Adhyaya 162: The Efficacy and Merit of Cakra-tīrtha

Verse 1

अथ चक्रतीर्थप्रभावः ॥ श्रीवराह उवाच ॥ पुनरन्यत्प्रवक्ष्यामि तच्छृणुष्व वसुन्‍धरे ॥ चक्रतीर्थे पुरावृत्तं मथुरायास्तथोत्तरे ॥

હવે ચક્રતીર્થનો પ્રભાવ. શ્રીવરાહે કહ્યું—હે વસુંધરે, હું ફરી એક બીજો પ્રસંગ કહું છું; સાંભળ—મથુરાના ઉત્તરે આવેલા ચક્રતીર્થમાં પ્રાચીનકાળે જે બન્યું તે.

Verse 2

महागृहॊदयम् नाम जम्बूद्वीपस्य भूषणम् ॥ तस्मिन् पुरवरे दिव्ये ब्राह्मणो वसते शुभे

‘મહાગૃહોદય’ નામનું નગર જંબૂદ્વીપનું ભૂષણ કહેવાય છે. તે દિવ્ય, શુભ, શ્રેષ્ઠ નગરમાં એક બ્રાહ્મણ વસે છે.

Verse 3

स कन्यां पुत्रम् आदाय ब्राह्मणो वेदपारगः ॥ शालिग्रामं महापुण्यम् अगच्छद् ब्राह्मणोत्तमः

વેદોમાં પારંગત તે બ્રાહ્મણ પુત્રી અને પુત્રને સાથે લઈને મહાપુણ્યદાયક શાલિગ્રામ તરફ ગયો; તે બ્રાહ્મણોમાં શ્રેષ્ઠ હતો.

Verse 4

तत्रासौ वासम् अकरोत् पुण्यसेवी जितेन्द्रियः ॥ तीर्थसेवी तथा स्नायी देवतादर्शने रतः

ત્યાં તેણે નિવાસ કર્યો—પુણ્યસેવામાં રત, ઇન્દ્રિયજિત; તીર્થસેવામાં લાગેલો, નિયમિત સ્નાન કરનાર અને દેવદર્શન માટે ઉત્સુક.

Verse 5

तत्र सिद्धेन संवासो ब्राह्मणस्याभवत्तदा ॥ स सिद्धो वसते नित्यं कल्पग्रामे च सर्वदा

ત્યારે ત્યાં તે બ્રાહ્મણનો એક સિદ્ધ સાથે સહવાસ થયો. કહેવાય છે કે તે સિદ્ધ સદા—નિત્ય—કલ્પગ્રામમાં નિવાસ કરે છે.

Verse 6

गच्छेत्स सर्वकालं तु शालिग्रामे वसुन्धरे ॥ स तेन सह सङ्गत्य कान्यकुब्जनिवासिना

હે વસુંધરા! તે સર્વકાળ શાલિગ્રામ જતો. અને કાન્યકુબ્જ-નિવાસી તે પુરુષને મળી તેની સાથે સંગતિ કરતો રહ્યો.

Verse 7

कल्पग्रामविभूतिं च नित्यकालम् अवर्णयत् ॥ कल्पग्रामविभूतिं च श्रुत्वा स मुनिसत्तमः

તે નિત્યકાલ કલ્પગ્રામની વિભૂતિનું વર્ણન કરતો રહ્યો. કલ્પગ્રામની વિભૂતિ સાંભળી તે મુનિશ્રેષ્ઠ (મનથી પ્રભાવિત થયો).

Verse 8

गमने बुद्धिरुत्पन्ना ततः सिद्धमयाचत ॥ मित्रत्वं वर्त्तते सिद्ध नयस्वात्मनिवेशने

તેના મનમાં જવાની નિશ્ચયબુદ્ધિ ઊભી થઈ. ત્યારબાદ તેણે સિદ્ધને વિનંતી કરી— “હે સિદ્ધ, આપણામાં મિત્રતા છે; મને તમારા પોતાના નિવાસસ્થાને લઈ જાઓ।”

Verse 9

ब्राह्मणस्य वचः श्रुत्वा सिद्धो वचनमब्रवीत् ॥ तत्र सिद्धा हि गच्छन्ति तेन तत्र गतिर्भवेत्

બ્રાહ્મણના વચન સાંભળી સિદ્ધ બોલ્યો— “ત્યાં સિદ્ધો ખરેખર જાય છે; તેથી તે સ્થાન સુધી પહોંચ અને ગમન શક્ય બને છે।”

Verse 10

दक्षिणे तु करे गृह्य ब्राह्मणं वेदपारगम् ॥ वामे चैव करे गृह्य तस्य पुत्रं महामतिम्

જમણા હાથથી વેદપારંગત બ્રાહ્મણને પકડી અને ડાબા હાથથી તેના મહામતિ પુત્રને પણ પકડી…

Verse 11

उत्पपात तदा सिद्धो गृहीत्वा ब्राह्मणोत्तमौ ॥ कल्पग्रामे तु तौ मुक्तौ पितापुत्रौ वसुन्धरे

ત્યારે સિદ્ધ તે બે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણોને લઈને ઉછળી ઊડ્યો. હે વસુંધરા, કલ્પગ્રામમાં તેણે પિતા-પુત્ર—બન્નેને ત્યાં મુક્ત કર્યા।

Verse 12

तत्र तौ वसतो नित्यं कल्पग्रामे द्विजोत्तमौ ॥ तत्र कालेन महता रुग्देहे चाभवत्तदा ॥

ત્યાં કલ્પગ્રામમાં તે બે દ્વિજોત્તમો સતત વસતા રહ્યા. ઘણો સમય વીત્યા પછી ત્યારે શરીરમાં રોગ ઉત્પન્ન થયો।

Verse 13

रुजा तु पीड्यमानः स दशमीं च दशां गतः ॥ मर्तुकामो द्विजवरो निरीक्ष्य सुतमुत्तमम् ॥

વેદનાથી અત્યંત પીડિત થઈ તે દશમી સ્થિતિને પામ્યો. મરવાની ઇચ્છાથી તે શ્રેષ્ઠ બ્રાહ્મણે પોતાના ઉત્તમ પુત્રને નિહાળ્યો।

Verse 14

उवाच पुत्रं धर्मात्मा मरणे समुपस्थिते ॥ गङ्गातीरे च मां पुत्र नय त्वं मा विलम्बय ॥

મરણ નજીક આવતાં ધર્માત્માએ પુત્રને કહ્યું— “પુત્ર, મને ગંગાતીરે લઈ જા; વિલંબ ન કર।”

Verse 15

तेन पुत्रेण नीतोऽसौ गङ्गातीरे महामुनिः ॥ रुरोद पुत्रस्तु तदा पितृस्नेहसमन्वितः ॥

તે પુત્ર દ્વારા લઈ જવાઈ તે મહામુનિ ગંગાતીરે પહોંચ્યા. ત્યારે પિતૃસ્નેહથી ભરેલો પુત્ર રડી પડ્યો।

Verse 16

वेदाध्ययनशीलः स पितृभक्त्या नियन्त्रितः ॥ वसतस्तस्य वै तत्र कालो जातो महामतेः ॥

તે વેદાધ્યયનમાં રત અને પિતૃભક્તિથી નિયંત્રિત હતો. ત્યાં વસતા વસતા તે મહામનાના માટે નિર્ધારિત સમય આવી પહોંચ્યો।

Verse 17

कल्पग्रामे तदा सिद्धस्तस्य कन्या सुमध्यमा ॥ वरमन्वेषयन्ती सा न प्राप्तस्तु तया मतः ॥

ત્યારે કલ્પગ્રામમાં એક સિદ્ધ હતો; તેની સુમધ્યમા કન્યા વર શોધતી હતી, પરંતુ તેને ઇચ્છિત વર મળ્યો નહોતો।

Verse 18

कदाचिद्देवयोगेन कान्यकुब्जनिवासिनः ॥ गृहे प्रविष्टो विप्रः स भोजनार्थं महामतिः ॥

એક વખત દૈવયોગે તે મહામતિ બ્રાહ્મણ ભોજનાર્થે કાન્યકુબ્જ-નિવાસીના ઘરમાં પ્રવેશ્યો।

Verse 19

दिव्यज्ञानॆन तं ज्ञात्वा पूजयामास तं द्विजः ॥ पूजयित्वा यथान्यायं कन्यां तस्मै ददौ तदा ॥

દિવ્યજ્ઞાનથી તેને ઓળખીને તે દ્વિજએ તેનું પૂજન કર્યું. યથાવિધી પૂજા કરીને પછી પોતાની કન્યાને તેને અર્પણ કરી।

Verse 20

श्वशुरस्य गृहे नित्यं भोजनं कुरुते द्विजः ॥ वसते पितृसन्निध्ये प्रतिचारी स पुत्रकः ॥

શ્વશુરના ઘરમાં તે દ્વિજ નિત્ય ભોજન કરે છે. તે પુત્ર પિતાની સન્નિધિમાં સેવાભાવે રહી વસે છે।

Verse 21

काले भगवतस्तस्य अतिक्षीणः पिता तदा ॥ तं दृष्ट्वा क्षीणतां प्राप्तं श्वशुरं पर्यपृच्छत ॥

સમય જતાં તેના પૂજ્ય પિતા અત્યંત ક્ષીણ થયા. શ્વશુરને દુર્બળ થયેલા જોઈ તેણે આદરપૂર્વક પૂછ્યું।

Verse 22

स्वामिन् पितुर्मे मरणं भविष्यति वदस्व माम् ॥ जामातृवचनं श्रुत्वा प्रहस्य श्वशुरोऽब्रवीत् ॥

“સ્વામિન, મારા પિતાનું મરણ થશે—મને કહો.” જમાઈના વચન સાંભળી શ્વશુર હસી ને બોલ્યા।

Verse 23

शूद्रान्नं भक्षितं तेन नित्यकालं द्विजोत्तम ॥ तस्य चाहारदोषेण मृत्युर् दूरं गतः पितुः ॥

હે દ્વિજોત્તમ! તે નિત્ય શૂદ્ર-અન્ન ભક્ષણ કરે છે; આ આહારદોષથી પિતાનું મૃત્યુ દૂર (વિલંબિત) થયું છે.

Verse 24

पादयोर्विद्यते तच्च शूद्रान्नं च पितुस्तव ॥ जान्वोरूर्ध्वे न विद्येत शूद्रान्नं च द्विजोत्तम ॥

એ શૂદ્ર-અન્ન તમારા પિતાના પગોમાં વિદ્યમાન છે; પરંતુ ઘૂંટણથી ઉપર, હે દ્વિજોત્તમ, શૂદ્ર-અન્ન નથી.

Verse 25

शूद्रान्नेन विहीनस्य तस्य मृत्युर् भविष्यति ॥ श्वशुरस्य वचस्तस्य पितुरग्रे न्यवेदयत् ॥

જો તે શૂદ્ર-અન્નથી વંચિત થાય, તો તેનું મૃત્યુ થશે. તેણે શ્વશુરનું તે વચન પિતાની સામે નિવેદન કર્યું.

Verse 26

तस्य पुत्रस्य वचनं श्रुत्वात्मानं विगर्हयत् ॥ ततः प्रभाते विमले उदिते च दिवाकरे ॥

પુત્રના વચન સાંભળી તેણે પોતાને ધિક્કાર્યો. પછી નિર્મળ પ્રભાતે, જ્યારે સૂર્ય ઉદિત થયો,

Verse 27

पितुः समीपात्स गतः श्वशुरस्य निवेशनम् ॥ गते पुत्रे पिता तस्य रुजा त्वत्यन्तपीडितः ॥

તે પિતાની નજીકથી જઈ શ્વશુરના નિવાસે પહોંચ્યો. પુત્ર ગયા પછી તેનો પિતા ભારે પીડાથી અત્યંત વ્યથિત થયો.

Verse 28

सन्निधावुपलं दृष्ट्वा गृहीतं तेन तत्पदा ॥ चूर्णयामास तौ पादौ पीडया मोहितो द्विजः ॥

નજીક પથ્થર જોઈ તેણે તેને પગથી ઉઠાવ્યો. પીડાથી મોહિત થયેલા તે દ્વિજે પોતાના બંને પગ ચકનાચૂર કરી નાખ્યા.

Verse 29

ततः प्राणान्परित्यज्य गतोऽसौ कालवर्त्तनम् ॥ स्नात्वा भुक्त्वा ततो गत्वा प्रेक्ष्य तं पितरं मृतम् ॥

પછી પ્રાણ ત્યજી તે કાળના માર્ગે ગયો (અર્થાત્ મૃત્યુ પામ્યો). સ્નાન કરીને, ભોજન કરીને, પછી જઈ તેણે પોતાના પિતાને મૃત જોયા.

Verse 30

गतसंज्ञं च पितरं दृष्ट्वा स रुरुदे भृशम् ॥ रुदित्वा सुचिरं कालं शास्त्रं दृष्ट्वा व्यचिन्तयत् ॥

સંજ્ઞાહીન પિતાને જોઈ તે ખૂબ રડ્યો. લાંબા સમય સુધી રડીને તેણે શાસ્ત્ર જોયું અને વિચાર કર્યો.

Verse 31

संस्कारयोग्यता नास्ति इत्येवं पुनरब्रवीत् ॥ सर्पशृङ्गिहतानां च दंष्ट्राविग्रहितस्य च ॥

તે ફરી બોલ્યો—“સંસ્કાર (અંત્યેષ્ટિ) કરવાની યોગ્યતા નથી.” તેમજ સાપ અને શૃંગી પ્રાણીઓથી મારાયેલા, અને દંષ్ట్రાથી દેહ વિક્ષત થયેલાઓ વિષે પણ કહ્યું.

Verse 32

आत्मनस्त्यागिनश्चैव आपस्तम्बोऽब्रवीदिदम् ॥ आत्मघाती नरः पापो नरके पच्यते चिरम् ॥

આત્મત્યાગી વિષે આપસ્તંબે કહ્યું: આત્મહત્યા કરનાર મનુષ્ય પાપી છે અને તે નરકમાં લાંબા સમય સુધી યાતના ભોગવે છે.

Verse 33

प्रायश्चितं विधीयीत न दद्याच्छोदकक्रियाम् ॥ अहो दैवं सुबलवत्पौरुषं तु निरर्थकम् ॥

પ્રાયશ્ચિત્તનું વિધાન કરવું જોઈએ, પરંતુ ઉદકક્રિયા (જળવિધિ) આપવી નહીં. અહો! દૈવ અત્યંત બળવાન છે અને પુરુષાર્થ નિષ્ફળ જણાય છે.

Verse 34

तस्य पुत्रो महाभागे गतः श्वशुरमन्दिरम् ॥ तं दृष्ट्वा श्वशुरो दीनमिदं वचनमब्रवीत् ॥

હે મહાભાગે! તેનો પુત્ર શ્વશુરના ઘેર ગયો. તેને દીન હાલતમાં જોઈ શ્વશુરે આ વચન કહ્યું.

Verse 35

ब्रह्महत्या तु ते जाता गच्छ त्वं च यथेप्सितम् ॥ श्वशुरस्य वचः श्रुत्वा जामाता वाक्यमब्रवीत् ॥

‘તને બ્રહ્મહત્યાનો દોષ લાગ્યો છે; હવે તું ઇચ્છા મુજબ જા.’ શ્વશુરનું વચન સાંભળી જમાઈએ ઉત્તર આપ્યો.

Verse 36

न मया ब्राह्मणवधः कदाचिदपि कारितः ॥ केन दोषेण मे सिद्धं ब्रह्महत्याफलं महत् ॥

‘મેં ક્યારેય બ્રાહ્મણવધ કરાવ્યો નથી. તો કયા દોષથી મારા માટે બ્રહ્મહત્યાનું મહાન ફળ સ્થિર થયું?’

Verse 37

तेन दोषेण विप्रर्षे ब्रह्महत्याफलं तव ॥ आसन्नशयनाच्चैनं भोजनात्कथनादिषु ॥

‘હે વિપ્રર્ષે! એ જ દોષથી બ્રહ્મહત્યાનું ફળ તને થયું—તેની નજીક શયન કરવાથી, તેની સાથે ભોજન કરવાથી, તેની સાથે વાતચીત વગેરે કરવાથી.’

Verse 38

संवत्सरेण पतति पतितेन सहाचरन् ॥ तस्मान्मम गृहे नास्ति वासस्ते हि द्विजोत्तम ॥

પતિત સાથે સહવાસ કરવાથી એક વર્ષમાં જ મનુષ્ય પતિત થાય છે. તેથી, હે દ્વિજોત્તમ, મારા ઘરમાં તારા માટે નિવાસ નથી.

Verse 39

श्वशुरस्य वचः श्रुत्वा जामाता वाक्यमब्रवीत् ॥ किं मया वद कर्तव्यं त्वया त्यक्तेन सुव्रत ॥

શ્વશુરના વચન સાંભળી જમાઈ બોલ્યો— હે સુવ્રત, તમે મને ત્યજી દીધો; કહો, હવે હું શું કરું?

Verse 40

तस्य तद्वचनं श्रुत्वा ब्राह्मणः संहितव्रतः ॥ कल्पग्रामं परित्यज्य मथुरां याहि सुव्रत ॥

તેના વચન સાંભળી વ્રતનિષ્ઠ બ્રાહ્મણે કહ્યું— હે સુવ્રત, કલ્પગ્રામ છોડીને મથુરા જા.

Verse 41

ततः कालेन महता सम्प्राप्तो मथुरां पुरीम् ॥ ब्राह्मणेभ्यो बहिःस्थाने नित्यं तु वसते द्विजः ॥

પછી ઘણો સમય વીતી ગયા પછી તે મથુરા નગરીમાં પહોંચ્યો. તે દ્વિજ બ્રાહ્મણોથી દૂર, બહારના સ્થાને સદા વસતો હતો.

Verse 42

कन्यापुरनिवासी तु कुशिकोऽयं नराधिपः ॥ तस्य सत्रं नित्यकालं मथुरायां प्रवर्तते ॥

આ રાજા કુશિક કન્યાપુરમાં વસે છે. તેનું નિત્ય સત્ર (યજ્ઞ-દાન-ભોજન) મથુરામાં સતત પ્રવર્તે છે.

Verse 43

द्वेसहस्रे तु विप्राणां तस्य सत्रे च भुञ्जते ॥ ब्राह्मणानां सदोच्छिष्टं ततश्चोद्धरते तु सः ॥

તેણાના સત્રમાં બે હજાર બ્રાહ્મણો ભોજન કરે છે; ત્યારબાદ બ્રાહ્મણોએ છોડેલું ઉચ્છિષ્ટ તે પોતે જ ઉઠાવી દૂર કરે છે।

Verse 44

नान्यत्र तव संशुद्धिः कदाचित्पितृघातिनः ॥ कल्पग्रामं परित्यज्य तत्क्षणादेव निःसृतः ॥

‘પિતૃઘાતી એવા તને અન્યત્ર ક્યારેય શુદ્ધિ નથી.’ એમ કહી તે કલ્પગ્રામ ત્યજી તે જ ક્ષણે નીકળી ગયો।

Verse 45

चक्रतीर्थं समासाद्य स्नानं स कुरुते सदा ॥ न भिक्षां कुरुते तत्र भोजनार्थं न गच्छति ॥

ચક્રતીર્થને પ્રાપ્ત કરીને તે સદા ત્યાં સ્નાન કરતો; ત્યાં તે ભિક્ષા માગતો નથી અને ભોજન માટે ક્યાંય જતો નથી।

Verse 46

स्वां सुतां चोदयामास गच्छ तां मथुरां पुरीम् ॥ भोजनं गृहीत्वा तत्रैव गच्छ त्वं भर्तृसन्निधौ ॥

તેણે પોતાની પુત્રીને કહ્યું—‘તું મથુરા નગરીમાં જા; ત્યાં ભોજન લઈને તરત જ તારા પતિની સન્નિધિમાં જા।’

Verse 47

दिव्यज्ञानें च तदा नित्यं सा भर्तृसन्निधौ ॥ दिने दिने गच्छति सा भर्तृभोजनकारणात् ॥

ત્યારે દિવ્યજ્ઞાનથી તે નિત્ય પોતાના પતિની સન્નિધિમાં જતી—દિવસે દિવસે—પતિના ભોજનના હેતુથી।

Verse 48

दिवस्यावसाने तु भोजनं गृहीत्वा गच्छति ॥ भोजनं कुरुते नित्यं प्रियादत्तं वसुन्धरे ॥

દિવસના અંતે તે ભોજન લઈને જતી હતી. હે વસુંધરે, પ્રિયજન આપેલું અન્ન તે નિત્ય ભોજન કરતી હતી.

Verse 49

पात्रं निःक्षिप्य कुण्डे तु सत्रे वसति सर्वदा ॥ एवं निवसतस्तस्य वर्षार्धं तु गतं तदा ॥

પાત્ર કુંડમાં મૂકી તે સત્રમાં સદા વસતો રહ્યો. આમ વસતા વસતા તે સમયે અર્ધવર્ષ વીતી ગયું.

Verse 50

ततः कालेन महता तैः पृष्टः स द्विजोत्तमः ॥ कुत्र सन्तिष्ठते नित्यं भोजनं कुरुषे कुतः ॥

પછી લાંબા સમય બાદ તેમણે તે શ્રેષ્ઠ દ્વિજને પૂછ્યું—‘તમે દરરોજ ક્યાં રહો છો અને ભોજન ક્યાંથી મેળવો છો?’

Verse 51

कथयामास वृत्तान्तं तं सर्वं चात्मनो हि सः ॥ ते श्रुत्वा ब्राह्मणाः सर्वे एकीभूता वसुन्धरे ॥

તેણે પોતાની સ્થિતિનો સમગ્ર વર્ણન કર્યો. હે વસુંધરે, તે સાંભળી બધા બ્રાહ્મણો એકમત થયા.

Verse 52

इदमूचुस्ततो विप्राः शूद्रोऽसीति द्विजं प्रति ॥ चक्रतीर्थप्रभावेन पापान्मुक्तः सनातनः ॥

પછી વિપ્રોએ તે દ્વિજને કહ્યું—‘તું શૂદ્ર છે.’ છતાં ચક્રતીર્થના પ્રભાવથી તે સનાતન પુરુષ પાપોથી મુક્ત થયો.

Verse 53

अस्माकं वदनाच्चैव पुनः सिद्धोऽसि वै द्विज ॥ ब्राह्मणानां वचः श्रुत्वा स द्विजो हृष्टमानसः ॥

અમારા વચનથી તું ફરી સિદ્ધ (પુનઃ પ્રતિષ્ઠિત) થયો છે, હે દ્વિજ. બ્રાહ્મણોના વચન સાંભળી તે દ્વિજ હૃદયથી પ્રસન્ન થયો.

Verse 54

स्नानार्थं तु ततः स्थानाच्चक्रतीर्थं समागतः ॥ गते तस्मिंस्तस्य भार्या भिक्षामादाय चागता ॥

સ્નાન માટે તે ત્યાંથી ચક્રતીર્થ પહોંચ્યો. તે ત્યાં ગયા પછી તેની પત્ની ભિક્ષાનું અન્ન લઈને આવી પહોંચી.

Verse 55

प्रियावचनमाकर्ण्य भर्ता वचनमब्रवीत् ॥ पुनराभाषितं ब्रूहि यदिदं भाषितं त्वया ॥

પ્રિયાના વચન સાંભળી પતિ બોલ્યો: “તું હમણાં જે કહ્યું તે ફરી કહેજે.”

Verse 56

भर्त्तुर्वचनमाकर्ण्य पत्नी वचनमब्रवीत् ॥ न त्वं सम्भाषितः पूर्वं ब्रह्महत्यासमन्वितः ॥

પતિના વચન સાંભળી પત્ની બોલી: “પહેલાં હું તારી સાથે વાત કરતી ન હતી, કારણ કે તું બ્રહ્મહત્યાના પાપથી સંયુક્ત હતો.”

Verse 57

चक्रतीर्थप्रभावेन मुक्तोऽसि द्विजसत्तम ॥ उत्तिष्ठ कान्त गच्छाव कल्पग्रामं सुशोभितम् ॥

ચક્રતીર્થના પ્રભાવથી તું મુક્ત થયો છે, હે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ. ઊઠો પ્રિય, ચાલો સુશોભિત કલ્પગ્રામમાં જઈએ.

Verse 58

तया सार्द्धं जगामाथ कल्पग्रामं द्विजोत्तमः ॥ भद्रेश्वरनिमित्तं हि द्रव्यं च कथितं शुभम् ॥

તેણી સાથે શ્રેષ્ઠ દ્વિજ કલ્પગ્રામ ગયો. ભદ્રેશ્વરના પ્રસંગે શુભ દ્રવ્ય/ધનનો પણ ઉલ્લેખ થયો.

Verse 59

कल्पग्रामाच्छतगुणं चक्रतीर्थं वसुन्धरे ॥ अहोरात्रोपवासेन मुच्यते ब्रह्महत्यया ॥

હે વસુંધરા! ચક્રતીર્થ કલ્પગ્રામ કરતાં સોગણું વધુ ફળદાયક છે. અહોરાત્ર ઉપવાસથી બ્રહ્મહત્યાના દોષથી મુક્તિ મળે છે.

Verse 60

कल्पग्रामेण किं तस्य वाराणस्यां च वा शुभे ॥ मथुरां तु समासाद्य यः कश्चिन्म्रियते भुवि ॥

હે શુભે! તેને કલ્પગ્રામ કે વારાણસીની શું જરૂર? જે કોઈ મથુરા પહોંચી ધરતી પર મરે…

Verse 61

अपि कीटः पतङ्गो वा जायते स चतुर्भुजः ॥

…તે કીડો કે પતંગિયો હોય તોય, તે ચતુર્ભુજ રૂપે જન્મે છે.

Verse 62

नित्यं च भुञ्जते यत्र पात्रं द्रव्यसमर्पितम् ॥ दृष्ट्वा भद्रेश्वरं देवं चक्रतीर्थे फलं लभेत् ॥

જ્યાં દરરોજ અર્પિત દ્રવ્ય સાથે યોગ્ય પાત્રમાં ભોજન થાય છે—ચક્રતીર્થમાં ભદ્રેશ્વર દેવના દર્શનથી ફળ (પુણ્ય) પ્રાપ્ત થાય છે.

Verse 63

प्रार्थना दुःखलाभं तु शृणु वै ब्राह्मणोत्तम ॥ आत्मयोगबलेनैव चलिष्यामि सपुत्रकः ॥

હે બ્રાહ્મણોત્તમ, દુઃખમાંથી ઉદ્ભવેલી મારી આ પ્રાર્થના સાંભળો. આત્મયોગના બળથી જ હું પુત્રসহ પ્રસ્થાન કરીશ.

Verse 64

पृष्टोऽसौ ब्राह्मणो भद्रे क्व भवान् त्वमिहागतः ॥ स सर्वं कथयामास यथावृत्तं दृढव्रतः ॥

હે ભદ્રે, તે બ્રાહ્મણને પૂછવામાં આવ્યું—“તમે અહીં ક્યાંથી આવ્યા છો?” ત્યારે દૃઢવ્રતી તેણે જે રીતે બન્યું હતું તે પ્રમાણે બધું કહી સંભળાવ્યું.

Verse 65

दुःखेन पीडितः क्षीणो मर्त्तुकामो द्विजोत्तमः ॥ गङ्गातीरात्समुत्तिष्ठन्दिशः सर्वा विलोकयन् ॥

દુઃખથી પીડિત, ક્ષીણ અને મરવા ઇચ્છતો તે દ્વિજોત્તમ ગંગાતીર પરથી ઊભો થયો અને સર્વ દિશાઓ તરફ નજર કરી.

Verse 66

जामातुर्वचनं श्रुत्वा श्वशुरो वाक्यमब्रवीत् ॥ पितुस्त्वया वधोपायो विनिर्दिष्टश्च पुत्रक ॥

જમાઈના વચન સાંભળી શ્વશુર બોલ્યા—“પુત્રક, તું તો પોતાના પિતાના વધનો ઉપાય પણ નિર્દેશ કર્યો છે.”

Verse 67

ततः कालेन महता चिन्ताभूच्छ्वशुरस्य च ॥ दिव्यज्ञानॆन तत्सर्वं ज्ञात्वा जामातृचेष्टितम् ॥

પછી ઘણો સમય ગયા બાદ શ્વશુરને પણ ચિંતા ઊભી થઈ; અને દિવ્યજ્ઞાનથી જમાઈની સર્વ ચેષ્ટા જાણીને તેણે બધું સમજી લીધું.

Verse 68

सा तु हृष्टेन मनसा भर्तारं वाक्यमब्रवीत् ॥ भोजनं कुरु मे दत्तं हत्यां लक्ष्यामि ते गताम् ॥

તે આનંદિત મનથી પોતાના પતિને કહ્યું— “મેં આપેલું ભોજન કરો; તમારા પર હત્યાનું પાપ આવી પડ્યું છે એમ મને જણાય છે.”