इक्षुरसगुडमधुफाणितजाम्बवपनसानामन्यतमो मेषशृङ्गीपिप्पलीक्वाथाभिषुतो मासिकः षाण्मासिकः सांवत्सरिको वा चिद्भिटोर्वारुकेक्षुकाण्डाम्रफलामलकावसुतः शुद्धो वा शुक्तवर्गः ॥ कZ_०२.१५.१७ ॥
ikṣurasaguḍamadhuphāṇitajāmbavapanasānām anyatamo meṣaśṛṅgīpippalīkvāthābhiṣuto māsikaḥ ṣāṇmāsikaḥ sāṃvatsariko vā cidbhiṭorvārukekṣukāṇḍāmraphalāmalakāvasutaḥ śuddho vā śuktavargaḥ
‘शुक्त-वर्ग’ में शामिल हैं: ईख-रस, गुड़, मधु, फाणित, जामुन या कटहल—इनमें से किसी से बना किण्वित पेय; जिसमें मेषशृङ्गी और पिप्पली के काढ़े का संयोग हो; जो एक माह, छह माह या एक वर्ष तक परिपक्व किया गया हो; तथा चिद्भिटा, वारुक, ईख-डंठल, आम-फल, आँवला से बना या शुद्ध किण्वन से बना सिरका/खट्टा किण्वित द्रव्य।
To standardize procurement, storage, and inspection: the state can classify items, price them, and verify quality by defined inputs and aging duration.