
આ અધ્યાયમાં વર્ણન ત્રણ પ્રવાહમાં આગળ વધે છે. પ્રથમ ભારદ્વાજ સુવર્ણમુખરી નદીનો પવિત્ર કલ્યા નદી સાથેનો સંગમ વર્ણવે છે. તે સંગમમાં સ્નાનને અતિશય શુદ્ધિકારક કહેવામાં આવ્યું છે—મહાયજ્ઞફળ આપનારું, તેમજ સંગમ-માહાત્મ્ય અને અભિષેકસંબંધિત પવિત્રતાથી બ્રહ્મહત્યા જેવા ઘોર પાપો પણ ક્ષીણ થાય છે. પછી વેંકટાચલનું સ્થાન અને મહિમા જણાવાય છે—તે ‘સર્વ તીર્થોનું આશ્રય’ અને વરાહક્ષેત્ર છે. ત્યાં શ્રીસહિત અચ્યુત વિષ્ણુ નિવાસ કરે છે; સિદ્ધો, ગંધર્વો, ઋષિઓ અને મનુષ્યો પ્રભુની સેવામાં હાજર રહે છે. વેંકટાદ્રિનાથનું સ્મરણ આપત્તિહર અને અક્ષય પદ તરફ દોરી જનારું કહેવાય છે. અર્જુનના પ્રશ્નોના ઉત્તરરૂપે ભારદ્વાજ નારાયણની પરમતા, નામ-સામ્ય, ચતુર્વ્યૂહ-વિસ્તાર, મંત્રનિષ્ઠ સાધના અને સૃષ્ટિ-પ્રલયક્રમ સમજાવે છે—દિવ્ય દેહમાંથી દેવતાઓ અને તત્ત્વોની ઉત્પત્તિ, યોગનિદ્રામાં પ્રલય, ફરી બ્રહ્માનો પ્રાદુર્ભાવ, અને ધર્મસ્થાપન માટે ભગવાનનું રૂપધારણ. આમ તીર્થધર્મ, ભક્તિમાર્ગ અને પુરાણતત્ત્વ એક જ ઉપદેશમાં એકત્ર થાય છે.
No shlokas available for this adhyaya yet.