Brahma Purana — Bondage Through the Guṇas: Transmigration, Misidentification, and Ascetic Practices, Shloka 19
Devanagari script
वर्तयञ् शीर्णपर्णैश् च प्रकीर्णफलभोजनः विविधानि च कृच्छ्राणि सेवते सिद्धिकाङ्क्षया //
Translation
उन्नीसवाँ श्लोक—यहाँ मूलपाठ निर्दिष्ट है; इसका तात्पर्य धर्मार्थ-ज्ञान को बढ़ाने वाला और श्रद्धा-भक्ति देने वाला है।
Word by Word
vartayanliving/continuing
vartayan:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootvṛt (धातु)
Formवर्तमान-कृदन्त (शतृ), प्रथमा, एकवचन, पुंलिङ्ग; ‘living/continuing’
śīrṇa-parṇaiḥwith fallen/dry leaves
śīrṇa-parṇaiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootśīrṇa (कृदन्त/प्रातिपदिक) + parṇa (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), बहुवचन; कर्मधारयः (शīrṇāni parṇāni)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
prakīrṇa-phala-bhojanaḥone who eats scattered/fallen fruits
prakīrṇa-phala-bhojanaḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootprakīrṇa (कृदन्त/प्रातिपदिक) + phala (प्रातिपदिक) + bhojana (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रकीर्णफलस्य भोजनः)
vividhānivarious
vividhāni:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootvividha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; विशेषणम् (कृच्छ्राणि इति विशेष्य)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
kṛcchrāṇiausterities/hard penances
kṛcchrāṇi:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootkṛcchra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन
sevatepractises/undertakes
sevate:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootsev (धातु)
Formलट् (Present), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन
siddhi-kāṅkṣayāwith desire for success/accomplishment
siddhi-kāṅkṣayā:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootsiddhi (प्रातिपदिक) + kāṅkṣā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सिद्धेः काङ्क्षया)
Speaker
Not specified in the provided excerpt (didactic narration continuing across verses).