Vamana Purana — Saptarishis Seek Uma for Shiva, Shloka 59

The Saptarishis Seek Uma for Shiva: Himavan Grants the Marriage

Devanagari script

तत् किमर्थमपास्यैतानलङ्काराञ् जटा धृताः चीनांशुकं परित्यज्य किं त्वं वल्कलधारिणी

Transliteration

tat kimarthamapāsyaitānalaṅkārāñ jaṭā dhṛtāḥ cīnāṃśukaṃ parityajya kiṃ tvaṃ valkaladhāriṇī

Translation

તો પછી કયા કારણે આ અલંકારોનો ત્યાગ કરીને તેં જટા ધારણ કરી છે? રેશમી વસ્ત્રો છોડીને તું વલ્કલ (ઝાડની છાલ) કેમ ધારણ કરી રહી છે?

Word by Word

• तत्: that
• तत्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; सर्वनाम

• किम्: what?
• किम्: प्रश्न (Interrogative)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; प्रश्नवाचक सर्वनाम

• अर्थम्: purpose
• अर्थम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: अर्थ (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन

• अपास्य: having discarded
• अपास्य: पूर्वकाल (Pūrvakāla/Absolutive)
• Type: Indeclinable
• Root: अप + अस् (धातु) → अपास्य (कृदन्त, ल्यप्/अव्ययीभाव-गेरुन्ड)
• Form: अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive in -ya): 'having cast aside'

• एतान्: these
• एतान्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: एतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन; सर्वनाम

• अलङ्कारान्: ornaments
• अलङ्कारान्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: अलङ्कार (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), बहुवचन

• जटाः: matted locks
• जटाः: कर्ता (Kartā/Subject)
• Type: Noun
• Root: जटा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन

• धृताः: worn
• धृताः: विशेषण (Viśeṣaṇa/Predicate)
• Type: Adjective
• Root: धृ (धातु) → धृत (कृदन्त, क्त/क्तप्रत्यय)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्तः (PPP: 'worn/held')

• चीनांशुकम्: Chinese cloth/silk garment
• चीनांशुकम्: कर्म (Karma/Object)
• Type: Noun
• Root: चीन + अंशुक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (चीनदेशसम्बन्धि अंशुकम्)

• परित्यज्य: having given up
• परित्यज्य: पूर्वकाल (Pūrvakāla/Absolutive)
• Type: Indeclinable
• Root: परि + त्यज् (धातु) → परित्यज्य (कृदन्त, ल्यप्)
• Form: अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive): 'having abandoned'

• किम्: why?/what?
• किम्: प्रश्न (Interrogative)
• Type: Noun
• Root: किम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (1st/2nd), एकवचन; प्रश्नवाचक

• त्वम्: you
• त्वम्: कर्ता (Kartā/Subject)
• Type: Noun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: उत्तमपुरुषार्थे सर्वनाम; प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन

• वल्कलधारिणी: (become) a bark-cloth wearer
• वल्कलधारिणी: कर्ता (Kartā/Subject complement)
• Type: Noun
• Root: वल्कल + धारिणी (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—तत्पुरुषः (वल्कलं धारयति इति)

Speakers

• Likely Śiva speaking to Girijā (Pārvatī) (exact narrative frame not supplied in input)

Primary Deities

• Śiva
• Pārvatī (Girijā)

Key Themes

• Shaivism
• Tapas and renunciation
• Outer vs. inner asceticism
• Householder-ascetic tension

Verse Rasa (Emotional Flavour)

{ "primaryRasa": "hasya", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

FAQs

What is the philosophical or ethical takeaway?

External marks of renunciation (jaṭā, bark-cloth) should be purposeful rather than performative; the implied ethical question is whether austerity is undertaken for higher realization or merely as a dramatic rejection of comfort.

How does this fit the Pancalakshana?

It belongs to narrative instruction (carita/anvākhyāna) embedded in Purāṇic dialogue, not to the five cosmological marks as primary subject matter.

What is the symbolic significance?

Ornaments vs. bark-cloth symbolizes the polarity of śṛṅgāra (worldly adornment) and vairāgya (dispassion). The verse pushes toward the Purāṇic ideal that true tapas is an inner state, with outer signs secondary.