Sutra 39
Devanagari script
राज्ञः समीपे वरकारमाह प्रज्ञापनैषा विविधोपदिष्टा ॥ कZ_०२.१०.३९च्द् ॥
Transliteration
rājñaḥ samīpe varakāram āha prajñāpanaiṣā vividhopadiṣṭā
Translation
राजा के समक्ष नियुक्त प्रस्तुतकर्ता (वरकार) विविध स्वीकृत रूपों में सिखाई गई यह औपचारिक प्रज्ञापना/निवेदन कहता है।
Word by Word
राज्ञःof the king
राज्ञः:
TypeNoun
Rootराजन्
Formषष्ठी-एकवचनम्, पुंलिङ्गम्
समीपेnear; in the presence (of)
समीपे:
TypeNoun (used adverbially)
Rootसमीप
Formसप्तमी-एकवचनम्, नपुंसकलिङ्गम् (अव्ययीभावार्थे/स्थानवाचक-प्रयोगः)
वरकारम्the suitor (the bridegroom’s side)
वरकारम्:
TypeNoun
Rootवरकार
Formद्वितीया-एकवचनम्, पुंलिङ्गम्
आहsaid; declared
आह:
TypeVerb
Rootअह् (ब्रू/अह्-धातु, ‘to say’)
Formलिट् (परोक्शभूत/परफेक्ट्), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्, परस्मैपदम्
प्रज्ञापनाa formal statement/notification
प्रज्ञापना:
TypeNoun
Rootप्रज्ञापना
Formप्रथमा-एकवचनम्, स्त्रीलिङ्गम्
एषाthis
एषा:
TypePronoun
Rootएतद्
Formप्रथमा-एकवचनम्, स्त्रीलिङ्गम्
विविधोपदिष्टाtaught/instructed in various ways; variously prescribed
विविधोपदिष्टा:
TypeParticiple (verbal adjective)
Rootउपदिश्
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (क्त), स्त्रीलिङ्गे प्रथमा-एकवचनम्; ‘विविधया प्रकारेण उपदिष्टा’
Entities Mentioned
R
rājan (king)V
varakāra (presenter/intermediary)P
prajñāpana (formal submission)FAQs
To control messaging, reduce manipulation, ensure consistent phrasing, and create accountability for what is placed on record before the sovereign.