Shukla Yajur Veda — Adhyaya 16, Mantra 42
Rishi: Śatarudriya tradition
Devata: Rudra in liminal/topographical forms
Chandas: Yajus-litany (mixed/prose)
Samhita Patha (Devanagari)
नम॒: पार्या॑य चावा॒र्या॒य च॒ नम॑: प्र॒तर॑णाय चो॒त्तर॑णाय च॒ नम॒स्तीर्थ्या॑य च॒ कूल्या॑य च॒ नम॒: शष्प्या॑य च॒ फेन्या॑य च
Transliteration
námaḥ pā́ryāya cāvā́ryāya ca námaḥ prátaraṇāya cottáraṇāya ca námas tī́rthyāya ca kū́lyāya ca námaḥ śáṣpyāya ca phényāya ca
Translation
પાર્યાય તથા અવાર્યાય નમઃ। પ્રતરણાય તથા ઉત્તરાણાય નમઃ। તીર્થ્યાય તથા કૂલ્યાય નમઃ। શષ્પ્યાય તથા ફેન્યાય નમઃ।
Padapatha (Word Analysis)
नमः । पार्याय । च । अवार्याय । च । नमः । प्रतराणाय । च । उत्तराणाय । च । नमः । तीर्थ्याय । च । कूल्याय । च । नमः । शष्प्याय । च । फेन्याय । च
Word by Word
नमःobeisance; salutation
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक) / √नम् (नमति) भावे
पार्यायto the one connected with the far/other side; (to) the ‘beyond-side’ (epithet)
पार्याय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootपार्याय (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
अवार्यायto the one on this side / nearer side (epithet)
अवार्याय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootअवार्य (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस् (प्रातिपदिक) / √नम्
प्रतर॑णायto the (means/place of) crossing over; to the ford/crossing
प्रतर॑णाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootप्र-तरण (प्रातिपदिक; √तॄ/√तॄ॑ ‘तरति’ भावे/करणे)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
उत्तर॑णायto the (means/place of) coming out/up across; to the further crossing
उत्तर॑णाय:
Sampradāna
TypeNoun
Rootउत्-तरण (प्रातिपदिक; √तॄ ‘तरति’)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस् / √नम्
तीर्थ्यायto the one belonging to a ford/sacred crossing-place
तीर्थ्याय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootतीर्थ्य (प्रातिपदिक; तीर्थ + यत्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
कूल्यायto the one belonging to the bank/shore
कूल्याय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootकूल्य (प्रातिपदिक; कूल + यत्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
नमःobeisance
नमः:
—
TypeIndeclinable
Rootनमस् / √नम्
शष्प्यायto the one connected with young grass/tender shoots
शष्प्याय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootशष्प्य (प्रातिपदिक; शष्प ‘young grass’ + यत्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
फेन्यायto the one connected with foam
फेन्याय:
Sampradāna
TypeNoun/Adjective
Rootफेन्य (प्रातिपदिक; फेन ‘foam’ + यत्)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच
Entities Mentioned
R
RudraRitual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes