Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 79

Devanagari script

शौनकसेषु ये जाताः प्रवरत्रयसंयुताः । भार्गवशौनहोत्रेति गार्त्स्यप्रमद इति त्रयः

Transliteration

śaunakaseṣu ye jātāḥ pravaratrayasaṃyutāḥ | bhārgavaśaunahotreti gārtsyapramada iti trayaḥ

Translation

શૌનક વંશમાં જન્મેલા તેઓ પ્રવરત્રયથી યુક્ત છે—‘ભાર్గવ’, ‘શૌનહોત્ર’ અને ‘ગાર્ત્સ્યપ્રમદ’—આ ત્રણ પ્રવર છે.

Word by Word

• शौनकसेषु: among the Śaunakase (people/lineage)
• शौनकसेषु: Adhikarana (Locative/अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: शौनकसे (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), बहुवचन; अधिकरण (location/among)

• ये: who (those who)
• ये: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: यद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; सम्बन्ध-सर्वनाम (relative pronoun)

• जाताः: born
• जाताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: जात (कृदन्त; √जन्)
• Form: भूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन

• प्रवरत्रयसंयुताः: endowed with three pravaras
• प्रवरत्रयसंयुताः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Adjective
• Root: प्रवर + त्रय + संयुत (कृदन्त; √युज्)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—तत्पुरुष (प्रवरत्रयेण संयुताः = endowed with a triad of pravaras)

• भार्गवशौनहोत्रा: Bhārgavas and Śaunahotras
• भार्गवशौनहोत्रा: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: भार्गव + शौनहोत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन; समासः—द्वन्द्व (भार्गवाश्च शौनहोत्राश्च)

• इति: thus; called
• इति: Sambandha (Marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/समाप्ति-अव्यय (quotative particle)

• गार्त्स्यप्रमदः: Gārtsya-pramada (name)
• गार्त्स्यप्रमदः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गार्त्स्य + प्रमद (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—तत्पुरुष (गार्त्स्यस्य प्रमदः = Gārtsya-pramada, a proper name)

• इति: thus; called
• इति: Sambandha (Marker/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: उद्धरण/समाप्ति-अव्यय (quotative particle)

• त्रयः: three (persons)
• त्रयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: त्रि (संख्या-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन (numeral used substantively)

Speaker

Unspecified (contextual narrator within Dharmāraṇyakhaṇḍa)

Characters & Entities

• Śaunaka
• Bhārgava
• Śaunahotra
• Gārtsyapramada
• Pravara

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The verse preserves Vedic ritual identity through pravara remembrance, linking dharma to ancestral seer-traditions.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No tīrtha is named; it is a genealogical/pravara listing.

What ritualistic prescription is mentioned?

Pravara identification is implied for rites (e.g., saṃskāras and śrauta practice), though no specific ritual steps are stated.