Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 37

Devanagari script

इन्द्रं समागतं श्रुत्वा इंद्रसेनो रुषान्वितः । बभूव सह सैन्येन हंतुकामः पुरंदरम्

Transliteration

indraṃ samāgataṃ śrutvā iṃdraseno ruṣānvitaḥ | babhūva saha sainyena haṃtukāmaḥ puraṃdaram

Translation

ઇન્દ્ર આવ્યો છે એમ સાંભળીને ઇન્દ્રસેન ક્રોધથી ભરાયો; સેનાસહ પુરંદર (ઇન્દ્ર)ને મારવા ઇચ્છ્યો।

Word by Word

• इन्द्रम्: Indra
• इन्द्रम्: Karma (Object of hearing/कर्म)
• Type: Noun
• Root: इन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• समागतम्: arrived
• समागतम्: Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सम् + आ√गम् (धातु) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘समागतम्’ = arrived/come

• श्रुत्वा: having heard
• श्रुत्वा: Pūrvakāla-kriyā (Prior action/पूर्वकालक्रिया)
• Type: Indeclinable
• Root: श्रु√ (धातु: श्रवणे) + त्वा (क्त्वा)
• Form: क्त्वान्त अव्यय (gerund): having heard

• इन्द्रसेनः: Indrasena
• इन्द्रसेनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इन्द्रसेन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• रुषा: with anger
• रुषा: Karaṇa (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: रुष्/रुषा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; ‘with anger’

• अन्वितः: endowed (with)
• अन्वितः: Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: अन्वि√ (धातु: अन्वये) + क्त (कृदन्त)
• Form: क्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘endowed/possessed’

• बभूव: became
• बभूव: Kriyā (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू√ (धातु: भवने)
• Form: लिट् (परोक्षभूत/perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• सह: with
• सह: Sahakāraka (Accompaniment marker/सह)
• Type: Indeclinable
• Root: सह (अव्यय)
• Form: अव्यय: with

• सैन्येन: with (his) army
• सैन्येन: Sahakāraka (Accompaniment/सह)
• Type: Noun
• Root: सैन्य (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd), एकवचन; ‘with the army’

• हन्तुकामः: desirous to kill
• हन्तुकामः: Viśeṣaṇa (Adjectival modifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: हन्√ (धातु: हिंसायाम्) + तुमुन् (infinitive) + काम (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (तुमुनन्त-उपपद): ‘हन्तु’ (to kill) + ‘काम’ (desirous); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• पुरन्दरम्: Purandara (Indra)
• पुरन्दरम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: पुरन्दर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; इन्द्रस्य नाम

Speaker

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa implied by Māheśvarakhaṇḍa framing)

Visual Art Cues

Scene: Indrasena, enraged upon hearing of Indra’s arrival, rallies his army with intent to kill Purandara; banners rise, weapons are readied, faces tense.

Characters & Entities

• Indra (Purandara)
• Indrasena

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Unchecked anger escalates conflict; dharma requires restraint and right counsel before action.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tirtha is mentioned; the verse advances the plot within Kedārakhaṇḍa.

What ritualistic prescription is mentioned?

None; it is a narrative description of hostility and impending battle.