Shukla Yajur Veda — Adhyaya 11, Mantra 50
Rishi: Traditional Vedic attribution varies; commonly treated as a well-established water-formula
Devata: Āpaḥ (Waters)
Chandas: Gāyatrī
Samhita Patha (Devanagari)
आपो॒ हि ष्ठा म॑यो॒भुव॒स्ता न॑ ऊ॒र्जे द॑धातन । म॒हे रणा॑य॒ चक्ष॑से
Transliteration
ā́po hí ṣṭhā mayobhúvas tā́ na ūrjé dadhātana | mahé ráṇāya cákṣase
Translation
કારણ કે તમે જ આપઃ—આનંદદાયિની—છો; અમને ઊર્જા/પોષણ આપો, મહાન રણ (પ્રયત્ન) માટે અને ચક્ષુ (દૃષ્ટિ) માટે.
Padapatha (Word Analysis)
आपः॑ । हि । स्थ । म॒यः॒-भुवः॑ । ताः । नः । ऊ॒र्जे । द॒धा॒त॒न । म॒हे । रणा॑य । चक्ष॑से
Word by Word
आपःwaters
आपः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootअप् (प्रातिपदिक ‘अप्’)
हिindeed/for
हि:
—
TypeIndeclinable
Rootहि (निपात)
स्थyou are
स्थ:
—
TypeVerb
Rootअस् (धातु; ‘स्थ’ = 2nd person plural present of ‘अस्’)
मयोभुवःbringing delight/benefit
मयोभुवः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootमयस् + भू (प्रातिपदिक ‘मयोभु’)
ताःthose (you)
ताः:
कर्तृ (आपः-सम्बन्धी)
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम)
नःfor us/our
नः:
सम्प्रदान (हित-सम्बन्धः)
TypePronoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम)
ऊर्जेfor nourishment/strength
ऊर्जे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootऊर्ज् (प्रातिपदिक ‘ऊर्ज्’)
दधातनplace/grant
दधातन:
—
TypeVerb
Rootधा (धातु)
महेfor great (purpose)
महे:
सम्प्रदान
TypeAdjective
Rootमहत् (प्रातिपदिक)
रणायfor battle/contest
रणाय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootरण (प्रातिपदिक)
चand
च:
—
TypeIndeclinable
Rootच (निपात)
चक्षसेfor vision/sight
चक्षसे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootचक्षस् (प्रातिपदिक)
Entities Mentioned
Ā
Āpaḥ (Waters)Ritual Context
Viniyoga (Ritual Application)
Commentary Summary
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes