
Sukta 6.38
unknown (Book 6 generally Bharadvāja; not specified in input)
Indra (via indra-hūti; hymn is Indra-focused)
likely Triṣṭubh (not verified from input alone)
આ સંક્ષિપ્ત ઇન્દ્ર-સૂક્ત તેજસ્વી “ઇન્દ્રહૂતિ” (ઇન્દ્રને આવાહન/હાક) ઊભી કરે છે અને દેવને વિનંતી કરે છે કે તે લોકોના પ્રેરિત વિચારને વહન કરે અને તેમના માટે દાન તથા રક્ષણ જીતે. તેમાં ઇન્દ્રને પ્રાચીનજન્મા અને અજર તરીકે સ્તુતિ કરવામાં આવે છે; મંત્ર (બ્રહ્મન) અને ગીત (ગિરઃ) જેમાં એકત્રિત થાય છે એવો કેન્દ્રરૂપ તરીકે તેને વર્ણવવામાં આવે છે; અને અંતે વૃત્ર—વિશ્વનો “આવરણકર્તા”—વિરુદ્ધના યુદ્ધોમાં સહાય માટે તાત્કાલિક આમંત્રણ સાથે સૂક્ત પૂર્ણ થાય છે.
Mantra 1
अपादित उदु नश्चित्रतमो महीं भर्षद्द्युमतीमिन्द्रहूतिम् । पन्यसीं धीतिं दैव्यस्य यामञ्जनस्य रातिं वनते सुदानुः ॥
અહીંથી ઊર્ધ્વ ઉઠીને, અતિ-ચિત્રતમ (અત્યંત અદ્ભુત) તે મહાન, દ્યુમતી (પ્રકાશમય) ઇન્દ્રહૂતિ—ઇન્દ્રને કરાતી તેજસ્વી આહ્વાન-ધ્વનિ—અમારા માટે ધારણ કરે. મનોહર ધી (દિવ્ય દૃષ્ટિ-વિચાર) અને દૈવ્ય યામ (દિવ્ય ગતિ/માર્ગ)માં જન માટે રાતિ (દાન/ભેટ) જીતે. સુદાનુ (સુદાતા) તે દાનધારા વહાવે છે.
Mantra 2
दूराच्चिदा वसतो अस्य कर्णा घोषादिन्द्रस्य तन्यति ब्रुवाणः । एयमेनं देवहूतिर्ववृत्यान्मद्र्यगिन्द्रमियमृच्यमाना ॥
દૂરથી પણ, જ્યાં તે વસે છે, ઇન્દ્રનો ઘોષ (આહ્વાન-ધ્વનિ) બોલાતા વચન સાથે ગર્જે છે; અને તેની કાનોએ તે પ્રતિધ્વનિત થાય છે. આ દેવહૂતિ (દેવને બોલાવતી સ્તુતિ) તેને અહીં અમારી તરફ વાળે; ગવાતી આ ઋચા યોગ્ય દિશામાં ઇન્દ્રને નજીક ખેંચે છે.
Mantra 3
तं वो धिया परमया पुराजामजरमिन्द्रमभ्यनूष्यर्कैः । ब्रह्मा च गिरो दधिरे समस्मिन्महाँश्च स्तोमो अधि वर्धदिन्द्रे ॥
તેને—પુરાજા (પ્રાચીનજન્મા), અજર (અજરા) ઇન્દ્રને—પરમ ધી (સર્વોચ્ચ દૃષ્ટિ-વિચાર)થી, અમારા અર્ક (સ્તુતિગીત)ોથી અમે અનુસરીએ છીએ, તેની તરફ અભિમુખ થઈ દબાવીએ છીએ. તેમાં બ્રહ્મા (પવિત્ર મંત્ર-રચના) અને ગિરઃ (પ્રેરિત વાણી) એકસાથે સ્થાપિત છે; અને ઇન્દ્ર પર મહાન સ્તોમ (મહાસ્તુતિ) વધતો જાય છે.
Mantra 4
वर्धाद्यं यज्ञ उत सोम इन्द्रं वर्धाद्ब्रह्म गिर उक्था च मन्म । वर्धाहैनमुषसो यामन्नक्तोर्वर्धान्मासाः शरदो द्याव इन्द्रम् ॥
જેને યજ્ઞ વધારેછે અને સોમ પણ વધારેછે—એ ઇન્દ્રને; જેને બ્રહ્મ (પવિત્ર સ્તુતિ-રચના), ગિરઃ (પ્રેરિત વાણી), ઉક્થા (ઉચ્ચારિત સ્તોત્રો) અને મનન (વિચાર) વધારેછે. ઉષાઓ પોતાના ગમનમાં અને રાત્રિઓ પણ તેને વધારેછે; માસો, શરદો (ઋતુઓ) અને દ્યાવઃ (આકાશો) ઇન્દ્રને વધારેછે.
Mantra 5
एवा जज्ञानं सहसे असामि वावृधानं राधसे च श्रुताय । महामुग्रमवसे विप्र नूनमा विवासेम वृत्रतूर्येषु ॥
આ રીતે હું બળ માટે જન્મેલા તેને—સહસવંતને—નમ્રતાથી સમીપ આવું છું; જે સમૃદ્ધિ માટે સદા વધતો રહે છે અને અમારી પુકાર સાંભળે છે. મહાન, ઉગ્ર—રક્ષણ માટે—હે વિપ્ર (ઋષિ), હવે અમે તેને નજીક ખેંચીએ, વૃત્ર-તૂર્યેષુ (વૃત્ર સામેના યુદ્ધોમાં) અમારી સહાય માટે.
It raises a strong call to Indra and asks him to bring gifts, protection, and success—especially victory over obstructing forces symbolized by Vṛtra.
It highlights that inspired insight (dhī), sacred formulation (brahman), and praise-hymn (stoma) work together; when aligned, they make the invocation effective and draw Indra’s help.
No. While it can be used for victory and protection in worldly struggles, Vṛtra also represents inner blockage—fear, inertia, and confusion—so the hymn is equally about breaking inner obstruction through awakened strength (Indra).
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.