Sutra 29
Devanagari script
वाटभेदे द्विगुणः वेश्मखलवलयगतानां च धान्यानां भक्षणे ॥ कZ_०३.१०.२९ ॥
Transliteration
vāṭabhede dviguṇaḥ veśmakhalavalayagatānāṃ ca dhānyānāṃ bhakṣaṇe
Translation
वाट (बाड़/घेरा) तोड़ने पर दण्ड दुगुना होगा; तथा घर, खलिहान या वलय (भंडारण-घेरा) में रखे धान्य को खाने पर भी।
Word by Word
वाटभेदेin the case of breaching a garden/enclosure
वाटभेदे:
TypeNoun
Rootवाट; भिद्
Formपुंलिङ्ग/स्त्रीलिङ्ग (वाट-), एकवचन, सप्तमी; समासः ‘वाटस्य भेदः’ → ‘वाटभेद’
द्विगुणःdouble (in amount)
द्विगुणः:
TypeAdjective
Rootद्वि; गुण
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, प्रथमा; विशेषणम् (दण्ड/दण्डः इत्यादेः)
वेश्मखलवलयगतानाम्of (grains) kept in a house, threshing-floor/barn, or enclosed store/pen
वेश्मखलवलयगतानाम्:
TypeAdjective (participial)
Rootवेश्मन्; खल; वलय; गम्
Formबहुवचन, षष्ठी; ‘वेश्म-खल-वलय-गत’ = (धान्यानि) येषु वेश्मनि/खले/वलये गतानि (स्थितानि) तेषाम्
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
धान्यानाम्of grains
धान्यानाम्:
TypeNoun
Rootधान्य
Formनपुंसकलिङ्ग, बहुवचन, षष्ठी
भक्षणेin (the act/case of) eating/consuming
भक्षणे:
TypeVerbal noun (action noun)
Rootभक्ष्
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, सप्तमी; कृदन्त-भाववाचक (भक्षण)
Entities Mentioned
V
vāṭa (fence/enclosure)V
veśma (house)K
khala (threshing floor)V
valaya (storage enclosure)D
dhānya (grain)FAQs
It is an enabling offence that increases expected harm (uncontrolled entry and repeat damage); the law raises deterrence by escalating the penalty.
It defines protected zones critical to agrarian revenue and food security, making enforcement clear and uniform.