Sutra 31

Devanagari script

पर्वतान्तर्द्वीपाश्च दुर्गा नाध्युष्यन्ते जनपदाभावात् ॥ कZ_०८.१.३१ ॥

Transliteration

parvatāntardvīpāśca durgā nādhyuṣyante janapadābhāvāt

Translation

जनपद के अभाव में पर्वत-दुर्ग और द्वीप-दुर्ग टिकाऊ रूप से आबाद/संरक्षित नहीं रह पाते।

Word by Word

• पर्वत-अन्तर-द्वीपाः: islands situated between mountains
• Type: Noun
• Root: पर्वत / अन्तर / द्वीप
• Form: प्रथमा-बहुवचनम् (पुंलिङ्गः); समासः: पर्वतान्तरद्वीप- (षष्ठी/सप्तमी-तत्पुरुषभावः: ‘पर्वतों के बीच स्थित द्वीप’), पदम्: पर्वतान्तर्द्वीपाः

• च: and
• Type: Particle
• Root: च
• Form: समुच्चयार्थक-अव्ययम्

• दुर्गाः: forts
• Type: Noun
• Root: दुर्ग
• Form: प्रथमा-बहुवचनम् (पुंलिङ्गः)

• न: not
• Type: Particle
• Root: न
• Form: निषेधार्थक-अव्ययम्

• अध्युष्यन्ते: are inhabited / are settled
• Type: Verb
• Root: अधि-वास्
• Form: लट्-लकारः; आत्मनेपदम्; प्रथमपुरुषः; बहुवचनम्; धातुः: वस् (निवासे) उपसर्गः: अधि; प्रयोगः: कर्तरि; अर्थः: ‘(वे) निवास किये जाते/बसाये जाते हैं’

• जनपद-अभावात्: because of the absence of a populated territory/countryside (janapada)
• Type: Noun
• Root: जनपद / अभाव
• Form: पञ्चमी-एकवचनम् (पुंलिङ्गः); समासः: जनपदाभाव- (षष्ठी-तत्पुरुषः: ‘जनपद का अभाव’); हेतु-पञ्चमी: ‘...के अभाव के कारण’

Entities Mentioned

• durga (mountain, island)
• janapada

More Details

FAQs

What is the strategic lesson about remote forts?

Geography alone does not secure defense; a fort must be fed, staffed, and financed by a productive and connected hinterland.