Sutra 6
Devanagari script
त्रिशतं चतुःपञ्चाशच्चाहोरात्राणां कर्मसंवत्सरः ॥ कZ_०२.७.०६ ॥
Transliteration
triśataṃ catuḥpañcāśac cāhorātrāṇāṃ karmasaṃvatsaraḥ.
Translation
कर्मसंवत्सर (कार्य-वर्ष) अहोरात्रों के तीन सौ चौवन का होता है।
Word by Word
त्रिशतम्three hundred (300)
त्रिशतम्:
TypeNoun (numeral)
Rootत्रि + शत
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया एकवचन; संख्यावाचक (300)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
चतुःपञ्चाशत्fifty-four (54)
चतुःपञ्चाशत्:
TypeNoun (numeral)
Rootचतुः + पञ्चाशत्
Formस्त्रीलिङ्ग (पञ्चाशत्-शब्द), प्रथमा/द्वितीया एकवचन; संख्यावाचक (54)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
अहोरात्राणाम्of day-nights; i.e., of full days (24-hour periods)
अहोरात्राणाम्:
TypeNoun
Rootअहोरात्र
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी बहुवचन; ‘अहः + रात्रि’ = day-and-night, i.e., a full day (24 hours)
कर्मसंवत्सरःthe working year (official/administrative year)
कर्मसंवत्सरः:
TypeNoun
Rootकर्म + संवत्सर
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा एकवचन; ‘कर्मणः संवत्सरः’
FAQs
To align revenue collection, audits, and departmental reporting to a standardized accounting period suitable for administrative cycles rather than astronomical precision.