Adhyaya 25
આ અધ્યાયમાં માર્કંડેય કહે છે કે ઓંકારના પૂર્વ ભાગમાં એક પ્રસિદ્ધ તીર્થ છે, જ્યાં રેવા નદી નীলગંગા સાથે સંગમ કરે છે. તે સંગમે સ્નાન અને જપ કરવાથી લોકિક ઇચ્છાઓ સિદ્ધ થાય છે; તેથી આ સ્થાનને વિશેષ કર્મફળદાયક તીર્થ તરીકે વર્ણવાયું છે. આગળ કહેવામાં આવે છે કે ત્યાંની સેવા-સાધનાથી મૃત્યુ પછી નીલકંઠપુરમાં સાઠ હજાર વર્ષ સુધી પવિત્ર નિવાસ મળે છે, જેથી આ ભૂગોળ શૈવ ધામ સાથે જોડાય છે. શ્રાદ્ધકાળે તિલમિશ્રિત જળથી પિતૃઓનું તર્પણ કરવાથી સાધક પોતે સહિત એકવીસ જણનો ઉદ્ધાર કરે છે—ફળ વ્યક્તિગત પણ છે અને વંશપરંપરાગત પણ.
Shlokas
Verse 1
श्रीमार्कण्डेय उवाच । ओंकारात्पूर्वभागे वै सङ्गमो लोकविश्रुतः । रेवया संगता यत्र नीलगङ्गा नृपोत्तम
શ્રી માર્કંડેયે કહ્યું—હે નૃપોત્તમ! ઓંકારના પૂર્વ ભાગે લોકવિખ્યાત સંગમ છે, જ્યાં નીલગંગા રેવા સાથે મળી જાય છે।
Verse 2
तत्र स्नात्वा जपित्वा च कोऽर्थोऽलभ्यो भवेद्भुवि । षष्टिर्वर्षसहस्राणि नीलकण्ठपुरे वसेत्
ત્યાં સ્નાન કરીને અને જપ કરીને પૃથ્વી પર કયું ઇચ્છિત ફળ અપ્રાપ્ય રહેશે? એવો પુરુષ જાણે સાઠ હજાર વર્ષ નીલકંઠપુરમાં વસ્યો હોય તેમ માનવામાં આવે છે।
Verse 3
तर्पयित्वा पितॄञ्श्राद्धे तिलमिश्रैर्जलैरपि । उद्धरेदात्मना सार्धं पुरुषानेकविंशतिम्
શ્રાદ્ધમાં તિલમિશ્રિત જળથી પિતૃઓને તર્પણ કરીને, મનુષ્ય પોતે સહિત એકવીસ પુરુષોનો (વંશનો) ઉદ્ધાર કરે છે।
Verse 25
। अध्याय
ઇતિ અધ્યાય સમાપ્ત।