Sutra 41

Devanagari script

तं चेत्सम्भूय वा हन्युः पृथगेषामपराधद्विगुणो दण्डः ॥ कZ_०३.१०.४१ ॥

Transliteration

taṃ cet sambhūya vā hanyuḥ pṛthag eṣām aparādhadviguṇo daṇḍaḥ

Translation

यदि वे मिलकर उसे मार डालें, तो उनमें से प्रत्येक पर—अपने-अपने अपराध के अनुसार—दुगुना दण्ड लगे।

Word by Word

• तम्: him; that person (the offender)
• Type: Pronoun
• Root: तद्
• Form: सर्वनाम-प्रातिपदिकम्; एकवचनम्; द्वितीया विभक्तिः; पुंलिङ्गम् (कर्म)

• चेत्: if
• Type: Particle
• Root: चेत्
• Form: अव्ययम्; शर्तार्थक-निपातः

• सम्भूय: having assembled together; acting jointly
• Type: Verb (Gerund)
• Root: सम् + भू
• Form: क्त्वान्त-अव्ययम् (सम्भूय); पूर्वक्रिया; ‘सम्भूय’ = एकत्र भूत्वा

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: अव्ययम्; विकल्पार्थक-निपातः

• हन्युः: they should/might kill
• Type: Verb
• Root: हन्
• Form: लिङ् (विधिलिङ्/सम्भावना); परस्मैपदम्; प्रथमपुरुषः; बहुवचनम्

• पृथक्: separately; individually
• Type: Adverb
• Root: पृथक्
• Form: अव्ययम्; क्रियाविशेषणम्

• एषाम्: of these (persons)
• Type: Pronoun
• Root: एतद्
• Form: सर्वनाम-प्रातिपदिकम्; बहुवचनम्; षष्ठी विभक्तिः (सम्बन्ध)

• अपराध: offence; wrongdoing
• Type: Noun
• Root: अपराध
• Form: पुंलिङ्गम्; प्रातिपदिकम्; (समासे पूर्वपदम्)

• द्विगुणः: double; twofold
• Type: Adjective
• Root: द्वि + गुण
• Form: पुंलिङ्गम्; एकवचनम्; प्रथमा विभक्तिः; ‘दण्डः’ इत्यस्य विशेषणम्

• दण्डः: punishment; penalty
• Type: Noun
• Root: दण्ड
• Form: पुंलिङ्गम्; एकवचनम्; प्रथमा विभक्तिः (कर्ता/विधेय)

Entities Mentioned

• co-offenders
• victim

More Details

FAQs

What is the governance logic of 'pṛthak' (separately) here?

It prevents dilution of responsibility in group crimes: each participant is punished, and the group nature aggravates the sanction (double).