Adhyaya 28

Verse 1

। नारद उवाच । व्रजंती गिरिजाऽपश्यत्सखीं मातुर्महाप्रभाम् । कुसुमामोदिनींनाम तस्य शैलस्य देवताम्

નારદે કહ્યું—જતી વખતે ગિરિજાએ પોતાની માતાની મહાપ્રભાસંપન્ન સખીને જોઈ; તે તે પર્વતની દેવતા હતી, નામ કुसુમામોદિની।

Verse 2

सापि दृष्ट्वा गिरिसुतां स्नेहविक्लवमानसा । क्वपुनर्गच्छसीत्युच्चैरालिंग्योवाच देवता

ગિરિસુતાને જોઈ તે દેવી સ્નેહથી વ્યાકુળ થઈ; તેને આલિંગન કરીને ઊંચે સ્વરે બોલી—“ફરી ક્યાં જઈ રહી છે?”

Verse 3

सा चास्यै सर्वमाचख्यौ शंकरात्कोपकारणम् । पुनश्चोवाच गिरिजा देवतां मातृसंमताम्

તેણે શંકરથી ઉપજેલા પોતાના ક્રોધનું કારણ સહિત સર્વ વાત તેને કહી સંભળાવી. પછી ગિરિજાએ માતા દ્વારા સંમત અને વિશ્વસનીય એવી તે દેવતાને ફરી કહ્યું.

Verse 4

नित्यं शैलाधिराजस्य देवता त्वमनिंदिते । सर्वं च सन्निधानं च मयि चातीव वत्सला

“હે અનિંદિતે! તું સદા શૈલાધિરાજની અધિષ્ઠાત્રી દેવતા છે. તું સર્વજ્ઞ છે, સર્વદા સન્નિધાનમાં રહે છે, અને મારા પ્રત્યે અતિશય વાત્સલ્ય ધરાવે છે.”

Verse 5

तदहं संप्रवक्ष्यामि यद्विधेयं तवाधुना । अथान्य स्त्रीप्रवेशे तु समीपे तु पिनाकिनः

“અતએવ હવે તારે શું કરવું તે હું કહું છું. પરંતુ પિનાકિન (શિવ)ની નજીક બીજી સ્ત્રીનો પ્રવેશ થાય તો…”

Verse 6

त्वयाख्येयं मम शुबे युक्तं पश्चात्करोम्यहम् । तथेत्युक्ते तया देव्या ययौ देवी गिरिं प्रति

“હે શુભે! જે મને જણાવવાનું છે તે તું કહેજે; પછી હું યોગ્ય તે કરીશ.” એમ તે દેવીએ કહ્યે પછી દેવી (પાર્વતી) પર્વત તરફ ગઈ.

Verse 7

रम्ये तत्र महाशृंगे नानाश्चर्योपशोभिते । विभूषणादि सन्यस्य वृक्षवल्कलधारिणी

ત્યાં અનેક અદ્ભુતોથી શોભિત રમ્ય મહાશિખર પર તેણે આભૂષણાદિ ત્યજી દીધાં અને વૃક્ષવલ્કલ ધારણ કરીને તપસ્વિની જીવન અપનાવ્યું.

Verse 8

तपस्तेपे गिरिसुता पुत्रेण परिपालिता । ग्रीष्मे पंचाग्निसंतप्ता वर्षासु च जलोषिता

ગિરિસુતાએ પુત્રના રક્ષણ હેઠળ તપ કર્યું. ઉનાળામાં પંચાગ્નિની તાપના સહન કરી અને વર્ષાકાળે જળમાં નિમગ્ન રહી.

Verse 9

यथा न काचित्प्रविशेद्योषिदत्र हरांतिके । दृष्ट्वा परां स्त्रियं चात्र वदेथा मम पुत्रक

જુઓ, હરાના સાન્નિધ્યમાં અહીં કોઈ સ્ત્રી પ્રવેશ ન કરે. અને અહીં બીજી કોઈ સ્ત્રી દેખાય તો તરત મને કહેજે, મારા પુત્ર.

Verse 10

शीघ्रमेव करिष्यामि ततो युक्तमनंतरम् । एवमस्त्विति तां देवीं वीरकः प्राह सांप्रतम्

હું તરત જ કરી દઈશ; ત્યારબાદ જે યોગ્ય હશે તે વિલંબ વિના થશે. “એવમસ્તુ” કહીને વીરકે દેવીને કહ્યું.

Verse 11

मातुराज्ञा सुतो ह्लाद प्लावितांगो गतज्वरः । जगाम त्र्यक्षं संद्रष्टुं प्रणिपत्य च मातरम्

માતાની આજ્ઞાથી પુત્ર આનંદથી રોમાંચિત દેહ અને જ્વરમુક્ત થઈ, માતાને પ્રણામ કરીને ત્રિનેત્ર પ્રભુના દર્શન માટે ગયો.

Verse 12

गजवक्त्रं ततः प्राह प्रणम्य समवस्थितम् । साश्रुकंठं प्रयाचंतं नय मामपि पार्वति

પછી તેણે ગજવક્ત્ર (ગણેશ)ને કહ્યું, જે પ્રણામ કરીને સામે ઊભા હતા—આંસુભર્યા કંઠે વિનંતી કરતાં: “પાર્વતી, મને પણ સાથે લઈ જાઓ.”

Verse 13

गजवक्त्रं हि त्वां बाल मामिवोपहसिष्यति । तदागच्छ मया सार्धं या गतिर्मे तवापि सा

હે બાળ, ગજવક્ત્ર નિશ્ચયે તારો પણ ઉપહાસ કરશે, જેમ મારો કરે છે. તેથી મારી સાથે આવ; મારી જે ગતિ હશે, તે જ તારી પણ થશે.

Verse 14

पराभवाद्धि धूर्तानां मरणं साधु पुत्रक । एवमुक्त्वा समादाय हिमाद्रिं प्रति सा ययौ

હે પુત્રક, ધૂર્તોને પરાભવથી જ મરણ આવે છે; એ જ સારું. એમ કહીને તે તેને સાથે લઈને હિમાદ્રિ (હિમાલય) તરફ ગઈ.