Brahma Purana — The Two Vedic Paths: Karma, Knowledge, and the Inner Self (Adhyatma), Shloka 28
Devanagari script
इन्द्रियाणां तु सर्वेषां वश्यात्मा चलितस्मृतिः आत्मनः संप्रदानेन मर्त्यो मृत्युम् उपाश्नुते //
Translation
यह अट्ठाईसवाँ श्लोक है—यहाँ मूलपाठ संख्या रूप में निर्दिष्ट है।
Word by Word
indriyāṇāmof the senses
indriyāṇām:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootindriya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), बहुवचन
tubut/indeed
tu:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; विरोध/अन्वय (but/indeed)
sarveṣāmof all
sarveṣām:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; विशेषण (indriyāṇām)
vaśya-ātmāone whose self is controllable
vaśya-ātmā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootvaśya + ātman (प्रातिपदिक; वश्य + आत्मन्)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारय (वश्यः आत्मा यस्य)
calita-smṛtiḥwith wavering memory
calita-smṛtiḥ:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootcalita + smṛti (प्रातिपदिक; चलित + स्मृति)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; कर्मधारय (चलिता स्मृतिः यस्य)
ātmanaḥof the self
ātmanaḥ:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootātman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन
saṃpradānenaby giving away/handing over
saṃpradānena:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootsaṃpradāna (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन
martyaḥa mortal
martyaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootmartya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
mṛtyumdeath
mṛtyum:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootmṛtyu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
upāśnuteattains/comes to
upāśnute:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootउप-आश् (धातु)
Formलट् (present), आत्मनेपद; प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
Speaker
Not specified in the provided excerpt; aphoristic instruction.