Sutra 61

Devanagari script

प्रकृत्यवयवानां तु व्यसनस्य विशेषतः ॥ कZ_०८.१.६१अब् ॥

Transliteration

prakṛty-avayavānāṃ tu vyasanasya viśeṣataḥ

Translation

अब विशेष रूप से राज्य के घटक अंगों पर आने वाली विपत्तियों के भेद (कहे जाएंगे)…

Word by Word

• प्रकृति-अवयवानाम्: of the constituent elements of the state (the prakṛtis/limbs of the polity)
• Type: Noun
• Root: प्रकृति; अवयव
• Form: पुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग (प्रकृति) + पुंलिङ्ग (अवयव); षष्ठी-बहुवचनम्; समासः—प्रकृतेः अवयवाः (तेषाम्)

• तु: but; however
• Type: Particle
• Root: तु
• Form: अव्ययम्; विरोध/विशेष-प्रदर्शनार्थक-निपातः

• व्यसनस्य: of calamity/misfortune (a harmful adversity)
• Type: Noun
• Root: व्यसन
• Form: नपुंसकलिङ्गम्; षष्ठी-एकवचनम्

• विशेषतः: especially; in particular
• Type: Adverb
• Root: विशेषतस्
• Form: अव्ययम्; तसिल्-प्रत्ययान्तम्; ‘विशेषेण’ इत्यर्थः

Entities Mentioned

• prakṛti
• avayava
• vyasana

More Details

FAQs

What is the function of this half-verse in the text?

It signals a shift from general comparative ranking to a more granular, constituent-by-constituent analysis of calamities.