Sutra 58
Devanagari script
शीघ्राभियाने त्वमित्राटविकानभ्यन्तरकोपे च न मित्रं विद्यते ॥ कZ_०८.१.५८ ॥
Transliteration
śīghrābhiyāne tv amitrāṭavikān abhyantara-kope ca na mitraṃ vidyate
Translation
शीघ्र अभियान में, तथा शत्रु-समर्थित वन-जनजातीय उपद्रव और आंतरिक विद्रोह के समय, वास्तव में कोई मित्र (भरोसे योग्य) नहीं होता।
Word by Word
शीघ्राभियानेin a rapid campaign / during a swift military expedition
शीघ्राभियाने:
TypeNoun
Rootअभि-या
Formनपुंसकलिङ्गे, एकवचने, सप्तमी (अधिकरण) ; शीघ्र + अभियाने (अभियान-शब्दः)
तुbut; however
तु:
TypeParticle
Rootतु
Formनिपातः; विरोध/विशेषार्थे
अमित्राटविकानाम्of enemies and forest-tribes (Āṭavikas)
अमित्राटविकानाम्:
TypeNoun
Rootअमित्र; आटविक
Formषष्ठी-बहुवचनम्; (अमित्र + आटविक) इति द्वन्द्वः, तस्य षष्ठी बहुवचनम्
अभ्यन्तरकोपेand in internal revolt/anger (internal disturbance)
अभ्यन्तरकोपे:
TypeNoun
Rootकुप्
Formपुंलिङ्गे, एकवचने, सप्तमी; अभ्यन्तर + कोप (कोप-शब्दः)
चand
च:
TypeConjunction
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
नnot
न:
TypeParticle
Rootन
Formनिषेधार्थक-अव्ययम्
मित्रम्a friend/ally
मित्रम्:
TypeNoun
Rootमित्र
Formनपुंसकलिङ्गे, एकवचने, प्रथमा (कर्तृपदं)
विद्यतेexists; is found
विद्यते:
TypeVerb
Rootविद् (विद्+य)
Formलट्-लकारः, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, आत्मनेपदम्; भावे/सत्तायाम् प्रयोगः (‘exists’)
Entities Mentioned
A
amitraĀ
āṭavikaA
abhyantara-kopaM
mitraFAQs
Because allies are slow to mobilize, conditional, and cannot substitute for immediate sovereign control and rapid coercive response.
Standing forces, internal intelligence, and quick administrative-military coordination.