Shloka 29
पाण्डवपरिचयः—विराटसभायां प्रकाशनम्
Identification of the Pāṇḍavas in Virāṭa’s Court
दृष्टवा प्रयातांस्तु कुरून् किरीटी ह्ृष्टोडब्रवीत् तत्र स मत्स्यपुत्रम् । आवर्तयाश्वान् पशवो जितास्ते याता: परे याहि पुरं प्रह्ृष्ट:,इस प्रकार अपने रथकी सुवर्णमालामण्डित ध्वजासे सम्पूर्ण शत्रुओंका तिरस्कार करके अर्जुन विजयोल्लाससे विशेष शोभा पाने लगे। कौरव चले गये, यह देखकर किरीटधारी अर्जुनको बड़ा हर्ष हुआ। उन्होंने मत्स्यनरेशके पुत्र उत्तरसे वहाँ इस प्रकार कहा --'राजकुमार! अब घोड़ोंको लौटाओ। तुम्हारी गौओंको जीत लिया गया और शत्रु भाग गये; इसलिये अब तुम आनन्दपूर्वक नगरकी ओर चलो”
dṛṣṭvā prayātāṁs tu kurūn kirīṭī hṛṣṭo 'bravīt tatra sa matsyaputram | āvartayāśvān paśavo jitās te yātāḥ pare yāhi puraṁ prahṛṣṭaḥ ||
કૌરવો ચાલ્યા ગયા તે જોઈ કિરીટધારી અર્જુન હર્ષિત થઈ ત્યાં જ મત્સ્યપુત્ર ઉત્તરાને બોલ્યો—“ઘોડાઓ ફેરવો. તારા પશુ જીતાઈ ગયા છે; શત્રુ દૂર ચાલ્યા ગયા છે; તેથી આનંદથી નગર તરફ જા।”
वैशम्पायन उवाच
Educational Q&A
Victory should be purposeful and restrained: once the rightful aim (recovering the cattle and securing safety) is achieved and the enemy has withdrawn, one should stop further aggression and return in orderly, responsible conduct.
After the Kauravas flee, Arjuna—still incognito in Virāṭa’s service—tells Prince Uttara to turn the chariot horses back and return to the city, since the cattle have been recovered and the danger has passed.