Sutra 2
Devanagari script
अप्रशस्तन्यङ्गव्याधितांश्चावेदयेत् ॥ कZ_०२.३०.०२ ॥
Transliteration
apraśasta-nyaṅga-vyādhitāṃś cāvedayet
Translation
वह (अश्वाध्यक्ष) जो घोड़े अनुपयुक्त, अंग-त्रुटियुक्त या रोगग्रस्त हों, उनकी सूचना दे।
Word by Word
अप्रशस्तunapproved, improper, not commendable
अप्रशस्त:
TypeAdjective
Rootप्रशंस्
Formप्रातिपदिक; नपुंसकलिङ्गे/पुंलिङ्गे/स्त्रीलिङ्गे सम्भवम्; अत्र विशेषणरूपेण (न्यङ्ग-व्याधितान् इत्यस्य)
न्यङ्गthe maimed, the physically deformed
न्यङ्ग:
TypeNoun (used adjectivally)
Rootन्यङ्ग
Formप्रातिपदिक; पुंलिङ्गे; अत्र बहुवचन-द्वितीया (न्यङ्गान्) इति अर्थः, समुच्चितविशेषणरूपेण
व्याधितthe sick, afflicted by disease
व्याधित:
TypePast participle (adjectival)
Rootव्यध्
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; अत्र बहुवचन-द्वितीया (व्याधितान्)
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक अव्यय
आवेदयेत्should report / should inform
आवेदयेत्:
TypeVerb
Rootविद् (आ + √विद्/वेद्)
Formलिङ् (विधिलिङ्), परस्मैपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; causative sense not intended; ‘to report/notify’
Entities Mentioned
A
aśva (horse)A
aśvādhyakṣa (superintendent of horses, implied)FAQs
Immediate reporting/notification so that the state can isolate, treat, replace, or write off the asset with accountability.
It creates an auditable trail and prevents concealment of losses or fraud in high-value military property.