Home›Vamana Purana›Adh. 19›Shloka 16
←Previous Verse
Next Verse→

Vamana Purana — Manifestation of Katyayani, Shloka 16

The Manifestation of Katyayani (Durga) and the Humbling of the Vindhya by Agastya

Devanagari script

हारं च सोमः सह चामरेण मालं समुद्रो हिमवान् मृगेन्द्रम् चूडामणिं कुण्डलमर्द्धचन्द्रं प्रादात् कुठारं वसुशिल्पकर्त्ता

Transliteration

hāraṃ ca somaḥ saha cāmareṇa mālaṃ samudro himavān mṛgendram cūḍāmaṇiṃ kuṇḍalamarddhacandraṃ prādāt kuṭhāraṃ vasuśilpakarttā

Translation

સોમે ચામરসহ હાર આપ્યો; સમુદ્રે માળા આપી; હિમવાને સિંહ અર્પણ કર્યો. અન્યોએ ચૂડામણિ, કુંડળ અને અર્ધચંદ્ર-આભૂષણ આપ્યાં; તથા વસુઓના દિવ્ય શિલ્પકારે કુઠાર અર્પણ કર્યો.

Word by Word
हारम्garland/necklace
हारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootहार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
सोमःSoma
सोमः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
सहtogether with
सह:
Sahakari (सहकारी)
TypeIndeclinable
Rootसह (अव्यय)
Formसह-योगे अव्यय (with; governs instrumental)
चामरेणwith a yak-tail fan (chamara)
चामरेण:
Karana/Sahacarya (करण/सह)
TypeNoun
Rootचामर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग (प्रयोगे भेदः), तृतीया-विभक्ति (करण/सह), एकवचन
मालम्garland/wreath
मालम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमाला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
समुद्रःthe Ocean
समुद्रः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootसमुद्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
हिमवान्Himavān (the Himalaya)
हिमवान्:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootहिमवत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन (मतुप्-प्रत्ययान्त)
मृगेन्द्रम्lion (lord of beasts)
मृगेन्द्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootमृग-इन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (मृगाणाम् इन्द्रः)
चूडामणिम्crest-jewel
चूडामणिम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootचूडा-मणि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (चूडायाः मणिः)
कुण्डलम्earring
कुण्डलम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकुण्डल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अर्द्धचन्द्रम्half-moon (crescent)
अर्द्धचन्द्रम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअर्द्ध-चन्द्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (अर्द्धः चन्द्रः)
प्रादात्gave
प्रादात्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र-दा (धातु)
Formलुङ्-लकार (Aorist), परस्मैपद, प्रथम-पुरुष, एकवचन
कुठारम्axe
कुठारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootकुठार (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
वसुशिल्पकर्त्ताthe artisan of the Vasus
वसुशिल्पकर्त्ता:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootवसु-शिल्प-कर्तृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (वसूनां शिल्पकर्त्ता)
Speakers
Narrative layer not explicit in the given verses (commonly Pulastya → Nārada framework in the Vāmana Purāṇa)
Primary Deities
Śiva (implied recipient; Trinetra in v.18)SomaSamudraHimavān
Key Themes
ShaivismDeva reverence and consecrationIconography (ardhacandra, kuṭhāra)Sectarian Harmony
Verse Rasa (Emotional Flavour)

{ "primaryRasa": "adbhuta", "secondaryRasa": "shanta", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

FAQs

Cosmic order is upheld when all powers (celestial, terrestrial, and elemental—Moon, Ocean, Mountain) willingly subordinate their excellences as offerings to the supreme principle represented here by Śiva; devotion expresses itself as surrender of one’s ‘best’ (śreṣṭha-dāna).

Primarily within Vamśānucarita/Carita-style narrative material rather than cosmogenesis: it is episodic praise and gifting within a deity-centered story-world (not sarga/pratisarga).

Each gift encodes Śaiva sovereignty: ardhacandra and cūḍāmaṇi mark transcendence and auspiciousness; the lion signifies royal fearlessness; the axe (kuṭhāra) signals destruction of impediments and the cutting of ego—integrating cosmic elements into Śiva’s iconographic totality.

←Previous Verse
Next Verse→