Previous Verse
Next Verse

Shloka 52

Adhyaya 31Naimittika and Related Śrāddha Rites: Sapiṇḍīkaraṇa, Eligibility, Timing, and Procedure

पृष्टैस्तृप्तैश्च तृप्ताः स्थ तृप्ताः स्म इति वादिभिः ।

अनुज्ञातो नरस्त्वन्नं प्रकिरेत् भुवि सर्वतः ॥

pṛṣṭaistṛptaiśca tṛptāḥ stha tṛptāḥ sma iti vādibhiḥ / anujñāto narastvannaṃ prakiret bhuvi sarvataḥ

પૂછવામાં આવે ત્યારે, સંતોષપૂર્વક તેઓ કહે—“અમે તૃપ્ત છીએ.” તેમની અનુમતિ મેળવી, પછી તે પુરુષ ચારેય બાજુ જમીન પર અન્ન છાંટે.

पृष्टैःby those who were asked
पृष्टैः:
Karana (करण)
TypeVerb
Root√पृच्छ् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; वादिभिः इत्यस्य विशेषणम्
तृप्तैःby those who are satisfied
तृप्तैः:
Karana (करण)
TypeVerb
Root√तृप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन; वादिभिः इत्यस्य विशेषणम्
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयार्थक-निपात (conjunction)
तृप्ताःsatisfied
तृप्ताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√तृप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; उक्तिविषय (predicate)
स्थyou are / be
स्थ:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Root√अस् (धातु)
Formलोट् (Imperative), परस्मैपद, मध्यमपुरुष (2nd), बहुवचन; (स्थ = 'be/stand')
तृप्ताःsatisfied
तृप्ताः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Root√तृप् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त, पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन
स्मindeed/just
स्म:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootस्म (अव्यय)
Formअव्यय (particle; often with past/statement emphasis)
इतिthus
इति:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण-निपात (quotative)
वादिभिःby the speakers (who say so)
वादिभिः:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootवादिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (3rd), बहुवचन
अनुज्ञातःhaving been permitted
अनुज्ञातः:
Karta (कर्ता)
TypeVerb
Rootअनु + √ज्ञा (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; नरः इत्यस्य विशेषणम्
नरःthe man (host)
नरः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
तुthen
तु:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय (particle: but/then)
अन्नम्food
अन्नम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootअन्न (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
प्रकिरेत्should scatter
प्रकिरेत्:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र + √कॄ (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन
भुविon the ground
भुवि:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeNoun
Rootभू (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी (7th), एकवचन
सर्वतःeverywhere
सर्वतः:
Kriya-visheshaṇa (क्रिया-विशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसर्वतः (अव्यय)
Formअव्यय (adverb: on all sides/everywhere)
Dharma-instruction within the Markandeya Purana narrative

{ "primaryRasa": "shanta", "secondaryRasa": "bhakti", "rasaIntensity": 0, "emotionalArcPosition": "", "moodDescriptors": [] }

DharmaŚrāddhaRitual closurePermission/anujñāOffering of remnants

FAQs

One acts only after consent (anujñā): even ritual ‘leftovers’ are handled with procedure, reflecting restraint and respect for the rite’s participants.

Ācāra/dharma instruction; not pañcalakṣaṇa.

Scattering food can be viewed as extending the rite’s merit outward—acknowledging unseen beings and the ecological/cosmic field that supports the ritual act.