Sutra 4
Devanagari script
किञ्जल्कवर्णं मृदु स्निग्धमनादि भ्राजिष्णु च श्रेष्ठम् रक्तपीतकं मध्यमम् रक्तमवरम् ॥ कZ_०२.१३.०४ ॥
Transliteration
kiñjalka-varṇaṃ mṛdu snigdham anādi bhrājiṣṇu ca śreṣṭham | rakta-pītakaṃ madhyamam | raktam avaram
Translation
जो स्वर्ण पराग-रंग का, कोमल, चिकना/तेजस्वी, दोषरहित और दीप्तिमान हो, वह श्रेष्ठ है; लाल-पीला मध्यम है; लाल अधम है।
Word by Word
किञ्जल्कवर्णम्(having) the color of pollen (i.e., pale yellowish)
किञ्जल्कवर्णम्:
TypeNoun (Adjectival compound)
Rootकिञ्जल्क + वर्ण
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम् (…वर्णम् = ‘having the color of …’)
मृदुsoft
मृदु:
TypeAdjective
Rootमृदु
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम्
स्निग्धम्smooth, unctuous (not dry)
स्निग्धम्:
TypeAdjective (past participial)
Rootस्निह्
Formकृदन्त (क्त); नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘smooth/unctuous’
अनादिunmixed; without admixture (lit. ‘without beginning/without added part’)
अनादि:
TypeAdjective
Rootअन् + आदि
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम्
भ्राजिष्णुlustrous, shining
भ्राजिष्णु:
TypeAdjective (primary derivative)
Rootभ्राज्
Formउणादि/तद्धित-प्रकृत्यन्त; नपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘shining’
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
श्रेष्ठम्the best (grade)
श्रेष्ठम्:
TypeAdjective
Rootश्रेष्ठ
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम्; (elliptic: ‘is best’)
रक्तपीतकम्reddish-yellow (in color)
रक्तपीतकम्:
TypeNoun/Adjective (color-term compound)
Rootरक्त + पीतक
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; ‘reddish-yellow’ (a mixed hue)
मध्यमम्middling, intermediate (grade)
मध्यमम्:
TypeAdjective
Rootमध्यम
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम्; (elliptic: ‘is middle’)
रक्तम्red
रक्तम्:
TypeAdjective
Rootरक्त
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम्
अवरम्inferior, lowest (grade)
अवरम्:
TypeAdjective
Rootअवर
Formनपुंसकलिङ्गे प्रथमा/द्वितीया एकवचनम्; गुणवाचक-विशेषणम्; (elliptic: ‘is inferior’)
Entities Mentioned
A
assayers/mint officials (implied)G
gold (suvarṇa)FAQs
They provide observable inspection criteria for acceptance/rejection and pricing—supporting consistent assaying and reducing discretion-based corruption.