Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 24
Devanagari script
तस्यानुजः शुचाविष्टो दृष्ट्वा दूरे तिरोहितः । भ्रातरं निहतं दृष्ट्वा चिंतयामास चेतसा
Transliteration
tasyānujaḥ śucāviṣṭo dṛṣṭvā dūre tirohitaḥ | bhrātaraṃ nihataṃ dṛṣṭvā ciṃtayāmāsa cetasā
Translation
તેનો અનુજ શોકથી વ્યાકુળ થઈ જોઈને દૂર ખસી ગયો. ભાઈને હત થયેલો જોઈ તેણે મનમાં ઊંડો વિચાર કર્યો.
Word by Word
तस्यof him
तस्य:
Sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम, षष्ठी (6), एकवचन; (of him)
अनुजःyounger brother
अनुजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअनुज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; (younger brother)
शुचाwith grief
शुचा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootशुच्/शुचा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; (with grief)
आविष्टःovercome
आविष्टः:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआ-विश् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; (possessed/overcome)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + त्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund), (having seen)
दूरेfar away
दूरे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootदूर (प्रातिपदिक)
Formअव्ययीभाववत् प्रयोगः/क्रियाविशेषण (adverbial: at a distance)
तिरोहितःhidden
तिरोहितः:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतिरस्-√धा/√हि (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; (hidden/disappeared)
भ्रातरम्(his) brother
भ्रातरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootभ्रातृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; (brother)
निहतम्slain
निहतम्:
Visheshana (Adjectival/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनि-हन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्त (क्त-प्रत्यय), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2), एकवचन; भ्रातरम्-विशेषण (slain)
दृष्ट्वाhaving seen
दृष्ट्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootदृश् (धातु) + त्वा (क्त्वान्त)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund), (having seen)
चिन्तयामासpondered
चिन्तयामास:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootचिन्त् (धातु)
Formलिट् (परोक्षभूत/Perfect) periphrastic, प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद; (thought/reflected)
चेतसाwith (his) mind
चेतसा:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootचेतस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3), एकवचन; (with mind)
Speaker
Narrator (not specified in the excerpt; likely the Purāṇic narrator within Brāhma Khaṇḍa)
Visual Art Cues
Scene: The younger brother stands at a distance, stricken; the slain brother lies in the forest; the survivor’s posture shows withdrawal and inward contemplation—hands to chest or head, eyes downcast; retinue subdued.
Characters & Entities
A
anuja (younger brother)FAQs
Grief can become the seed of intention; Purāṇic storytelling often highlights how inner resolve shapes future karma.
No site is referenced in this verse.
None.