Sutra 2
Devanagari script
आभ्यन्तरं बाह्यं गुह्यं प्रकाश्यमात्ययिकमुपेक्षितव्यं वा कार्यं इदमेवमिति विशेषयेच्च ॥ कZ_०५.५.०२ ॥
Transliteration
ābhyantaraṃ bāhyaṃ guhyaṃ prakāśyamātyayikamupekṣitavyaṃ vā kāryaṃ idamevamiti viśeṣayecca
Translation
वह राज्यकार्य को आंतरिक या बाह्य, गुप्त या सार्वजनिक, तात्कालिक या स्थगनीय—ऐसा कहकर भी स्पष्ट करे: ‘यह कार्य इस प्रकार किया जाए।’
Word by Word
आभ्यन्तरम्internal
आभ्यन्तरम्:
TypeAdjective
Rootआभ्यन्तर
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा/द्वितीया (विशेषणम्; कार्यम् इति पदं विशेषयति)
बाह्यम्external
बाह्यम्:
TypeAdjective
Rootबाह्य
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा/द्वितीया (विशेषणम्; कार्यम् इति पदं विशेषयति)
गुह्यम्secret, confidential
गुह्यम्:
TypeAdjective
Rootगुह्य
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा/द्वितीया (विशेषणम्; कार्यम् इति पदं विशेषयति)
प्रकाश्यम्to be made public, publishable
प्रकाश्यम्:
TypeAdjective (Gerundive/Kṛtya)
Rootप्रकाश्य
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा/द्वितीया; कृदन्तः (ण्यत्/यत्-अर्थे ‘प्रकाशयितव्य’—प्रकाशनीयम्)
आत्ययिकम्urgent, arising from an emergency
आत्ययिकम्:
TypeAdjective
Rootआत्ययिक
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा/द्वितीया (विशेषणम्; कार्यम् इति पदं विशेषयति)
उपेक्षितव्यम्to be neglected/ignored (set aside)
उपेक्षितव्यम्:
TypeAdjective (Gerundive/Kṛtya)
Rootउप-ईक्ष्
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा/द्वितीया; कृदन्तः (तव्यत्) ‘उपेक्षयितव्यम्’
वाor
वा:
TypeParticle
Rootवा
Formविकल्पार्थक-अव्ययम्
कार्यम्a task; a matter to be dealt with
कार्यम्:
TypeNoun
Rootकार्य
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा (वाक्यस्य कर्तृ/विषयपदम्)
इदम्this
इदम्:
TypePronoun
Rootइदम्
Formनपुंसकलिङ्गे एकवचनम् प्रथमा (निर्देशार्थम्)
एवम्thus, in this manner
एवम्:
TypeIndeclinable
Rootएवम्
Formप्रकारार्थक-अव्ययम्
इति‘so’, thus (quotative marker)
इति:
TypeParticle/Quotative
Rootइति
Formउद्धरण/इत्यर्थक-अव्ययम् (वाक्यसमाप्त्यर्थं/निर्देशार्थं)
विशेषयेत्should distinguish/classify
विशेषयेत्:
TypeVerb
Rootवि-शिष्
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; धातोः ‘विशेषयति’—‘विशेषं कुर्यात्/विभजेत्’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
FAQs
Because administrative success depends on controlling information exposure and allocating attention by priority; ambiguity creates leakage and delay.