुरुष-समास (सम्बन्ध/षष्ठी: ईश्वरस्य प्रभारिष्टः इति नामसमास); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (नाम)
प्रलम्बPralamba (name)
प्रलम्ब:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootप्रलम्ब (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन (द्वन्द्वस्य पूर्वपद)
नरकौNaraka (name; as one of the two)
नरकौ:
कर्ता (Karta/Subject)
TypeNoun
Rootनरक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, द्विवचन (प्रलम्ब-नरक द्वन्द्व)
अपिalso
अपि:
समुच्चय (Additive particle)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formसमुच्चय/सम्भावनार्थक अव्यय (particle: also/even)