Sutra 7

Devanagari script

मध्यमस्य पुरुषस्य मध्यमाया अनुगुल्या मध्यप्रकर्षो वाङ्गुलम् ॥ कZ_०२.२०.०७ ॥

Transliteration

madhyamasya puruṣasya madhyamāyā anugulyā madhyaprakarṣo vāṅgulam

Translation

मध्यम कद-काठी वाले पुरुष की मध्यमा (बीच की उँगली) का मध्य उभार/प्रक्षेप ही वाङ्गुल कहलाता है।

Word by Word

• मध्यमस्य: of the middle (standard/average)
• Type: Noun/Adjective
• Root: मध्यम
• Form: षष्ठी-एकवचनम्, पुंलिङ्ग (विशेषण-रूपेण)

• पुरुषस्य: of a man (the standard person)
• Type: Noun
• Root: पुरुष
• Form: षष्ठी-एकवचनम्, पुंलिङ्ग

• मध्यमाया: of the middle/standard (female-form adjective, qualifying the next noun)
• Type: Noun/Adjective
• Root: मध्यम
• Form: षष्ठी-एकवचनम्, स्त्रीलिङ्ग (मध्यम-विशेषणस्य स्त्रीरूपम्)

• अङ्गुल्या: by/with a finger (finger-breadth)
• Type: Noun
• Root: अङ्गुली
• Form: तृतीया-एकवचनम्, स्त्रीलिङ्ग

• मध्यप्रकर्षः: the middle/standard stretch (measure)
• Type: Noun
• Root: प्रकर्ष
• Form: प्रथमा-एकवचनम्, पुंलिङ्ग; समासः: मध्य + प्रकर्ष

• वा: or
• Type: Particle
• Root: वा
• Form: अव्यय; विकल्पार्थक

• अङ्गुलम्: a finger-breadth
• Type: Noun
• Root: अङ्गुल
• Form: प्रथमा/द्वितीया-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्ग

Entities Mentioned

• vāṅgula
• aṅgula (implied)

More Details

FAQs

Why specify ‘a man of medium build’ in defining a unit?

It attempts to reduce variance in body-based measures by anchoring the reference to an ‘average’ body type, improving consistency in the field.