Rig Veda Sukta 62
Mandala 7Sukta 626 Mantras

Sukta 62

Sukta 7.62

Rishi

Vasiṣṭha

Devata

Sūrya (with implicit relation to Ādityas’ order)

Chandas

Triṣṭubh (probable)

વસિષ્ઠનું આ છ ઋચાઓનું સ્તોત્ર સૂર્યના દૈનિક ઉદયને ઋત (બ્રહ્માંડિય વ્યવસ્થા)નું દૃશ્ય ચિહ્ન તરીકે સ્તુતિ કરે છે; તે નિષ્પક્ષ પ્રકાશથી માનવોના તમામ “જન્મો” અને કાર્યો પર નજર રાખે છે. ત્યારબાદ તે આદિત્યકેન્દ્રિત પ્રાર્થનામાં વિસ્તરે છે: અદિતિ, દ્યાવાપૃથિવી (આકાશ–પૃથ્વી) અને નૈતિક નિયામકો મિત્ર–વરુણ–અર્યમનને આહ્વાન કરીને—અપરાધથી રક્ષણ, વિશાળ સ્વતંત્રતા (વરિવસ), અને પોતાને તથા સંતાનને સુરક્ષિત, શુભ માર્ગો પ્રાપ્ત થાય એવી વિનંતી કરે છે.

Mantras

Mantra 1

उत्सूर्यो बृहदर्चींष्यश्रेत्पुरु विश्वा जनिम मानुषाणाम् । समो दिवा ददृशे रोचमानः क्रत्वा कृतः सुकृतः कर्तृभिर्भूत् ॥

સૂર્ય ઊગે છે, પોતાના વિશાળ કિરણોને વિસ્તારે છે; તે મનુષ્યોના સર્વ જન્મો અને અનેક રૂપે થતા બનવાને નિહાળે છે. દિવસે સમરૂપ રહી તે તેજસ્વી રૂપે દેખાય છે; ક્રતુ (કાર્ય-ઇચ્છા) દ્વારા ઘડાયેલો, કર્તાઓ દ્વારા સુકૃત—સંપૂર્ણ સર્જન—રૂપે પ્રગટે છે.

Mantra 2

स सूर्य प्रति पुरो न उद्गा एभिः स्तोमेभिरेतशेभिरेवैः । प्र नो मित्राय वरुणाय वोचोऽनागसो अर्यम्णे अग्नये च ॥

હે સૂર્ય, આ ઝડપી ગતિ ધરાવતા સ્તોત્રો અને પ્રેરણાઓ વડે અમારા આગળ, પુરોવર્તી બની, ગાન કર. અને અમારું વચન મિત્ર, વરુણ, અર્યમન અને અગ્નિ સુધી પહોંચે—જેથી અમે અનાગસ (નિર્દોષ) રહીએ અને ઋતના યોગ્ય ક્રમમાં ચાલીએ.

Mantra 3

वि नः सहस्रं शुरुधो रदन्त्वृतावानो वरुणो मित्रो अग्निः । यच्छन्तु चन्द्रा उपमं नो अर्कमा नः कामं पूपुरन्तु स्तवानाः ॥

ઋતાવાન વરુણ, મિત્ર અને અગ્નિ અમારા માટે હજાર અવરોધોને ભેદી ખોલી દે. તેજસ્વી શક્તિઓ અમને પ્રકાશનો પરમ અર્ક (સ્તુતિ-કિરણ) અર્પે; અને અમારા દ્વારા સ્તુત થઈ, તેઓ અમારા કામ—પૂર્ણતાની સાચી ઇચ્છા—ને પરિપૂર્ણ કરે.

Mantra 4

द्यावाभूमी अदिते त्रासीथां नो ये वां जज्ञुः सुजनिमान ऋष्वे । मा हेळे भूम वरुणस्य वायोर्मा मित्रस्य प्रियतमस्य नृणाम् ॥

હે દ્યાવા-પૃથિવી, હે અદિતિ, અમને રક્ષો—અમને, જેઓ તમારાં ઉન્નત સુજનિમાન (શુભ જન્મ-સ્થિતિ)માં જન્મ્યા છીએ. વરુણના ક્રોધમાં ન પડીએ, વાયુના અપ્રસાદમાં ન પડીએ; અને મનુષ્યોને અતિ પ્રિય એવા મિત્રના આઘાત/અપમાનમાં પણ ન પડીએ.

Mantra 5

प्र बाहवा सिसृतं जीवसे न आ नो गव्यूतिमुक्षतं घृतेन । आ नो जने श्रवयतं युवाना श्रुतं मे मित्रावरुणा हवेमा ॥

અમારા જીવવા માટે તમારાં બાહુઓ આગળ વિસ્તારો; ઘૃત (શુદ્ધ ઘી)ની સમૃદ્ધિથી અમ પર ગવ્યૂતિ—ગૌઓની તેજસ્વી પથ-પ્રાપ્તિ—વર્ષાવો. મનુષ્યોમાં અમારું નામ સંભળાવો, હે યુવાન શક્તિઓ; હે મિત્ર-વરુણ, હવન/આહ્વાનમાં ઉચ્ચારેલી મારી આ પુકાર સાંભળો.

Mantra 6

नू मित्रो वरुणो अर्यमा नस्त्मने तोकाय वरिवो दधन्तु । सुगा नो विश्वा सुपथानि सन्तु यूयं पात स्वस्तिभिः सदा नः ॥

હવે મિત્ર, વરુણ અને અર્યમા અમારા માટે—અમારા આત્મા માટે અને સંતતિ/તોકા માટે—વિસ્તૃત અવકાશ, મુક્તિ અને આશ્રય સ્થાપે. અમારા સર્વ ગમન સુગમ રહે, સર્વ પથ સુપથ બને; અને તમે સદા સ્વસ્તિ-શક્તિઓથી અમને રક્ષો.

Frequently Asked Questions

It links the Sun’s daily rising with cosmic order (ṛta) and asks the Ādityas to protect the worshipper from wrongdoing, granting well-being and “good paths” in life.

Because Sūrya’s light is the visible sign of order, and the Ādityas (especially Mitra–Varuṇa–Aryaman) govern truth, covenant, and social-moral harmony; the hymn seeks their guardianship and freedom (varivas).

It is suited for sunrise recitation, especially before duties or travel, as a prayer for clarity, ethical steadiness, protection from error, and safe, auspicious movement on life’s paths.

Read Rig Veda in the Vedapath app

Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.

Continue reading in the Vedapath app

Open in App