Sutra 14
Devanagari script
उद्गतचूलिकमच्छं भ्राजिष्णु दधिवर्णं च शुद्धम् ॥ कZ_०२.१३.१४ ॥
Transliteration
udgatacūlikam acchaṃ bhrājiṣṇu dadhivarṇaṃ ca śuddham
Translation
शुद्ध (रजत) में उभरी हुई चूड़ी/कली (कगार/मनका) दिखाई देती है; वह स्वच्छ, चमकीला और दही के रंग (दूधिया सफेद) का होता है।
Word by Word
उद्गतचूलिकम्(fish) having a raised/standing crest (dorsal fin)
उद्गतचूलिकम्:
TypeNoun (Adjective used substantively)
Rootचूलिका
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; विशेषणम् (मच्छम् इति) — उद्गता चूलिका यस्य तत्
मच्छम्fish
मच्छम्:
TypeNoun
Rootमच्छ
Formपुंलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया
भ्राजिष्णुshining, lustrous (fresh-looking)
भ्राजिष्णु:
TypeAdjective
Rootभ्राज्
Formविशेषणम्; प्रातिपदिकम् ‘भ्राजिष्णु’ (उणादि/कृदन्त-प्रकृति), द्वितीया-एकवचन-नपुंसक/पुं-समरूपम्; मच्छम् इति विशेषयति
दधिवर्णम्having the color of curd (whitish)
दधिवर्णम्:
TypeNoun (Adjective)
Rootवर्ण
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; विशेषणम् — दध्नः वर्ण इव वर्णः यस्य तत्
चand
च:
TypeParticle
Rootच
Formसमुच्चयार्थक-अव्ययम्
शुद्धम्clean, pure
शुद्धम्:
TypeAdjective
Rootशुध्/शुद्ध
Formनपुंसकलिङ्ग, एकवचन, द्वितीया; विशेषणम् (मच्छम् इति)
Entities Mentioned
C
cūlikā (raised bead/crest sign)R
rūpya (implied silver)FAQs
They allow supervisors to verify purity quickly on-site, strengthening compliance without complex instrumentation.