Rig Veda 1.11.4: Mandala 1, Sukta 11, Mantra 4
Sukta 1.11
Rishi: Madhucchandas Vaiśvāmitra
Devata: Indra
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
पुरां भिन्दुर्युवा कविरमितौजा अजायत । इन्द्रो विश्वस्य कर्मणो धर्ता वज्री पुरुष्टुतः ॥
Transliteration
purā́ṃ bhindúr yúvā kavír amitaojā ajāyata | índro víśvasya kármaṇo dhartā́ vajrī́ puruṣṭutáḥ ||
Translation
યુવાન કવિ, પુરોના ભેદક, અપરિમિત તેજવાળો, જન્મ્યો—ઇન્દ્ર, સર્વ કર્મનો ધારક, વજ્રધારી, પુરુષો દ્વારા બહુવિધ સ્તુતિ પામેલો.
Word by Word
पुराम्fortresses (as object)
पुराम्:
कर्म
TypeNoun
Rootपुर्/पुरा (प्रातिपदिक: पुर् ‘fort, stronghold’)
भिन्दुःbreaks/splits
भिन्दुः:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootभिद् (धातु)
युवाyoung
युवा:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootयुवन् (प्रातिपदिक)
कविःseer, sage
कविः:
कर्तृ (समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootकवि (प्रातिपदिक)
अमितौजाःof immeasurable strength
अमितौजाः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootअमित-ओजस् (प्रातिपदिक; ओजस् ‘might’ + अमित ‘immeasurable’)
अजायतwas born, came into being
अजायत:
(क्रिया)
TypeVerb
Rootजन् (धातु)
इन्द्रःIndra
इन्द्रः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
विश्वस्यof all, of the whole
विश्वस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective
Rootविश्व (प्रातिपदिक)
कर्मणःof the deed/work
कर्मणः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun
Rootकर्मन् (प्रातिपदिक)
धर्ताsupporter, sustainer
धर्ता:
कर्तृ (समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootधृ (धातु) → कृत्-प्रत्यय: तृच् (कर्तरि)
वज्रीthe thunderbolt-bearer
वज्री:
कर्तृ (समनाधिकरण)
TypeNoun/Adjective
Rootवज्रिन् (प्रातिपदिक; वज्र ‘thunderbolt’ + इन्)
पुरुष्टुतःmuch-praised
पुरुष्टुतः:
कर्तृ (विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुरु-स्तुत (प्रातिपदिक; पुरु ‘much’ + स्तुत ‘praised’)
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.