Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 65

Devanagari script

इत्युक्तवंतं नृपतेस्तनूजं द्विजसत्तमाः । आशीर्भिः पूजयामासुर्भयं राज्ञे न्यवेदयन्

Transliteration

ityuktavaṃtaṃ nṛpatestanūjaṃ dvijasattamāḥ | āśīrbhiḥ pūjayāmāsurbhayaṃ rājñe nyavedayan

Translation

રાજાના પુત્રે આમ કહ્યે પછી શ્રેષ્ઠ દ્વિજોએ તેને આશીર્વાદોથી સન્માનિત કર્યો અને તે ભયની વાત રાજાને નિવેદન કરી.

Word by Word

• इति: thus
• इति: Discourse marker (उद्धरण)
• Type: Indeclinable
• Root: इति (अव्यय)
• Form: अव्यय; वाक्यसमाप्ति/उद्धरणसूचक (quotative particle)

• उक्तवन्तम्: the one who had spoken
• उक्तवन्तम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Verb
• Root: वच् (धातु √वच्)
• Form: क्तवत्-प्रत्ययान्तः (परिपूर्णभूतार्थक कृदन्त, perfect participle active); पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘having said’

• नृपतेः: of the king
• नृपतेः: Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: नृपति (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन

• तनूजम्: son
• तनूजम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तनूज (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• द्विजसत्तमाः: best of the twice-born (brahmins)
• द्विजसत्तमाः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: द्विज (प्रातिपदिक) + सत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुषः (‘द्विजानां सत्तमाः’); पुल्लिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन

• आशीर्भिः: with blessings
• आशीर्भिः: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: आशीस्/आशीर् (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3rd/करण), बहुवचन

• पूजयामासुः: honoured/worshipped
• पूजयामासुः: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: पूज् (धातु √पूज्)
• Form: लिट् (परफेक्ट), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

• भयम्: fear
• भयम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: भय (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

• राज्ञे: to the king
• राज्ञे: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुल्लिङ्ग, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन

• न्यवेदयन्: reported/informed
• न्यवेदयन्: Kriya (Verb/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: नि-विद् (धातु √विद् ‘to inform/announce’)
• Form: लङ् (अनद्यतनभूत), प्रथमपुरुष, बहुवचन; परस्मैपद

Speaker

Narrator (contextual; not explicit in verse snippet)

Visual Art Cues

Scene: Sages raise their hands in blessing over the prince; the prince bows slightly; a messenger-like moment follows as sages turn toward the king’s court to report the danger; atmosphere shifts from tension to composed governance.

Characters & Entities

• dvija-sattama (foremost Brahmins)
• rājā (king)
• tanūja (son/prince)

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Dharma is sustained through cooperation: sages bless and counsel, while kings respond to threats for the welfare of all.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No particular sacred site is mentioned in this verse.

What ritualistic prescription is mentioned?

Āśīrvāda (blessing) and pūjā/honoring of the protected person are mentioned as customary dharmic acts.