Rig Veda 10.101.3: Mandala 10, Sukta 101, Mantra 3

Sukta 10.101

Devata: Exhortation within yajña; deities implicit as powers responding to right preparation

Chandas: Triṣṭubh (probable)

Samhita Patha (Devanagari)

युनक्त सीरा वि युगा तनुध्वं कृते योनौ वपतेह बीजम् । गिरा च श्रुष्टिः सभरा असन्नो नेदीय इत्सृण्यः पक्वमेयात् ॥

Transliteration

yunákta sī́r hookup? vi yugā́ tanudhvaṃ kṛté yónau vápatehá bī́jam | girā́ ca śruṣṭíḥ sá-bharā ásan no nédīya ít sṛṇyàḥ pakvám éyāt ||

Translation

સીરાઓ (હળ) જોડો; યુગોને વિસ્તારો. તૈયાર યોનિમાં અહીં બીજ વાવો. ભારવહનશક્તિ સાથે અમારી ગિરા (વાણી-આહ્વાન) અને શ્રુષ્ટિ (તત્પર આજ્ઞાપાલન) રહે; ત્યારે પાકેલું લાભ અમારી પાસે નજીકથી, ઝડપે આવી પહોંચે.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• युनक्त: let (him/you) yoke / harness
• युनक्त: (वाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: युज्

• सीराः: ploughs
• सीराः: कर्म (युनक्त इति क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: सीर

• वि: apart, asunder
• वि: (क्रियाविशेषणम्)
• Type: Indeclinable
• Root: वि

• युगानि: yokes
• युगानि: कर्म (तनुध्वम् इति क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: युग

• तनुध्वम्: stretch out / extend
• तनुध्वम्: (वाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: तन्

• कृते: in the prepared (place)
• कृते: अधिकरण
• Type: Adjective (past passive participle used adjectivally)
• Root: कृत

• योनौ: in the womb; in the furrow/bed
• योनौ: अधिकरण
• Type: Noun
• Root: योनि

• वपते: sows
• वपते: (वाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: वप्

• इह: here
• इह: अधिकरण (देश)
• Type: Indeclinable
• Root: इह

• बीजम्: seed
• बीजम्: कर्म (वपते इति क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: बीज

• गिरा: with a song/voice
• गिरा: करण
• Type: Noun
• Root: गिर्

• च: and
• च: (समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च

• श्रुष्टिः: obedience; ready attention
• श्रुष्टिः: कर्ता (असन् इति क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: श्रुष्टि

• सभराः: bringing together; well-provided
• सभराः: कर्ता (असन् इति क्रियायाः)
• Type: Adjective
• Root: सभर

• असन्: were
• असन्: (वाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: अस्

• नः: of us / our
• नः: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Pronoun
• Root: अस्मद्

• नेदीयः: nearer, very near
• नेदीयः: विशेषण/सम्बन्ध
• Type: Adjective
• Root: नेदीयस् (निदिक्/निद्-तुल्य: ‘nearer’, from न + इद्/इदं?; comparative stem)

• इत्: indeed, just
• इत्: (निपात)
• Type: Indeclinable
• Root: इत्

• सृण्यः: sickle; reaping-knife
• सृण्यः: कर्ता (एयात् इति क्रियायाः)
• Type: Noun
• Root: सृणि

• पक्वम्: the ripe (crop)
• पक्वम्: कर्म (एयात् इति क्रियायाः)
• Type: Adjective
• Root: पक्व

• एयात्: may it come/approach (to)
• एयात्: (वाक्य-क्रिया)
• Type: Verb
• Root: इ